Vara­söm gatna­mót þar sem bana­slys varð í Garða­bæ

Þann 17. febrúar 2021 var 76 ára gamall karlmaður á leið gangandi norðaustur yfir gatnamót Kauptúns og Urriðaholtsstrætis að morgni dags. Myrkur var og lítilsháttar súld. Á sama tíma var Suzukibifreið ekið Urriðaholtsstræti yfir gatnamótin til suðausturs. Grænt ljós logaði fyrir akstursstefnu bifreiðarinnar. Vegfarandinn gekk í veg fyrir Suzuki bifreiðina við gatnamótin, þar sem ekki var merkt gangbraut. Hægra framhorn bifreiðarinnar rakst á vegfarandann og kastaðist hann um tuttugu metra frá ætluðum árekstrarstað. Maðurinn hlaut banvæna fjöláverka í slysinu, að því er segir í skýrslu Rannsóknarnefndar samgönguslysa.

Ökumaður, sem stöðvað hafði bifreið sína á rauðu beygjuljósi á vinstri beygjuakrein á gatnamótunum þar sem slysið varð, bar vitni við rannsókn málsins. Hann segir sig hafa séð manninn standa á umferðareyju vinstra megin við akreinarnar og að hann hafi verið með endurskinsborða á yfirhöfn.

Vitnið telur að vegfarandinn hafi séð sig stöðva á rauðu ljósi rétt áður en hann steig inn á akbrautina í veg fyrir bifreiðina sem ók á hægri akreininni. Að hans sögn hafði vegfarandinn tekið tvö skref inn á götuna þegar hann varð fyrir bifreiðinni.

Ökumaður Suzukibifreiðarinnar sagðist ekki hafa séð vegfarandann fyrir slysið. Við gatnamótin hafi hann fundið högg koma á bílinn, án þess að gera sér grein fyrir því hvað hafði gerst. Hann hafi hægt strax á sér og stöðvað bifreiðina suðaustan við gatnamótin.

Ökumaðurinn kvaðst hafa verið á um fimmtíu kílómetra hraða á klukkustund en það er einmitt hámarkshraði á veginum. Mat sérfræðings er að hraði hafi verið um 56 kílómetrar á klukkustund, eða á bilinu 54 til 72 kílómetrar.

Beinir til veghaldara að gera öryggisúttekt

Í skýrslu Rannsóknarnefndar samgönguslysa segir að gatnamótin, þar sem slysið varð, séu flókin og erfið gangandi vegfarendum en sem áður segir eru þau ekki ljósastýrð þar sem maðurinn fór yfir þau. 

„Leiðin fyrir gangandi vegfarendur og aðra sem ferðast eftir gangstígunum er flókin og litlar leiðbeiningar eru veittar um þá leið sem þeim er ætlað að fara. Rannsóknarnefnd samgönguslysa beinir því þeirri tillögu til veghaldara að framkvæma öryggisúttekt á slysstað og vinna að úrbótum til að auka umferðaröryggi við gatnamótin,“ segir í skýrslunni.

Þá beinir nefndin því til Vegagerðarinnar og Sambands íslenskra sveitarfélaga að leggja sérstaka áherslu á það við hönnun gatnamóta að öryggis og hagsmuna gangandi og hjólandi vegfarenda sé vel gætt.

Ökumenn og aðrir vegfarendur gæti sín á gatnamótum

Rannsóknarnefndin bendir ökumönnum og gangandi vegfarendum sem eiga leið um gatnamót á að mikilvægt sé að þeir gæti sérstakrar aðgæslu og séu ávallt viðbúnir að bregðast við óvæntri hættu.

Þá hvetur nefndin ökumenn til að stunda ávallt svokallaðan varnarakstur.

„Í því felst að ökumenn séu ávallt viðbúnir að bregðast við óvæntri hættu, jafnvel þegar hún er ekki sýnileg, reyni að sjá fyrir mistök annarra vegfarenda og gæti vel að ökuhraða. Því hraðar sem ekið er, því styttri tími er til viðbragðs og hætta á alvarlegum áverkum eykst,“ segir nefndin.

Að lokum gerir rannsóknarnefndin athugasemd við það að ekki hafi verið framkvæmd áfengis- og lyfjamæling á ökumanninum í kjölfar slyssins. Hún hefi áður bent á nauðsyn þess að útiloka þann þátt í rannsóknum allra alvarlegra umferðarslysa.