Nýtt spillingarmál skekur Úkraínu Samúel Karl Ólason skrifar 11. nóvember 2025 10:40 Vólódímír Selenskí, forseti Úkraínu, og ráðherrar og embættismenn á blaðamannafundi á dögunum. AP/Andrea Rosa Forsvarsmenn sjálfstæðrar andspillingarrannsóknarstofnunar Úkraínu, sem kallast NABU, segjast rannsaka umfangsmikið spillingarmál í orkugeira ríkisins. Rannsóknin er meðal annars sögð snúa að meintum umfangsmiklum mútugreiðslum og fjársvikum sem tengjast ríkisfyrirtæki sem rekur þrjú kjarnorkuver. Í heildina segja rannsakendur að rannsóknin snúist um hundrað milljónir dala sem hafi veri þvættaðir. Orkukerfi Úkraínu hefur orðið fyrir gífurlega umfangsmiklum árásum á undanförnum vikum og Úkraínumenn standa frammi fyrir ítrekuðu og langvarandi rafmagnsleysi á köldustu mánuðum ársins. Rannsóknin ber nafnið „Midas“ og beinist hún meðal annars að aðilum sem sagðir eru nánir Vólódímír Selenskí, forseta Úkraínu, og flokki hans. Hún er sögð beinast að embættismönnum, fyrrverandi og núverandi, þekktum viðskiptajöfri, fyrrverandi ráðgjafa orkumálaráðherra Úkraínu og fleirum. Þeirra á meðal er Timur Mindich, samkvæmt fjölmiðlum í Úkraínu. Hann er fyrrverandi viðskiptafélagi Vólódómírs Selenskí, forseta Úkraínu. Hann er sagður hafa flúið land skömmu áður en húsleit var gerð hjá honum í gær og eru saksóknarar nú að rannsaka hvort upplýsingum um húsleitina og rannsóknina hafi verið lekið til hans. Reyndu að koma böndum á rannsakendur Rannsóknin ku vera framkvæmd með aðstoð annarrar andspillingarstofnunar sem kallast SAPO. Bæði NABU og SAPO voru stofnaðar í kjölfar EuroMaidan mótmælanna árið 2014 og er þeim ætlað að rannsaka spillingu í Úkraínu. Spilling hefur lengi plagað Úkraínu en barátta gegn henni er lykilatriði í viðleitni Úkraínumanna við að ganga í Evrópusambandið. Báðar þessar stofnanir voru mikið milli tannanna á fólki í Úkraínu og víða í Evrópu í sumar en þá reyndu Vólódímír Selenskí, forseti Úkraínu, og bandamenn hans að koma böndum á stofnanirnar. Þær tilraunir mættu mikilli mótspyrnu í Úkraínu og hjá bakhjörlum Úkraínumanna í Evrópu og þurfti forsetinn úkraínski að hætta við. Sjá einnig: Samþykkja ný lög um spillingarrannsóknir eftir mótmæli Það var eftir að fregnir höfðu borist af því að ráðamenn í Evrópu hefðu tilkynnt Selenskí að lögin gætu komið niður á fjárhagsaðstoð handa Úkraínu. Samkvæmt frétt Reuters hafa útsendarar NABU og SAPO rannsakað málið í fimmtán mánuði. Búið er að gera húsleit á um sjötíu stöðum og safna um þúsund klukkustundum af hljóðupptökum. Flúði land rétt fyrir húsleit og handtöku Timur Mindich er náinn bandamaður Selenskís og er hann sagður með angana víðsvegar um úkraínskt viðskiptalíf. Samkvæmt Kyiv Independent hafa rannsóknarblaðamenn komist á snoðir um það að áhrif hans og auðæfi hafi aukist til muna á undanförnum árum. Hann er í grunninn kvikmyndaframleiðandi og var í viðskiptum með auðjöfrinum Ihor Kolomoisky. Sá var mjög umsvifamikill í úkraínsku viðskiptalífi og kom á sínum tíma að stofnun bankans PrivatBank þar í landi. Árið 2016 var bankinn þó þjóðnýttur í kjölfar rannsóknar sem varpaði ljósi á umfangsmikla spillingu innan veggja hans. Kolomoisky var á árum áður náinn bandamaður Selenskís. Úkraínski miðillinn Pravda vísar til fregna af því að Alríkislögregla Bandaríkjanna hafi verið að rannsaka Mindich að undanförnu. Radio Svoboda hefur eftir þingmanni að Mindich hafi verið í Kænugarði á sunnudagskvöld en að hann hafi farið þaðan í flýti og mögulega með þyrlu. Útlit sé fyrir að hann hafi verið varaður við því að til stæði að handtaka hann og framkvæma húsleit í eignum hans. Sagði baráttuna nauðsynlega Í ávarpi sem hann birti á samfélagsmiðlum í gær sagði Selenskí að embættismenn þyrftu að starfa með rannsakendum NABU og SAPO. Barátta gegn spillingu væri nauðsynleg og refsa þyrfti þeim sem væru spilltir. Forsetinn sagði að staða orkufyrirtækisins opinbera, Energoatom, væri einkar mikilvæg. Þrjú kjarnorkuver fyrirtækisins sæju Úkraínumönnum fyrir meirihluta raforku þeirra. Því væri gífurlega mikilvægt að tryggja heillindi þess. Ukraine is currently applying its long-range sanctions against Russia virtually on a daily basis. And we have clear results in the form of reduced Russian capabilities every day. Russia must keep losing, and this is actually a peacemaking tactic. We are preparing agreements… pic.twitter.com/id4aULCqpl— Volodymyr Zelenskyy / Володимир Зеленський (@ZelenskyyUa) November 10, 2025 Úkraína Innrás Rússa í Úkraínu Mest lesið Vilja beita „ofurvopni“ ESB gegn Bandaríkjunum Erlent Gríðarleg vonbrigði og mikið áhyggjuefni Erlent Setur „stærsta samning í sögunni“ í uppnám Erlent Sambandið aldrei verra: Ísland gæti bæst á listann Innlent Karólína Helga skákaði sitjandi oddvita í Hafnarfirði Innlent Ræddi við Trump: „Hlakka til að sjá hann“ Erlent Hundruð hermanna í viðbragðsstöðu vegna Minnesota Erlent VG og Sanna sameina krafta sína Innlent Stjórnvöld „í blindflugi“ í menntamálum í rúman áratug Innlent Önnur stúlka með móður sinni þegar Högni var klófestur Innlent Fleiri fréttir Þjóðverjar snúa heim frá Grænlandi Ræddi við Trump: „Hlakka til að sjá hann“ Hervæddur hvunndagurinn í Nuuk Átta látnir á einum degi vegna snjóflóða Miklar sviptingar í Sýrlandi Gríðarleg vonbrigði og mikið áhyggjuefni Tollahótanir Trump gætu hrundið af stað uggvænlegri atburðarás Nóbelsnefndin afdráttarlaus varðandi framsal verðlaunapeninga Vilja beita „ofurvopni“ ESB gegn Bandaríkjunum Hundruð hermanna í viðbragðsstöðu vegna Minnesota Myndir: Þúsundir mótmæltu á Grænlandi Segir þúsundir hafa dáið á grimmilegan máta Setur „stærsta samning í sögunni“ í uppnám Evrópuleiðtogar bregðast við: „Við látum ekki fjárkúga okkur“ Macron: „Engin ógnun eða hótun mun hafa áhrif á okkur“ Ekki útilokað að Ísland sæti Grænlandstollum Þyrfti líklega að leggja toll á allt Evrópusambandið Reyna að rjúfa nettenginu endanlega Boðar 10 prósenta toll á Norðurlönd, Breta, Frakka, Þjóðverja og fleiri Þúsundir baula á bandaríska sendiherrann Ítalir lögðu hald á skip frá Rússlandi Enn deilt um Epstein-skjölin: Dómsmálaráðuneytið segir dómara ekki mega skipa óháðan eftirlitsaðila Bein útsending: Flytja fimm þúsund tonna eldflaug á skotpall fyrir tunglskot Danmörk „pínulítið land“ með „pínulítinn her“ Hótar tollum á ríki sem standa með Grænlendingum Hafa náð einu og hálfu prósenti af Úkraínu á þremur árum Milljónir Bandaríkjamanna hafi þungar áhyggjur vegna Grænlands Yfirvöld sögð rukka háar fjárhæðir fyrir afhendingu líka mótmælenda Fyrrverandi forseti dæmdur í fimm ára fangelsi „Þetta er ekki það sem við samþykktum“ Sjá meira
Í heildina segja rannsakendur að rannsóknin snúist um hundrað milljónir dala sem hafi veri þvættaðir. Orkukerfi Úkraínu hefur orðið fyrir gífurlega umfangsmiklum árásum á undanförnum vikum og Úkraínumenn standa frammi fyrir ítrekuðu og langvarandi rafmagnsleysi á köldustu mánuðum ársins. Rannsóknin ber nafnið „Midas“ og beinist hún meðal annars að aðilum sem sagðir eru nánir Vólódímír Selenskí, forseta Úkraínu, og flokki hans. Hún er sögð beinast að embættismönnum, fyrrverandi og núverandi, þekktum viðskiptajöfri, fyrrverandi ráðgjafa orkumálaráðherra Úkraínu og fleirum. Þeirra á meðal er Timur Mindich, samkvæmt fjölmiðlum í Úkraínu. Hann er fyrrverandi viðskiptafélagi Vólódómírs Selenskí, forseta Úkraínu. Hann er sagður hafa flúið land skömmu áður en húsleit var gerð hjá honum í gær og eru saksóknarar nú að rannsaka hvort upplýsingum um húsleitina og rannsóknina hafi verið lekið til hans. Reyndu að koma böndum á rannsakendur Rannsóknin ku vera framkvæmd með aðstoð annarrar andspillingarstofnunar sem kallast SAPO. Bæði NABU og SAPO voru stofnaðar í kjölfar EuroMaidan mótmælanna árið 2014 og er þeim ætlað að rannsaka spillingu í Úkraínu. Spilling hefur lengi plagað Úkraínu en barátta gegn henni er lykilatriði í viðleitni Úkraínumanna við að ganga í Evrópusambandið. Báðar þessar stofnanir voru mikið milli tannanna á fólki í Úkraínu og víða í Evrópu í sumar en þá reyndu Vólódímír Selenskí, forseti Úkraínu, og bandamenn hans að koma böndum á stofnanirnar. Þær tilraunir mættu mikilli mótspyrnu í Úkraínu og hjá bakhjörlum Úkraínumanna í Evrópu og þurfti forsetinn úkraínski að hætta við. Sjá einnig: Samþykkja ný lög um spillingarrannsóknir eftir mótmæli Það var eftir að fregnir höfðu borist af því að ráðamenn í Evrópu hefðu tilkynnt Selenskí að lögin gætu komið niður á fjárhagsaðstoð handa Úkraínu. Samkvæmt frétt Reuters hafa útsendarar NABU og SAPO rannsakað málið í fimmtán mánuði. Búið er að gera húsleit á um sjötíu stöðum og safna um þúsund klukkustundum af hljóðupptökum. Flúði land rétt fyrir húsleit og handtöku Timur Mindich er náinn bandamaður Selenskís og er hann sagður með angana víðsvegar um úkraínskt viðskiptalíf. Samkvæmt Kyiv Independent hafa rannsóknarblaðamenn komist á snoðir um það að áhrif hans og auðæfi hafi aukist til muna á undanförnum árum. Hann er í grunninn kvikmyndaframleiðandi og var í viðskiptum með auðjöfrinum Ihor Kolomoisky. Sá var mjög umsvifamikill í úkraínsku viðskiptalífi og kom á sínum tíma að stofnun bankans PrivatBank þar í landi. Árið 2016 var bankinn þó þjóðnýttur í kjölfar rannsóknar sem varpaði ljósi á umfangsmikla spillingu innan veggja hans. Kolomoisky var á árum áður náinn bandamaður Selenskís. Úkraínski miðillinn Pravda vísar til fregna af því að Alríkislögregla Bandaríkjanna hafi verið að rannsaka Mindich að undanförnu. Radio Svoboda hefur eftir þingmanni að Mindich hafi verið í Kænugarði á sunnudagskvöld en að hann hafi farið þaðan í flýti og mögulega með þyrlu. Útlit sé fyrir að hann hafi verið varaður við því að til stæði að handtaka hann og framkvæma húsleit í eignum hans. Sagði baráttuna nauðsynlega Í ávarpi sem hann birti á samfélagsmiðlum í gær sagði Selenskí að embættismenn þyrftu að starfa með rannsakendum NABU og SAPO. Barátta gegn spillingu væri nauðsynleg og refsa þyrfti þeim sem væru spilltir. Forsetinn sagði að staða orkufyrirtækisins opinbera, Energoatom, væri einkar mikilvæg. Þrjú kjarnorkuver fyrirtækisins sæju Úkraínumönnum fyrir meirihluta raforku þeirra. Því væri gífurlega mikilvægt að tryggja heillindi þess. Ukraine is currently applying its long-range sanctions against Russia virtually on a daily basis. And we have clear results in the form of reduced Russian capabilities every day. Russia must keep losing, and this is actually a peacemaking tactic. We are preparing agreements… pic.twitter.com/id4aULCqpl— Volodymyr Zelenskyy / Володимир Зеленський (@ZelenskyyUa) November 10, 2025
Úkraína Innrás Rússa í Úkraínu Mest lesið Vilja beita „ofurvopni“ ESB gegn Bandaríkjunum Erlent Gríðarleg vonbrigði og mikið áhyggjuefni Erlent Setur „stærsta samning í sögunni“ í uppnám Erlent Sambandið aldrei verra: Ísland gæti bæst á listann Innlent Karólína Helga skákaði sitjandi oddvita í Hafnarfirði Innlent Ræddi við Trump: „Hlakka til að sjá hann“ Erlent Hundruð hermanna í viðbragðsstöðu vegna Minnesota Erlent VG og Sanna sameina krafta sína Innlent Stjórnvöld „í blindflugi“ í menntamálum í rúman áratug Innlent Önnur stúlka með móður sinni þegar Högni var klófestur Innlent Fleiri fréttir Þjóðverjar snúa heim frá Grænlandi Ræddi við Trump: „Hlakka til að sjá hann“ Hervæddur hvunndagurinn í Nuuk Átta látnir á einum degi vegna snjóflóða Miklar sviptingar í Sýrlandi Gríðarleg vonbrigði og mikið áhyggjuefni Tollahótanir Trump gætu hrundið af stað uggvænlegri atburðarás Nóbelsnefndin afdráttarlaus varðandi framsal verðlaunapeninga Vilja beita „ofurvopni“ ESB gegn Bandaríkjunum Hundruð hermanna í viðbragðsstöðu vegna Minnesota Myndir: Þúsundir mótmæltu á Grænlandi Segir þúsundir hafa dáið á grimmilegan máta Setur „stærsta samning í sögunni“ í uppnám Evrópuleiðtogar bregðast við: „Við látum ekki fjárkúga okkur“ Macron: „Engin ógnun eða hótun mun hafa áhrif á okkur“ Ekki útilokað að Ísland sæti Grænlandstollum Þyrfti líklega að leggja toll á allt Evrópusambandið Reyna að rjúfa nettenginu endanlega Boðar 10 prósenta toll á Norðurlönd, Breta, Frakka, Þjóðverja og fleiri Þúsundir baula á bandaríska sendiherrann Ítalir lögðu hald á skip frá Rússlandi Enn deilt um Epstein-skjölin: Dómsmálaráðuneytið segir dómara ekki mega skipa óháðan eftirlitsaðila Bein útsending: Flytja fimm þúsund tonna eldflaug á skotpall fyrir tunglskot Danmörk „pínulítið land“ með „pínulítinn her“ Hótar tollum á ríki sem standa með Grænlendingum Hafa náð einu og hálfu prósenti af Úkraínu á þremur árum Milljónir Bandaríkjamanna hafi þungar áhyggjur vegna Grænlands Yfirvöld sögð rukka háar fjárhæðir fyrir afhendingu líka mótmælenda Fyrrverandi forseti dæmdur í fimm ára fangelsi „Þetta er ekki það sem við samþykktum“ Sjá meira
Enn deilt um Epstein-skjölin: Dómsmálaráðuneytið segir dómara ekki mega skipa óháðan eftirlitsaðila