Til­felli al­var­legrar ó­kyrrðar gætu tvö­faldast vegna lofts­lags­breytinga

Samkvæmt rannsóknum bandaríska jarðeðlisfræðisambandsins er líklegt að tilfellum alvarlegrar ókyrrðar muni tvö- eða jafnvel þrefaldast á næstu 30-50 árum meðal annars vegna loftslagsbreytinga. Bæði gætu þær orsakað fleiri og kraftmeiri þrumuveður og einnig fjölgað tilvikum í heiðkviku, sem er nafnið yfir ókyrrð á kyrrlátum og heiðum himni, þar sem munur á lofthita og norður- og suðurhveli jarðar er að aukast.

Vefsíðan Turbli tók saman tölfræði sem sýnir flugleiðirnar þar sem mestrar ókyrrðar er vart en þar má meðal annars sjá evrópsku borgirnar Genf, Zurich og Mílanó sem allar eru hluti af leiðarkerfi Icelandair sem og vinsæla ferðamannastaði í Frakklandi og á Ítalíu. 

Þá eru ferðir til og frá borginni Denver í Bandaríkjunum einnig ofarlega á lista en þangað flýgur Icelandair líka.

Guðmundur Tómas Sigurðsson, flugrekstrarstjóri Icelandair segir að vel sé fylgst með þessum málum hjá fyrirtækinu, tölfræði sé skoðuð og flugfélög deili upplýsingum með hverju öðru. Hann segir aðstæður hér á landi gera að verkum að menn séu vel að sér og að Icelandair hafi ekki séð aukningu ókyrrðar í ferðum flugfélagsins. 

Í síðustu viku þurfti að flytja tuttugu og fimm á sjúkrahús eftir flugferð Delta frá Salt Lake City til Amsterdam þar sem vélin lenti í mikill ókyrrð. Guðmundur segir slys á farþegum og áhafnarmeðlimum mjög fátíð.

„Ókyrrð í sjálfu sér er ekki hættuleg og flugvélin er hönnuð til að taka á sig ókyrrð og í jafnvel miklu meiri ókyrrð en sýnt er í fréttum. Fréttir sem hafa sýnt að það hafa orðið slys á fólki en þar hafa aldrei orðið skemmdir á flugvél eða eitthvað því um líkt. Það sem er hættulegt við ókyrrð ef fólk situr ekki með beltin spennt.“

„Þetta er ákveðin kisja þegar áhafnirnar um borð segja að nauðsynlegt sé að vera með beltin á sér þó slökkt sé á sætisbeltasljósum. Það er fyrst og fremst vegna þess að ókyrrð getur komið skyndilega. Þá er þetta langstærsti öryggisventillinn að sitja með beltin spennt, segir Guðmundur Tómas.

Prófa sig áfram með gervigreind sem spáir fyrir um ókyrrð

Hann segir hefðbundið flug vera marga klukkutíma í undirbúningi og sérstök deild vinni að því að finna bestu flugleiðina með tilliti til veðurs á leiðinni og ókyrrðar. Ef von sé á ókyrrð er flugleiðum breytt. Mikið sé lagt upp úr þjálfun og að upplýsa starfsfólk og farþega.

„Hefðbundið flug sem farþegi fer í er búið að vera marga klukkutíma í undirbúningi. Við erum með sérstaka deild sem finnur flugleið að fljúga og skoðar með tilliti til hvernig veðuraðstæður eru á leiðinni. Á flugi er flugmaður með mjög mikið af upplýsingum í veðurkorti og öðru.“

„Icelandair er til dæmis núna að prófa notkun á gervigreind um borð, við erum með forrit sem geta sagt okkur fyrirfram hvort við getum búist við ókyrrð. Þetta eru gríðarlega nákvæm forrit og eftir þeim er flogið mjög mikið.“

Þá nefnir hann að flugsvæðið sem Icelandair fljúgi mest til sé heppilegra en önnur þar sem ókyrrðarsvæði eru oft á tíðum frekar fyrirsjáanleg.

„Við fljúgum oft á tíðum í krefjandi veðurskilyrðum þó þau séu öll innan þeirra veðurtakmarkana sem eru sett. Við erum flugþjóð og þekkjum svona ókyrrð að mörgu leyhti. Við þurfum sem betur fer ekki að eiga við ókyrrð sem stafar af óveðurskýjum, þrumuveðurskýjum og þess háttar en við sjáum það svo sannarlega í okkar leiðarkerfi þó raunin sé að við finnum ekki mikið fyrir því hérna á Íslandi.“