Barnabótapotturinn stendur í stað en ýmis gjöld hækka

Fjárlagafrumvarpið sýnir aðeins heildarframlagið. Hámarksfjárhæðir barnabóta og skerðingarmörk fyrir árið 2027 verða ákveðin með breytingum á skattalögum. Því liggur ekki enn fyrir hvort greiðslur til einstakra fjölskyldna verði óbreyttar.

Stjórnvöld benda á að 21 milljarðs framlagið sé í samræmi við yfirlýsingu sem gefin var samhliða kjarasamningunum árið 2024. Þá var boðað að framlög til barnabóta hækkuðu um þrjá milljarða króna árið 2024 og tvo milljarða til viðbótar árið 2025 og yrðu um 21 milljarður á ári. Stjórnvöld segjast því standa við loforðið og að framlagið yrði nokkrum milljörðum lægra ef viðmiðunarfjárhæðir barnabótakerfisins væru ekki uppfærðar.

Hámarksfjárhæðin óbreytt milli ára

Hámarksfjárhæð tekjutengdra barnabóta til hjóna og sambúðarfólks hækkaði úr 328 þúsund krónum árið 2024 í 345 þúsund krónur árið 2025. Hún var áfram 345 þúsund krónur árið 2026.

Hámarksfjárhæð einstæðra foreldra var 514.500 krónur og viðbót vegna barna yngri en sjö ára 130 þúsund krónur. Þetta eru hámarksfjárhæðir því bæturnar lækka eftir því sem tekjur foreldra hækka.

Skerðingarmörkin stóðu einnig í stað milli 2025 og 2026. Þau voru 11.688.000 krónur hjá hjónum og sambúðarfólki og 5.844.000 krónur hjá einstæðum foreldrum. Þegar laun hækka en mörkin standa í stað fer stærri hluti teknanna yfir mörkin og barnabæturnar geta lækkað. Fjárhæðirnar má sjá á vef Skattsins.

Verði 345 þúsund króna hámarksfjárhæðin óbreytt árið 2027 verður hún sú sama þriðja árið í röð.

Væri komin í 376 þúsund krónur

Krónutölugjöld ríkisins hækkuðu almennt um 3,7 prósent í ársbyrjun 2026. Í fjárlagafrumvarpinu fyrir árið 2027 er gert ráð fyrir 5,2 prósenta hækkun þeirra.

Hefðu barnabæturnar hækkað jafnmikið og gjöldin þessi tvö ár væri 345 þúsund króna fjárhæðin komin í rúmar 376 þúsund krónur. Munurinn er rúmlega 31 þúsund krónur á hvert barn.

Barnabætur eru ekki verðtryggðar og ekkert í lögum segir að þær eigi að fylgja gjöldum ríkisins. Útreikningurinn sýnir aðeins hver fjárhæðin væri ef hún hefði hækkað um sömu prósentur.

Kílómetragjaldið hækkar 

Fyrirhuguð 5,2 prósenta hækkun nær meðal annars til áfengisgjalds, tóbaks- og nikótíngjalda, kolefnisgjalds, gistináttaskatts, innviðagjalds, bifreiðagjalds, útvarpsgjalds og gjalds í Framkvæmdasjóð aldraðra. Hækkunin á að skila ríkinu 6,5 milljörðum króna, að meðtöldum áhrifum á virðisaukaskatt.

Kílómetragjaldið á að hækka meira, eða um 15,9 prósent. Fyrir almennan fólksbíl hækkar það úr 6,95 krónum í um 8,05 krónur á kílómetra.

Aðrar tekjuaðgerðir eru meðal annars hærri bankaskattur, hækkun virðisaukaskatts á gufuböð og baðlón úr 11 í 24 prósent og lækkun endurgreiðslu virðisaukaskatts vegna vinnu við íbúðarhúsnæði úr 35 í 20 prósent. Þá á að taka upp nýtt gjald á ferðamannastöðum í þjóðareign.