Fjölmenning: bölvun eða blessun? Monika K. Waleszczyńska skrifar 7. maí 2026 07:01 Fjölmenning og fjölmenningarsamfélag eru hugtök sem við heyrum oft, en umræðan um þau er oft neikvæð. Orðin eru notuð sem einhvers konar Grýla í samfélaginu. Fjölmenning er í eðli sínu jákvætt hugtak og vísar til samfélags þar sem fólk frá mismunandi menningarheimum og af ólíku þjóðerni býr ekki aðeins saman heldur deilir einnig menningu, gildum og hefðum. Þetta skapar dýrmæt tengsl milli ólíkra hópa, sem eykur skilning og samkennd og hefur blómstrandi áhrif á samfélagið og atvinnulífið,enda erum við flest með mikla þörf fyrir að tilheyra og vera partur af stærri heild. Auðvitað er þessi þörf mismunandi eftir einstaklingum, t.d. hvaða hópum við viljum tilheyra og hversu sterkt við viljum tengjast hverjum hópi. Áður fyrr var lífsnauðsynlegt að tilheyra hópi til að upplifa öryggi, nærast, huga að afkvæmum og verjast óvinum. Höfnun gat jafnvel haft í för með sér lífshættulegar afleiðingar. Í dag þegar við finnum fyrir höfnun eða við fáum vísbendingu um að við tilheyrum ekki, getur það leitt til óttaviðbragðahjá okkur. Hver hefur ekki hugsað: „Af hverju var ég ekki með?“ eftir að hafa séð myndir af vinum á samfélagsmiðlum? Þrátt fyrir að það sé okkur ekki lífsnauðsynlegt að tilheyra ákveðnum hópi getur höfnun leitt til óþæginda sem er einhvers konar arfleifð frá eldri tímum. Að upplifa höfnun getur þannig stuðlað að myndun margmenningarsamfélags, þar sem mismunandi menningarhópar búa saman, oft án mikillar samveru eða tengsla. Þetta getur leitt til einangrunar hópa og haft neikvæðar afleiðingar fyrir atvinnulífið og samfélagið í heild. Innflytjendur: ógn eða tækifæri? Ég er innflytjendi sem kom til Íslands til að vinna fyrir rúmlega 30 árum. Ég kom því það vantaði fólk í vinnu á Vestfjörðum. Ég er ekki ógn fyrir íslenskt samfélag eða íslenska tungu. Flestir innflytjendur vilja að kynnast landinu en í hversdagsleikanum vantar gjarnan tækifæri til að kynnast Íslendingum og menningu landsins. Innflytjendur eru oft með minna bakland hér á landi en flestir Íslendingar og því er erfiðara fyrir þá að finna tengsl við samfélagið. Á sama tíma vinna margir innflytjendur langa daga í erfiðum störfum með takmörkuðum möguleikum á að kynnast Íslendingum, sem hjálpar ekki mikið við inngildingu. Það hvort innflytjendur eru ógn eða tækifæri er undir okkur komið. Til að hætta að ýta undir margmenningu þurfum við að hætta að skipa og byrja að hvetja og fræða fólk því þótt margt sé vel gert þá getum við alltaf gert betur. Kynnumst fólki! Viðreisn vill hvetja fólk til að læra íslensku. Við viljum byggja fjölbreytt samfélag og auðvelda öllum að aðlagast íslenskri menningu. Með því að virkja einstaklinga með erlendan bakgrunn sköpum við betra samfélag og fleiri tækifæri fyrir komandi kynslóðir innflytjenda og barna þeirra. Nelson Mandela sagði “It alwaysseemsimpossibleuntilit’sdone”, sem á íslensku gæti útlagst sem „Það virðist alltaf ógerlegt – þar til það tekst.“ Hættum að horfa á fjölmenninguna sem ógn og leitum tækifæranna í samskiptum við hvort annað. Höfundur skipar 8. sæti á lista Viðreisnar í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Reykjavík Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Trúum á enn stærra og sterkara Ísland Þórður Snær Júlíusson Skoðun Hollenska húsnæðislánið Arnór Ingi Finnbjörnsson Skoðun Litla beiðnin kemur fyrst, svo sú stóra. Birna Bragadóttir Skoðun Óvissan í alþjóðamálum - Hvað ef Norðmenn verða á undan? Dagur B. Eggertsson Skoðun Þögnin rofin um þjóðartekjurnar Jón Gunnar Jónsson Skoðun Komið gott Oktavía Hrund Guðrúnar Jóns Skoðun Sex ýkjur nei-sinna og já-sinna Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun Hinn ólánsami Ólafur Ragnar Lúðvík Bergvinsson Skoðun Tökum slaginn fyrir börnin Tótla I. Sæmundsdóttir,Þorbjörg Helga Þorgilsdóttir Skoðun Já núna – til að geta sagt nei síðar Friðrik Björgvinsson Skoðun Skoðun Skoðun Traust er ekki sjálfgefið Hilmar Freyr Gunnarsson skrifar Skoðun Evrópusambandið, skjól frá Bandaríkjunum? Guttormur Þorsteinsson skrifar Skoðun Þegar ríkið tekur reikninginn Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þögnin rofin um þjóðartekjurnar Jón Gunnar Jónsson skrifar Skoðun Falleinkunn heima, en hugurinn í Brussel Stefán Vagn Stefánsson skrifar Skoðun Tökum slaginn fyrir börnin Tótla I. Sæmundsdóttir,Þorbjörg Helga Þorgilsdóttir skrifar Skoðun Óvissan í alþjóðamálum - Hvað ef Norðmenn verða á undan? Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Hollenska húsnæðislánið Arnór Ingi Finnbjörnsson skrifar Skoðun Borgin þarf ekki kjötexi — hún þarf mælikerfi Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Stríð ESB gegn jöfnuði og velferð Andri Sigurðsson skrifar Skoðun Já núna – til að geta sagt nei síðar Friðrik Björgvinsson skrifar Skoðun Þegar efinn verður þýðingarmeiri en sannleikurinn Guðjón Heiðar Pálsson skrifar Skoðun Sex ýkjur nei-sinna og já-sinna Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Komið gott Oktavía Hrund Guðrúnar Jóns skrifar Skoðun Sjálfstæð þjóð tekur sér sæti við borðið Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Ræður Evrópusambandið hvort dánaraðstoð verði leyfð á Íslandi? Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun 4.677 nýir vegfarendur á leið í skólann Lára Hrafnsdóttir,Gunnar Geir Gunnarsson skrifar Skoðun Evran lækkar ekki vextina Magnús B. Jóhannesson skrifar Skoðun Trúum á enn stærra og sterkara Ísland Þórður Snær Júlíusson skrifar Skoðun Rétturinn er sá sami – en tækifærið er það ekki Anna Margrét Bjarnadóttir skrifar Skoðun Litla beiðnin kemur fyrst, svo sú stóra. Birna Bragadóttir skrifar Skoðun Nei fyrir komandi kynslóðir Ingibjörg H. Sverrisdóttir skrifar Skoðun Angan lótusblómsins Meyvant Þórólfsson skrifar Skoðun Er ég að bregðast börnunum mínum með því að segja NEI? Monika Margrét Stefánsdóttir skrifar Skoðun Gamli sáttmálinn og sá nýi Aðalsteinn Már Þorsteinsson skrifar Skoðun Er betra? Sigþrúður Ármann skrifar Skoðun Útgerðarauðvaldið vill í ESB - ég segi nei Ögmundur Jónasson skrifar Skoðun Gervigreind, gagnaver og tækifæri Íslands Eymundur Sigurðsson skrifar Skoðun Sveitirnar þagna Walter Fannar Kristjánsson skrifar Skoðun Áður en lengra er haldið Þórarinn Ingi Pétursson skrifar Sjá meira
Fjölmenning og fjölmenningarsamfélag eru hugtök sem við heyrum oft, en umræðan um þau er oft neikvæð. Orðin eru notuð sem einhvers konar Grýla í samfélaginu. Fjölmenning er í eðli sínu jákvætt hugtak og vísar til samfélags þar sem fólk frá mismunandi menningarheimum og af ólíku þjóðerni býr ekki aðeins saman heldur deilir einnig menningu, gildum og hefðum. Þetta skapar dýrmæt tengsl milli ólíkra hópa, sem eykur skilning og samkennd og hefur blómstrandi áhrif á samfélagið og atvinnulífið,enda erum við flest með mikla þörf fyrir að tilheyra og vera partur af stærri heild. Auðvitað er þessi þörf mismunandi eftir einstaklingum, t.d. hvaða hópum við viljum tilheyra og hversu sterkt við viljum tengjast hverjum hópi. Áður fyrr var lífsnauðsynlegt að tilheyra hópi til að upplifa öryggi, nærast, huga að afkvæmum og verjast óvinum. Höfnun gat jafnvel haft í för með sér lífshættulegar afleiðingar. Í dag þegar við finnum fyrir höfnun eða við fáum vísbendingu um að við tilheyrum ekki, getur það leitt til óttaviðbragðahjá okkur. Hver hefur ekki hugsað: „Af hverju var ég ekki með?“ eftir að hafa séð myndir af vinum á samfélagsmiðlum? Þrátt fyrir að það sé okkur ekki lífsnauðsynlegt að tilheyra ákveðnum hópi getur höfnun leitt til óþæginda sem er einhvers konar arfleifð frá eldri tímum. Að upplifa höfnun getur þannig stuðlað að myndun margmenningarsamfélags, þar sem mismunandi menningarhópar búa saman, oft án mikillar samveru eða tengsla. Þetta getur leitt til einangrunar hópa og haft neikvæðar afleiðingar fyrir atvinnulífið og samfélagið í heild. Innflytjendur: ógn eða tækifæri? Ég er innflytjendi sem kom til Íslands til að vinna fyrir rúmlega 30 árum. Ég kom því það vantaði fólk í vinnu á Vestfjörðum. Ég er ekki ógn fyrir íslenskt samfélag eða íslenska tungu. Flestir innflytjendur vilja að kynnast landinu en í hversdagsleikanum vantar gjarnan tækifæri til að kynnast Íslendingum og menningu landsins. Innflytjendur eru oft með minna bakland hér á landi en flestir Íslendingar og því er erfiðara fyrir þá að finna tengsl við samfélagið. Á sama tíma vinna margir innflytjendur langa daga í erfiðum störfum með takmörkuðum möguleikum á að kynnast Íslendingum, sem hjálpar ekki mikið við inngildingu. Það hvort innflytjendur eru ógn eða tækifæri er undir okkur komið. Til að hætta að ýta undir margmenningu þurfum við að hætta að skipa og byrja að hvetja og fræða fólk því þótt margt sé vel gert þá getum við alltaf gert betur. Kynnumst fólki! Viðreisn vill hvetja fólk til að læra íslensku. Við viljum byggja fjölbreytt samfélag og auðvelda öllum að aðlagast íslenskri menningu. Með því að virkja einstaklinga með erlendan bakgrunn sköpum við betra samfélag og fleiri tækifæri fyrir komandi kynslóðir innflytjenda og barna þeirra. Nelson Mandela sagði “It alwaysseemsimpossibleuntilit’sdone”, sem á íslensku gæti útlagst sem „Það virðist alltaf ógerlegt – þar til það tekst.“ Hættum að horfa á fjölmenninguna sem ógn og leitum tækifæranna í samskiptum við hvort annað. Höfundur skipar 8. sæti á lista Viðreisnar í Reykjavík.