„Allt aðrar kröfur um eitthvað sem er sprautað inn í líkamann“ Smári Jökull Jónsson skrifar 10. maí 2026 15:35 Rúna Hauksdóttir Hvanndal er forstjóri Lyfjastofnunnar. Lyfjastofnun Forstjóri Lyfjastofnunar segir að sprautunotkun á svokölluðum peptíðum sé sérstaklega varhugaverð og að fólk viti sjaldan hvað það sé í raun með í höndunum. Ólíklegt sé að kaupendur fái það sem það telur sig vera að kaupa. Notkun á svokölluðum peptíðum virðist vera að aukast verulega hér á landi. Efnin eru oft seld á samfélagsmiðlum með fyrirheitum um meðal annars þyngdartap og fallegri húð og formaður félags heimilislækna tjáði sig um efnin í vikunni og sagði notkun þeirra geta haft óafturkræf áhrif á heilsu. Forstjóri Lyfjastofnunar segir um að ræða ólögleg lyf og í sumum tilfellum efni frá rannsóknarstofum. „Ef þú ert að versla lyf og þetta eru lyfseðilsskyld lyf þá verður þú náttúrulega að vera með lyfseðil. Þá bara í gegnum löglega afhendingarkeðju sem eru apótek eða netapótk sem hafa verið vottuð. Sölusíður utan apóteka eru bara ólöglegar ef það er verið að selja lyf,“ segir Rúna Hauksdóttir Hvannadal forstjóri Lyfjastofnunar. Varar sérstaklega við sprautunotkun Það virðist vera orðið viðurkennt að kaupa efni á netinu og sprauta því í sig að hennar mati. Fólk viti ekkert hvað það sé með í höndunum eða hvar efnið var framleitt. Sprautunotkun sé sérstaklega varasöm. „Af því að þá ertu bara komin með þetta beint inn í líkamann. Það þarf að gæta fyllsta hreinlætis og öryggis við framleiðslu á öllu sem þú sprautar í þig. Algjörlega óháð innihaldinu, það eru allt aðrar kröfur um eitthvað sem er sprautað inn í líkamann eða undir húð.“ „Ljóst að það er ekki þetta sem er verið að selja“ Þá sé það langt ferli að skrá lyf á markað og þá sé búið að gera ýmsar klínískar rannsóknir um virkni og aukaverkanir. „Það er verið að tala um þetta Retatrutide til dæmis og það hefur verið í sölu. Það er lyf sem er í klínískum fasa og það er nokkurn veginn algjörlega ljóst að það er ekki þetta sem er verið að selja.“ Staðan sé svipuð í nágrannalöndum og mikilvægt sé að vekja athygli á stöðunni. „Ragga Nagli var í viðtali um hvernig þetta er í Danmörku. Við vorum með sænskan fyrirlesara hjá okkur og Svíarnir eru að taka mjög hart á þessu og fylgjast með. Það sem er hættulegt er að fólk er að kaupa það sem það heldur að séu skráð lyf. Oft eru þetta þessi þyngdarstjórnunarlyf og þú veist ekkert hvað er í þessum pennum.“ Stofnunin hafi unnið með lögreglu og tollinum ef þannig ber undir. „Við fáum þetta oft til okkar, til að gefa faglegt álit, þegar er búið að handleggja eða eitthvað hefur komið upp. Við hvetjum alla til þess að tilkynna svona síður til lögreglu og sérstaklega ef þær eru hýstar hér á landi, þá er hægt að taka þær niður.“ Lyf Heilsa Útlit Samfélagsmiðlar Börn og uppeldi Mest lesið Íslensk heimili eigi að geta þolað sársaukann Innlent Einn mannanna fimm hafi hringt sjálfur í neyðarlínuna Erlent Stríðsyfirlýsing sem gæti leitt til nýrra kosninga Erlent Ráðgjöf Heiðu Kristínar kostaði fjórtán milljónir Innlent Samtökin séu ekki í baráttu gegn einkabílnum Innlent Fresta haustfundi vegna alvarlegs slyss Innlent Möguleg tengsl við heilabilun Innlent Rúmlega eitt og hálft ár fyrir ítrekaðan akstur undir áhrifum Innlent Sjálfstæðisflokkurinn tapar fylgi Innlent Leitaði að sveppum í Breiðholti í indíánabúningi Innlent Fleiri fréttir Kröpp og djúp lægð og varasamar vindhviður Íslensk heimili eigi að geta þolað sársaukann Einn mannanna fimm hafi hringt sjálfur í neyðarlínuna Leitaði að sveppum í Breiðholti í indíánabúningi Rúmlega eitt og hálft ár fyrir ítrekaðan akstur undir áhrifum Úrskurðaður í fjögurra vikna gæsluvarðhald Lögmenn fagna niðurstöðu EFTA-dómstólsins Samtökin séu ekki í baráttu gegn einkabílnum Sjálfstæðisflokkurinn tapar fylgi Ráðgjöf Heiðu Kristínar kostaði fjórtán milljónir Umferðarslys við Nýbýlaveg í Kópavogi Gæsluvarðhald sonar þingmannsins aftur framlengt Fresta haustfundi vegna alvarlegs slyss Hló að svari sambýliskonunnar Tilboð hrikalega hátt yfir kostnaðaráætlun Kona með alvarlega áverka eftir líkamsárás Brast í grát þegar hún lýsti aðkomu að látnum bróður Möguleg tengsl við heilabilun Skora á borgina að afturkalla uppsagnir á samningum við listamenn Brynhildur nýr formaður og Gísli Marteinn í stjórn „Enn ein vondu tíðindin af þessu máli“ Kókaínið hafi verið lykilþáttur í vinskapnum Verðbólga, uppsagnir og mikil notkun svefnlyfja Forstjórar leita lausna Fulltrúi prentara vill verða forseti ASÍ Sýklalyfjanotkun í dýrum jókst um rúm tuttugu prósent „Ég held ég keyri þetta ekkert aftur í bráð“ Aðalmeðferð hafin vegna meints manndráps á Kársnesi „Ég hélt að svefnlyfin væru að hjálpa henni“ „Dýr geta augljóslega ekki sjálf leitað réttar síns“ Sjá meira
Notkun á svokölluðum peptíðum virðist vera að aukast verulega hér á landi. Efnin eru oft seld á samfélagsmiðlum með fyrirheitum um meðal annars þyngdartap og fallegri húð og formaður félags heimilislækna tjáði sig um efnin í vikunni og sagði notkun þeirra geta haft óafturkræf áhrif á heilsu. Forstjóri Lyfjastofnunar segir um að ræða ólögleg lyf og í sumum tilfellum efni frá rannsóknarstofum. „Ef þú ert að versla lyf og þetta eru lyfseðilsskyld lyf þá verður þú náttúrulega að vera með lyfseðil. Þá bara í gegnum löglega afhendingarkeðju sem eru apótek eða netapótk sem hafa verið vottuð. Sölusíður utan apóteka eru bara ólöglegar ef það er verið að selja lyf,“ segir Rúna Hauksdóttir Hvannadal forstjóri Lyfjastofnunar. Varar sérstaklega við sprautunotkun Það virðist vera orðið viðurkennt að kaupa efni á netinu og sprauta því í sig að hennar mati. Fólk viti ekkert hvað það sé með í höndunum eða hvar efnið var framleitt. Sprautunotkun sé sérstaklega varasöm. „Af því að þá ertu bara komin með þetta beint inn í líkamann. Það þarf að gæta fyllsta hreinlætis og öryggis við framleiðslu á öllu sem þú sprautar í þig. Algjörlega óháð innihaldinu, það eru allt aðrar kröfur um eitthvað sem er sprautað inn í líkamann eða undir húð.“ „Ljóst að það er ekki þetta sem er verið að selja“ Þá sé það langt ferli að skrá lyf á markað og þá sé búið að gera ýmsar klínískar rannsóknir um virkni og aukaverkanir. „Það er verið að tala um þetta Retatrutide til dæmis og það hefur verið í sölu. Það er lyf sem er í klínískum fasa og það er nokkurn veginn algjörlega ljóst að það er ekki þetta sem er verið að selja.“ Staðan sé svipuð í nágrannalöndum og mikilvægt sé að vekja athygli á stöðunni. „Ragga Nagli var í viðtali um hvernig þetta er í Danmörku. Við vorum með sænskan fyrirlesara hjá okkur og Svíarnir eru að taka mjög hart á þessu og fylgjast með. Það sem er hættulegt er að fólk er að kaupa það sem það heldur að séu skráð lyf. Oft eru þetta þessi þyngdarstjórnunarlyf og þú veist ekkert hvað er í þessum pennum.“ Stofnunin hafi unnið með lögreglu og tollinum ef þannig ber undir. „Við fáum þetta oft til okkar, til að gefa faglegt álit, þegar er búið að handleggja eða eitthvað hefur komið upp. Við hvetjum alla til þess að tilkynna svona síður til lögreglu og sérstaklega ef þær eru hýstar hér á landi, þá er hægt að taka þær niður.“
Lyf Heilsa Útlit Samfélagsmiðlar Börn og uppeldi Mest lesið Íslensk heimili eigi að geta þolað sársaukann Innlent Einn mannanna fimm hafi hringt sjálfur í neyðarlínuna Erlent Stríðsyfirlýsing sem gæti leitt til nýrra kosninga Erlent Ráðgjöf Heiðu Kristínar kostaði fjórtán milljónir Innlent Samtökin séu ekki í baráttu gegn einkabílnum Innlent Fresta haustfundi vegna alvarlegs slyss Innlent Möguleg tengsl við heilabilun Innlent Rúmlega eitt og hálft ár fyrir ítrekaðan akstur undir áhrifum Innlent Sjálfstæðisflokkurinn tapar fylgi Innlent Leitaði að sveppum í Breiðholti í indíánabúningi Innlent Fleiri fréttir Kröpp og djúp lægð og varasamar vindhviður Íslensk heimili eigi að geta þolað sársaukann Einn mannanna fimm hafi hringt sjálfur í neyðarlínuna Leitaði að sveppum í Breiðholti í indíánabúningi Rúmlega eitt og hálft ár fyrir ítrekaðan akstur undir áhrifum Úrskurðaður í fjögurra vikna gæsluvarðhald Lögmenn fagna niðurstöðu EFTA-dómstólsins Samtökin séu ekki í baráttu gegn einkabílnum Sjálfstæðisflokkurinn tapar fylgi Ráðgjöf Heiðu Kristínar kostaði fjórtán milljónir Umferðarslys við Nýbýlaveg í Kópavogi Gæsluvarðhald sonar þingmannsins aftur framlengt Fresta haustfundi vegna alvarlegs slyss Hló að svari sambýliskonunnar Tilboð hrikalega hátt yfir kostnaðaráætlun Kona með alvarlega áverka eftir líkamsárás Brast í grát þegar hún lýsti aðkomu að látnum bróður Möguleg tengsl við heilabilun Skora á borgina að afturkalla uppsagnir á samningum við listamenn Brynhildur nýr formaður og Gísli Marteinn í stjórn „Enn ein vondu tíðindin af þessu máli“ Kókaínið hafi verið lykilþáttur í vinskapnum Verðbólga, uppsagnir og mikil notkun svefnlyfja Forstjórar leita lausna Fulltrúi prentara vill verða forseti ASÍ Sýklalyfjanotkun í dýrum jókst um rúm tuttugu prósent „Ég held ég keyri þetta ekkert aftur í bráð“ Aðalmeðferð hafin vegna meints manndráps á Kársnesi „Ég hélt að svefnlyfin væru að hjálpa henni“ „Dýr geta augljóslega ekki sjálf leitað réttar síns“ Sjá meira