Óttast að stefni í kreppuverðbólgu Kjartan Kjartansson skrifar 10. ágúst 2026 09:45 Verkalýðsforkólfarnir kenna ríkisstjórn, sveitarstjórnum, Seðlabanka og atvinnurekendum um þráláta verðbólgu sem ógnar forsendum kjarasamninga. Vísir/Vilhelm Formenn sex stéttarfélaga vara við því að aukið atvinnuleysi vegna hávaxtastefnu Seðlabankans skapi kreppuverðbólgu sem geti orðið erfitt að vinda ofan af. Þeir hóta því að segja upp kjarasamningum ef stjórnvöld og atvinnurekendur axli ekki ábyrgð á stöðunni. Óttast hefur verið um afdrif kjarasamninga um nokkurt skeið vegna þrálátrar verðbólgu. Formenn stéttarfélaganna sex sem eru í forsvari fyrir um fjörutíu prósent launafólks, slá því föstu í aðsendri grein á Vísi í dag að forsendur samninganna bresti þegar vísitala neysluverðs verður birt 27. ágúst. Þeir segja verkalýðshreyfinguna hafa kallað eftir aðgerðum og viðbrögðum frá bæði stjórnvöldum og fyrirtækjum mánuðum saman en án árangurs. Stærri fyrirtæki hafi ekki staðið við fyrirheit um að halda aftur af verðhækkunum, sveitarfélög hafi hækkað gjaldskrár úr hófi fram og aðgerðaleysi hafi ríkt í húsnæðismálum. „Hávaxtastefna Seðlabankans hefur enn fremur verið sem olía á eld og í stað þess að ná niður verðbólgu veldur hún nú auknu atvinnuleysi, samhliða því að setja allar byrðarnar af erfiðu efnahagsumhverfi á herðar skuldara og leigjenda. Þessi vítahringur er smám saman að skapa kreppuverðbólgu, sem getur verið erfitt að vinda ofan af,“ skrifa verkalýðsforkólfarnir. Axli stjórnvöld og atvinnurekendur enga ábyrgð á stöðunni sé þeim nauðugur einn kostur að segja upp kjarasamningum og fara fram á leiðréttingu launa til þess að halda í við verðbólgu og vexti. „Núgildandi kjarasamningar voru gerðir á grundvelli loforða sem áttu að lækka verðbólgu og vexti. Þau loforð hafa verið þverbrotin og kjarasamningar munu ekki halda á grundvelli sambærilegra loforða. Nú þarf fugl í hendi, ekki í skógi,“ skrifa þau Halla Gunnarsdóttir, formaður VR, Jakob Tryggvason, formaður RSÍ, Andri Reyr Haraldsson, formaður FÍR, Eiður Stefánsson, formaður LÍV, Gunnar Sigurðsson, formaður VM, og Óskar Hafnfjörð Gunnarsson, formaður MATVÍS. Kjaramál Verðlag Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Sveitarstjórnarmál Mest lesið „Þessi ákvörðun mun kosta mörg mannslíf“ Erlent Lentu í öldugangi við Reynisfjöru Innlent Bækur Rooney teknar úr sölu í Bretlandi Erlent Verðkröfur stjórnvalda hafi fælt lyfjaframleiðendur frá Innlent Viðvaranir enn í gildi og vegir víða á óvissustigi Innlent Vélmenni útbúa nú matarbakka og ferja í flugvélarnar Innlent Sköpuðust aðstæður fyrir „snælduvitlaust veður“ á Siglufirði Innlent Umsátur opinberar skuggastríð málaliða Erlent Óveður gengur yfir landið Innlent Valhöll skrefi nær því að verða níutíu herbergja hótel Innlent Fleiri fréttir Borkjarnar vegna Eyjaganga gefa tilefni til bjartsýni Vélmenni útbúa nú matarbakka og ferja í flugvélarnar Sköpuðust aðstæður fyrir „snælduvitlaust veður“ á Siglufirði Viðvaranir enn í gildi og vegir víða á óvissustigi Óvissustig vegna snjóflóðahættu í Súðavíkurhlíð Verðkröfur stjórnvalda hafi fælt lyfjaframleiðendur frá Valhöll skrefi nær því að verða níutíu herbergja hótel Lentu í öldugangi við Reynisfjöru Skildu þýfið eftir á vettvangi í stolnum bíl Vandinn heimatilbúinn og vill sleppistæði Með gaddakúlu og sprautunálakylfu „Það væri mjög miður“ Litli spítalinn án samnings og ráðherra sér ekkert svigrúm Kallar 25 ára þak á verðtryggð lán sýndarmennsku Ráðist inn í skóla og veist að nemendum eða starfsfólki Óþolandi leyndarhyggja ríki um niðurstöður PISA-prófa Vill skýr viðbrögð við trassaskap í losunarmálum í lög Vilja hækka akstursgjald eldra fólks um allt að 163 prósent Aðeins talið sannað að Andri hafi beitt leigjandann ofbeldi Ekki lengur hægt að treysta island.is í blindni „Það andar ekki köldu á milli mín og neinna annarra“ Hreyfingin stærri en einstakar persónur Aftakaveður gengur yfir landið og búist við vegalokunum vegna ófærðar Setja á ráðningarbann og lækka greiðslur til bæjarfulltrúa Deilur við Höllu eigi sér langa sögu Inga vill áfram banna atvinnumannahnefaleika Vatnið finni sér leið í gegnum sprungur Bein útsending: Stormur við setningu ASÍ-þings „Útlit fyrir að þetta sé allt að ganga eftir“ Undirbúa Litla spítalann við Háaleitisbraut Sjá meira
Óttast hefur verið um afdrif kjarasamninga um nokkurt skeið vegna þrálátrar verðbólgu. Formenn stéttarfélaganna sex sem eru í forsvari fyrir um fjörutíu prósent launafólks, slá því föstu í aðsendri grein á Vísi í dag að forsendur samninganna bresti þegar vísitala neysluverðs verður birt 27. ágúst. Þeir segja verkalýðshreyfinguna hafa kallað eftir aðgerðum og viðbrögðum frá bæði stjórnvöldum og fyrirtækjum mánuðum saman en án árangurs. Stærri fyrirtæki hafi ekki staðið við fyrirheit um að halda aftur af verðhækkunum, sveitarfélög hafi hækkað gjaldskrár úr hófi fram og aðgerðaleysi hafi ríkt í húsnæðismálum. „Hávaxtastefna Seðlabankans hefur enn fremur verið sem olía á eld og í stað þess að ná niður verðbólgu veldur hún nú auknu atvinnuleysi, samhliða því að setja allar byrðarnar af erfiðu efnahagsumhverfi á herðar skuldara og leigjenda. Þessi vítahringur er smám saman að skapa kreppuverðbólgu, sem getur verið erfitt að vinda ofan af,“ skrifa verkalýðsforkólfarnir. Axli stjórnvöld og atvinnurekendur enga ábyrgð á stöðunni sé þeim nauðugur einn kostur að segja upp kjarasamningum og fara fram á leiðréttingu launa til þess að halda í við verðbólgu og vexti. „Núgildandi kjarasamningar voru gerðir á grundvelli loforða sem áttu að lækka verðbólgu og vexti. Þau loforð hafa verið þverbrotin og kjarasamningar munu ekki halda á grundvelli sambærilegra loforða. Nú þarf fugl í hendi, ekki í skógi,“ skrifa þau Halla Gunnarsdóttir, formaður VR, Jakob Tryggvason, formaður RSÍ, Andri Reyr Haraldsson, formaður FÍR, Eiður Stefánsson, formaður LÍV, Gunnar Sigurðsson, formaður VM, og Óskar Hafnfjörð Gunnarsson, formaður MATVÍS.
Kjaramál Verðlag Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Sveitarstjórnarmál Mest lesið „Þessi ákvörðun mun kosta mörg mannslíf“ Erlent Lentu í öldugangi við Reynisfjöru Innlent Bækur Rooney teknar úr sölu í Bretlandi Erlent Verðkröfur stjórnvalda hafi fælt lyfjaframleiðendur frá Innlent Viðvaranir enn í gildi og vegir víða á óvissustigi Innlent Vélmenni útbúa nú matarbakka og ferja í flugvélarnar Innlent Sköpuðust aðstæður fyrir „snælduvitlaust veður“ á Siglufirði Innlent Umsátur opinberar skuggastríð málaliða Erlent Óveður gengur yfir landið Innlent Valhöll skrefi nær því að verða níutíu herbergja hótel Innlent Fleiri fréttir Borkjarnar vegna Eyjaganga gefa tilefni til bjartsýni Vélmenni útbúa nú matarbakka og ferja í flugvélarnar Sköpuðust aðstæður fyrir „snælduvitlaust veður“ á Siglufirði Viðvaranir enn í gildi og vegir víða á óvissustigi Óvissustig vegna snjóflóðahættu í Súðavíkurhlíð Verðkröfur stjórnvalda hafi fælt lyfjaframleiðendur frá Valhöll skrefi nær því að verða níutíu herbergja hótel Lentu í öldugangi við Reynisfjöru Skildu þýfið eftir á vettvangi í stolnum bíl Vandinn heimatilbúinn og vill sleppistæði Með gaddakúlu og sprautunálakylfu „Það væri mjög miður“ Litli spítalinn án samnings og ráðherra sér ekkert svigrúm Kallar 25 ára þak á verðtryggð lán sýndarmennsku Ráðist inn í skóla og veist að nemendum eða starfsfólki Óþolandi leyndarhyggja ríki um niðurstöður PISA-prófa Vill skýr viðbrögð við trassaskap í losunarmálum í lög Vilja hækka akstursgjald eldra fólks um allt að 163 prósent Aðeins talið sannað að Andri hafi beitt leigjandann ofbeldi Ekki lengur hægt að treysta island.is í blindni „Það andar ekki köldu á milli mín og neinna annarra“ Hreyfingin stærri en einstakar persónur Aftakaveður gengur yfir landið og búist við vegalokunum vegna ófærðar Setja á ráðningarbann og lækka greiðslur til bæjarfulltrúa Deilur við Höllu eigi sér langa sögu Inga vill áfram banna atvinnumannahnefaleika Vatnið finni sér leið í gegnum sprungur Bein útsending: Stormur við setningu ASÍ-þings „Útlit fyrir að þetta sé allt að ganga eftir“ Undirbúa Litla spítalann við Háaleitisbraut Sjá meira