Aukum valfrelsi foreldra í Mosfellsbæ Sóley Sævarsdóttir Meyer skrifar 14. maí 2026 09:42 Fyrstu árin í lífi barns fáum við aldrei aftur. Foreldrar þekkja börnin sín best og vita hvað hentar sinni fjölskyldu. Þrátt fyrir það upplifa margir foreldrar að valmöguleikar þeirra séu takmarkaðir þegar kemur að umönnun og uppeldi á fyrstu árum barnsins. Ein leið til að auka þetta svigrúm væri að innleiða heimgreiðslur fyrir foreldra ungra barna í Mosfellsbæ. Hugmyndin felur í sér að foreldrar sem eru lengur heima með börnin sín eftir fæðingarorlof, geti fengið fjárhagslegan stuðning. Slíkur stuðningur gæti verið hluti af því sem Mosfellsbær ver nú þegar í leikskóladvöl barns. Það getur létt á leikskólakerfinu og verið hagkvæmur kostur sem styður við barnafjölskyldur. Í umræðunni um leikskólamál hefur verið rætt um snemmbæra innkomu barna í leikskóla og lögfestingu leikskólans. Lögfesting leikskólans er langtímamarkmið, þar sem undirliggjandi tilgangur er að fá foreldra sem fyrst út á vinnumarkaðinn til að fá enn meiri skatttekjur í ríkissjóð. Heimgreiðslur eru raunhæf og skjót leið til að auka valfrelsi foreldra og bregðast við þörfum fjölskyldna nú þegar. Reynsla sveitarfélaga sem hafa prófað sveigjanlegri nálganir bendir til þess að eftirspurn eftir fjölbreyttum lausnum sé raunveruleg og að foreldrar kjósi ekki allir sömu leið. Í 1. gr. Barnalaga segir að það sem er barni fyrir bestu skuli ávallt hafa forgang þegar teknar eru ákvarðanir um málefni þess. Með heimgreiðslum geta foreldrar sem telja það best fyrir sín börn að vera lengur heima, sett hagsmuni barna sinna í forgang án þess að fórna fjárhagslegu öryggi. Ég hef sjálf kosið að vera heima með dætur mínar þrjár á fyrstu mikilvægu árum þeirra. Þar sem heimgreiðslur eru ekki í boði þurfa foreldrar sem velja þessa leið að hugsa út fyrir kassann, t.d. að annað foreldrið vinni meira eða foreldrar skiptist á vinnu og umönnun. Heimgreiðslur myndu styðja við fjölskyldusamveru, og sterkar fjölskyldur eru grunnurinn að sterku samfélagi. Fyrstu ár barns eru lykilár í tengslamyndun. Félagsþroski barna mótast fyrst og fremst í nánum og traustum samskiptum, ekki eingöngu innan veggja leikskóla. Heimgreiðslur geta aukið svigrúm foreldra til að tryggja náin tengsl á fyrstu mótunarárum barnsins. Heima hefur 5 ára dóttir mín m.a. lært skrift, lestur og stærðfræði með miklum áhuga. Það hefur verið mjög gefandi að taka virkan þátt í náminu hennar. Ég vil leggja mitt að mörkum til að efla samstarf heimila og skóla og auka aðkomu foreldra að skólastarfi. Sumir foreldrar hafa lýst áhyggjum af efni sem börn fá kynningu á og telja mikilvægt að meira samráð og gagnsæi sé til staðar. Ég man eftir því þegar elsta dóttir mín var 2-3 ára á leikskóla, og hún fékk heim bókina Orð eru ævintýri, útgefinni af Menntamálastofnun fyrir leikskólabörn. Í bókinni voru m.a. teikningar af nöktum börnum þar sem stóð „stelpa“, „strákur“ og „stálpi“. Þarna er verið að kynna efni fyrir ungum börnum sem ekki allir foreldrar telja eiga heima í leikskóla. Þetta tengist stærra atriði um valfrelsi foreldra og traust í uppeldi, og því hvort foreldrar hafi næga aðkomu að því hvernig fyrstu ár barnsins eru mótuð. Fjölgun raunhæfra valkosta í Mosfellsbæ styður við fjölbreyttar fjölskyldur og styrkir samfélagið í heild. Höfundur er lögfræðingur og móðir og skipa 4. sæti á lista Miðflokksins í Mosfellsbæ. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Brýtur innviðaráðherra lög, aftur? Örvar Marteinsson Skoðun Hvar er náungakærleikurinn? Steindór J. Erlingsson Skoðun Hvernig förum við með valdið? Halla Hrund Logadóttir Skoðun Það sem gerist þegar við segjum frá Olga Björt Þórðardóttir Skoðun 11 ógnir sem Ísland þarf að búa sig undir Ingólfur Shahin Skoðun Svargrein við grein Hauks Arnþórssonar Jón Sigurgeirsson Skoðun Ekkert okkar á að ganga þennan veg eitt Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir Skoðun Erum við að grafa undan lýðræðinu? Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun Höfum við tíma fyrir börnin okkar? Jóhann Rúnar Pálsson Skoðun Sjálfstæðisflokkurinn og Bókun 35. Fullveldi eftir hentugleikum? Júlíus Valsson Skoðun Skoðun Skoðun Svargrein við grein Hauks Arnþórssonar Jón Sigurgeirsson skrifar Skoðun Sjálfstæðisflokkurinn og Bókun 35. Fullveldi eftir hentugleikum? Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hvar er náungakærleikurinn? Steindór J. Erlingsson skrifar Skoðun Það sem gerist þegar við segjum frá Olga Björt Þórðardóttir skrifar Skoðun Brýtur innviðaráðherra lög, aftur? Örvar Marteinsson skrifar Skoðun Ekkert okkar á að ganga þennan veg eitt Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Kerfið sem sýndarveruleiki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Erum við að grafa undan lýðræðinu? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Berð þú ábyrgð á stafrænni útilokun fólks með fötlun? Rósa María Hjörvar skrifar Skoðun Hvernig förum við með valdið? Halla Hrund Logadóttir skrifar Skoðun Gervi hvað? Eggert Gunnarsson skrifar Skoðun 11 ógnir sem Ísland þarf að búa sig undir Ingólfur Shahin skrifar Skoðun Hvenær er faglegt að spyrja fagfólk? Kristín Ólafsdóttir skrifar Skoðun Ef fréttir eru nauðsynjavara, hver á að borga? Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Reynsla, fagmennska og framtíð SÁÁ Jón Páll Hallgrímsson skrifar Skoðun Próf eiga að vera áttaviti, ekki áfangastaður Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Við getum ekki sagt körlum að tala og svo ekki hlustað Grétar Björnsson skrifar Skoðun Blómleg ferðaþjónusta skilar sér heim til íslenskra samfélaga Sigfinnur Björnsson skrifar Skoðun Höfum við tíma fyrir börnin okkar? Jóhann Rúnar Pálsson skrifar Skoðun Lindsay Clancy: Konur eru „hysterískar” þegar það hentar þeim Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Óþægilegar niðurstöður gera könnun ekki ómarktæka Ingrid Kuhlman,Svanur Sigurbjörnsson skrifar Skoðun Bilið sem skilningurinn fyllir ekki Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Marta Kos verður að virða niðurstöðuna Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þegar góður ásetningur skilur börn eftir Guðjóna Eygló Friðriksdóttir skrifar Skoðun Gagnaver, Verne og Ísrael Halldór Reynisson skrifar Skoðun Sterkari innviðir fyrir STEM menntun Huld Hafliðadóttir skrifar Skoðun Ísland sagði nei – en sagði það nei við Evrópu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun EES-samningurinn og regluverk atvinnulífsins Ólafur Stephensen skrifar Skoðun Ábyrgur hagsmunaseggur eða óábyrgt fórnarlamb? Þórdís Hólm Filipsdóttir skrifar Skoðun Milljón hugmyndir, hundrað tímamót Sigvaldi Einarsson skrifar Sjá meira
Fyrstu árin í lífi barns fáum við aldrei aftur. Foreldrar þekkja börnin sín best og vita hvað hentar sinni fjölskyldu. Þrátt fyrir það upplifa margir foreldrar að valmöguleikar þeirra séu takmarkaðir þegar kemur að umönnun og uppeldi á fyrstu árum barnsins. Ein leið til að auka þetta svigrúm væri að innleiða heimgreiðslur fyrir foreldra ungra barna í Mosfellsbæ. Hugmyndin felur í sér að foreldrar sem eru lengur heima með börnin sín eftir fæðingarorlof, geti fengið fjárhagslegan stuðning. Slíkur stuðningur gæti verið hluti af því sem Mosfellsbær ver nú þegar í leikskóladvöl barns. Það getur létt á leikskólakerfinu og verið hagkvæmur kostur sem styður við barnafjölskyldur. Í umræðunni um leikskólamál hefur verið rætt um snemmbæra innkomu barna í leikskóla og lögfestingu leikskólans. Lögfesting leikskólans er langtímamarkmið, þar sem undirliggjandi tilgangur er að fá foreldra sem fyrst út á vinnumarkaðinn til að fá enn meiri skatttekjur í ríkissjóð. Heimgreiðslur eru raunhæf og skjót leið til að auka valfrelsi foreldra og bregðast við þörfum fjölskyldna nú þegar. Reynsla sveitarfélaga sem hafa prófað sveigjanlegri nálganir bendir til þess að eftirspurn eftir fjölbreyttum lausnum sé raunveruleg og að foreldrar kjósi ekki allir sömu leið. Í 1. gr. Barnalaga segir að það sem er barni fyrir bestu skuli ávallt hafa forgang þegar teknar eru ákvarðanir um málefni þess. Með heimgreiðslum geta foreldrar sem telja það best fyrir sín börn að vera lengur heima, sett hagsmuni barna sinna í forgang án þess að fórna fjárhagslegu öryggi. Ég hef sjálf kosið að vera heima með dætur mínar þrjár á fyrstu mikilvægu árum þeirra. Þar sem heimgreiðslur eru ekki í boði þurfa foreldrar sem velja þessa leið að hugsa út fyrir kassann, t.d. að annað foreldrið vinni meira eða foreldrar skiptist á vinnu og umönnun. Heimgreiðslur myndu styðja við fjölskyldusamveru, og sterkar fjölskyldur eru grunnurinn að sterku samfélagi. Fyrstu ár barns eru lykilár í tengslamyndun. Félagsþroski barna mótast fyrst og fremst í nánum og traustum samskiptum, ekki eingöngu innan veggja leikskóla. Heimgreiðslur geta aukið svigrúm foreldra til að tryggja náin tengsl á fyrstu mótunarárum barnsins. Heima hefur 5 ára dóttir mín m.a. lært skrift, lestur og stærðfræði með miklum áhuga. Það hefur verið mjög gefandi að taka virkan þátt í náminu hennar. Ég vil leggja mitt að mörkum til að efla samstarf heimila og skóla og auka aðkomu foreldra að skólastarfi. Sumir foreldrar hafa lýst áhyggjum af efni sem börn fá kynningu á og telja mikilvægt að meira samráð og gagnsæi sé til staðar. Ég man eftir því þegar elsta dóttir mín var 2-3 ára á leikskóla, og hún fékk heim bókina Orð eru ævintýri, útgefinni af Menntamálastofnun fyrir leikskólabörn. Í bókinni voru m.a. teikningar af nöktum börnum þar sem stóð „stelpa“, „strákur“ og „stálpi“. Þarna er verið að kynna efni fyrir ungum börnum sem ekki allir foreldrar telja eiga heima í leikskóla. Þetta tengist stærra atriði um valfrelsi foreldra og traust í uppeldi, og því hvort foreldrar hafi næga aðkomu að því hvernig fyrstu ár barnsins eru mótuð. Fjölgun raunhæfra valkosta í Mosfellsbæ styður við fjölbreyttar fjölskyldur og styrkir samfélagið í heild. Höfundur er lögfræðingur og móðir og skipa 4. sæti á lista Miðflokksins í Mosfellsbæ.
Skoðun Blómleg ferðaþjónusta skilar sér heim til íslenskra samfélaga Sigfinnur Björnsson skrifar
Skoðun Óþægilegar niðurstöður gera könnun ekki ómarktæka Ingrid Kuhlman,Svanur Sigurbjörnsson skrifar