Ísland í eigin skinni Rósa Líf Darradóttir skrifar 18. mars 2026 12:02 Kveikur sýndi í gær myndefni frá íslenskum minkabúum sem sýnir ömurlegan veruleika loðdýraræktar. Tilvera minka í loðdýraeldi er sú dapurlegasta sem hugsast getur. Frá fæðingu til dauðadags dvelur minkurinn í þröngu vírnetsbúri. Eina afþreying sem er í boði er ráfa í tilgangslausa hringi á þessu takmarkaða svæði. Fætur hans fá aldrei að hvíla á öðru undirlagi en mjóum vírunum. Það er minkum eðlislægt að hlaupa, leika, grafa, synda og kanna umhverfi sitt. Þegar dýr fá ekki tækifæri til að sýna sitt eðlilega atferli þá er útkoman er þá þessi: Streita, vanlíðan, sjálfskaðahegðun sem brýst út í nagi, að éta og naga eigin líkama, skott eða útlimi, síendurteknar hringferðir um búrið, leiði og taugaveiklun. Loðdýraeldi hefur árum saman hefur þurft á opinberum stuðningi að halda til að halda sér á floti. Iðnaður sem veldur mengun, fnyk og endurteknum usla fyrir nágranna. Á síðasta minkabúi landsins hafa eftirlitsaðilar ítrekað gert athugasemdir við reksturinn og ítrekuð brot á lögum um velferð dýra og reglugerð um velferð minka átt sér stað. Þar hefur meðal annars verið bent á: að ekki sé til áreiðanleg skrá yfir fjölda dýra að þjálfun starfsfólks sé ekki skráð að hæfnisskírteini til neyðaraflífunar vanti að dýr fái ekki fóðrun samkvæmt reglum að minkar sleppi ítrekað að dýr hafi merki um sjálfsskaða og alvarleg sár að veik dýr fái ekki viðeigandi meðhöndlun, meira að segja tilvik þar sem beinendi stóð út úr opnu sári að umhverfisauðgun vanti Matvælastofnun hefur metið búið í versta áhættuflokki og meira að segja rætt um lokun þess vegna ástandsins. Á sama tíma hefur þetta bú svokallaða WelFur vottun sem á að votta góða meðferð dýranna. Íslensk stjórnvöld verja opinberu fé í að borga fyrir veiðar á mink til að sporna við fjölgun hans enda skilgreindur sem framandi ágeng tegund í íslenskri náttúru. Á sama tíma er fjöldaframleiðsla á mink að eiga sér sem stað á búi þar sem hann ítrekað sleppur út í umhverfið. Þetta gengur einfaldlega ekki upp. Sífellt stækkar hópur þeirra landa sem hafa bannað loðdýrarækt á grundvelli dýravelferðar og náttúruverndar. Nú síðast var það Pólland, en landið er næst stærsti framleiðandi loðskinna á eftir Kína. Ísland á auðvitað að slást í hópinn. Það væri mikilvægt fyrir íslenska náttúru og þúsundir dýra sem enn þjást á síðasta loðdýrabúi landsins. Við einfaldlega vitum betur, svona meðferð á dýrum á ekki að líðast. Klárum málið og hvetjum íslensk stjórnvöld til að loka þessum ljóta kafla. Samtök um dýravelferð hafa því hrint af stað herferð til hvatningar um endanlegt bann við loðdýraeldi á Íslandi. Vinir okkar hjáHumane World for Animals styðja herferðina og leggja sitt af mörkum til að vekja athygli á málinu á alþjóðavettvangi. Verum bara í okkar eigin skinni! Undirskriftalista má nálgast hér Höfundur er læknir og formaður Samtaka um dýravelferð. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Rósa Líf Darradóttir Mest lesið Skuggamansal á Íslandi Sævar Þór Jónsson Skoðun Í hvaða vitleysu erum við stödd? Ragnheiður Stephensen Skoðun Skattlagning til velsældar Hannes Lúðvíksson Skoðun Skildi hugmynd Trumps vera “sleggjan” sem allir eru að leita af. Eggert Guðmundsson Skoðun Bókasöfnin okkar Hrönn Soffíu Björgvinsdóttir Skoðun Hver á arfinn? Gunnar Ármannsson Skoðun Þjóðarsjúkrahúsið seinkar Sigurður Sigurðsson Skoðun Landsleikar RÚV! Sigurlín Margrét Sigurðardóttir Skoðun Að tala um dauðann er að tala um lífið Ingrid Kuhlman Skoðun Grateful Dead á Sæbrautinni Júlíus Valsson Skoðun Skoðun Skoðun Bókasöfnin okkar Hrönn Soffíu Björgvinsdóttir skrifar Skoðun Skildi hugmynd Trumps vera “sleggjan” sem allir eru að leita af. Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Opið bréf til Húnboga Þórs Árnasonar Margrét Rut Eddudóttir skrifar Skoðun Hvar eru þingmenn NV-kjördæmis? Sigurður Páll Jónsson skrifar Skoðun Noregur styrkir EES – Ísland verður að fylgja Rögnvaldur Guðmundsson skrifar Skoðun Landsleikar RÚV! Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Við erum ekki jafn ömurleg og við höldum Þorsteinn Tjörvi Sigurðsson skrifar Skoðun Bjórinn sem slapp við suðurferðina Elís Pétur Elísson skrifar Skoðun Í hvaða vitleysu erum við stödd? Ragnheiður Stephensen skrifar Skoðun Skattlagning til velsældar Hannes Lúðvíksson skrifar Skoðun Baráttan er ekki búin Mordekaí Elí Esrason skrifar Skoðun Hver á arfinn? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Að tala um dauðann er að tala um lífið Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Til hamingju Reykjanesbær með leikskólana okkar Guðný Birna Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Skuggamansal á Íslandi Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun Grateful Dead á Sæbrautinni Júlíus Valsson skrifar Skoðun Þjóðarsjúkrahúsið seinkar Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Er gervigreindin spegill mannkyns Kristján Logason skrifar Skoðun Er Þórarinn Tyrfings nýja framtíð Vogs? Bergþóra Haralds Eiðsdóttir skrifar Skoðun Tólf ára ákvað ég að gera bíó Arnar Benjamín Kristjánsson skrifar Skoðun Hvað segja gögnin í raun um ásakanir á hendur séra Friðriki Theódór S. Halldórsson skrifar Skoðun Það er sárt að tapa kosningum Heimir Már Pétursson skrifar Skoðun Er enn þess virði að leggja á sig langt háskólanám? Gunnar Alexander Ólafsson skrifar Skoðun Engin fjölskylda á að þurfa að standa ein Eydís Ásbjörnsdóttir skrifar Skoðun Þegar reglurnar gilda ekki jafnt Ágúst Karlsson skrifar Skoðun Utanríkisstefna án ábyrgðar? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar Skoðun PISA-skellur en hvað svo? Inga Sæland skrifar Skoðun Hver verndar velferð barna þegar náttúran blandar kynjunum? Jón Þór Ólafsson skrifar Skoðun Einhliða bergmálshellir og heimildir sem hrynja Lilja Benatov Hjartar skrifar Sjá meira
Kveikur sýndi í gær myndefni frá íslenskum minkabúum sem sýnir ömurlegan veruleika loðdýraræktar. Tilvera minka í loðdýraeldi er sú dapurlegasta sem hugsast getur. Frá fæðingu til dauðadags dvelur minkurinn í þröngu vírnetsbúri. Eina afþreying sem er í boði er ráfa í tilgangslausa hringi á þessu takmarkaða svæði. Fætur hans fá aldrei að hvíla á öðru undirlagi en mjóum vírunum. Það er minkum eðlislægt að hlaupa, leika, grafa, synda og kanna umhverfi sitt. Þegar dýr fá ekki tækifæri til að sýna sitt eðlilega atferli þá er útkoman er þá þessi: Streita, vanlíðan, sjálfskaðahegðun sem brýst út í nagi, að éta og naga eigin líkama, skott eða útlimi, síendurteknar hringferðir um búrið, leiði og taugaveiklun. Loðdýraeldi hefur árum saman hefur þurft á opinberum stuðningi að halda til að halda sér á floti. Iðnaður sem veldur mengun, fnyk og endurteknum usla fyrir nágranna. Á síðasta minkabúi landsins hafa eftirlitsaðilar ítrekað gert athugasemdir við reksturinn og ítrekuð brot á lögum um velferð dýra og reglugerð um velferð minka átt sér stað. Þar hefur meðal annars verið bent á: að ekki sé til áreiðanleg skrá yfir fjölda dýra að þjálfun starfsfólks sé ekki skráð að hæfnisskírteini til neyðaraflífunar vanti að dýr fái ekki fóðrun samkvæmt reglum að minkar sleppi ítrekað að dýr hafi merki um sjálfsskaða og alvarleg sár að veik dýr fái ekki viðeigandi meðhöndlun, meira að segja tilvik þar sem beinendi stóð út úr opnu sári að umhverfisauðgun vanti Matvælastofnun hefur metið búið í versta áhættuflokki og meira að segja rætt um lokun þess vegna ástandsins. Á sama tíma hefur þetta bú svokallaða WelFur vottun sem á að votta góða meðferð dýranna. Íslensk stjórnvöld verja opinberu fé í að borga fyrir veiðar á mink til að sporna við fjölgun hans enda skilgreindur sem framandi ágeng tegund í íslenskri náttúru. Á sama tíma er fjöldaframleiðsla á mink að eiga sér sem stað á búi þar sem hann ítrekað sleppur út í umhverfið. Þetta gengur einfaldlega ekki upp. Sífellt stækkar hópur þeirra landa sem hafa bannað loðdýrarækt á grundvelli dýravelferðar og náttúruverndar. Nú síðast var það Pólland, en landið er næst stærsti framleiðandi loðskinna á eftir Kína. Ísland á auðvitað að slást í hópinn. Það væri mikilvægt fyrir íslenska náttúru og þúsundir dýra sem enn þjást á síðasta loðdýrabúi landsins. Við einfaldlega vitum betur, svona meðferð á dýrum á ekki að líðast. Klárum málið og hvetjum íslensk stjórnvöld til að loka þessum ljóta kafla. Samtök um dýravelferð hafa því hrint af stað herferð til hvatningar um endanlegt bann við loðdýraeldi á Íslandi. Vinir okkar hjáHumane World for Animals styðja herferðina og leggja sitt af mörkum til að vekja athygli á málinu á alþjóðavettvangi. Verum bara í okkar eigin skinni! Undirskriftalista má nálgast hér Höfundur er læknir og formaður Samtaka um dýravelferð.
Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar