Ef lausnirnar eru til, af hverju eru þær ekki notaðar? Birgir Hrafn Birgisson skrifar 30. júlí 2026 09:30 Það hefur verið ánægjulegt að sjá umræðuna um námsgögn taka við sér síðustu vikur. Það er löngu tímabært. En þegar hlustað er á umræðuna situr maður oft eftir sem eitt stórt spurningamerki. Ef við vitum að það vantar fjölbreyttara námsefni, ef við vitum að kennarar eru undir miklu álagi og ef við vitum að þróun námsefnis hefur setið á hakanum árum saman, af hverju nýtum við þá ekki betur þær lausnir sem þegar eru að verða til? Í lögum um Þróunarsjóð námsgagna kemur skýrt fram að hlutverk sjóðsins sé að styðja nýsköpun, þróun og fjölbreytni í námsefni. Í forgangsáherslum þessa árs er sérstaklega nefnt námsefni fyrir íslenskukennslu, stafrænt námsefni og jafnvel gervigreind í skólastarfi. Þetta eru metnaðarfull markmið. En markmið duga ekki ein og sér. Það þarf líka að vera raunverulegt svigrúm fyrir nýjar hugmyndir að verða að veruleika. Íslendingar eru góðir í nýsköpun. Það sést í sjávarútvegi, heilbrigðistækni, hugbúnaði og ferðaþjónustu. En þegar kemur að menntamálum virðist kerfið fyrst og fremst horfa inn á við. Það hlýtur að vera eðlilegt að spyrja hvort ríkið eigi í auknum mæli að þróa allar lausnir sjálft eða hvort það eigi líka að nýta þá þekkingu og það hugvit sem verður til hjá frumkvöðlum og fyrirtækjum um allt land. Við erum ekki að tala um að einkavæða menntakerfið. Þróunin er hröð og við erum að missa af lestinni. Kennarar hafa ekki efni á að bíða í mörg ár eftir nýju efni. Börnin enn síður og það mætti jafnvel færa rök fyrir að ástandið sé krítískt. Við eigum frábæra kennara. Við eigum öflugt skólasamfélag. Við eigum skapandi fólk sem er tilbúið að þróa nýjar lausnir. Spurningin er hvort við séum tilbúin að skapa því raunverulegt svigrúm. Það væri synd ef við enduðum þessa mikilvægu umræðu á því að eingöngu sammælast um að það vanti meira fjármagn, heldur þurfum líka að ræða hvernig við ætlum að nýta það. Höfundur er framkvæmdastjóri hugbúnaðarfyrirtækisins Revera og stofnandi Lesa. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skóla- og menntamál Íslensk tunga Mest lesið Hvað vilja ólígarkarnir að þú kjósir 29. ágúst?" Jón Þór Ólafsson Skoðun Ekkert plan, engin sleggja Illugi Gunnarsson Skoðun Þegar Ólafur Ragnar Grímsson vísar veginn Einar Páll Svavarsson Skoðun Afhverju ég ætla að segja JÁ Sverrir Páll Einarsson Skoðun Hvers vegna vil ég sem Austurríkismaður hvetja Íslendinga til að segja NEI þann 29. ágúst? Stephan Zanzerl Skoðun Hvað ef þú hefur rangt fyrir þér? Eyþór Eðvarðsson Skoðun Viltu minni verðbólgu og lægri vexti? Hjörtur J. Guðmundsson Skoðun Hvar eru eigendur Icelandair? Kjartan Björgvinsson Skoðun Kaupmáttur þjóðanna í Meistaradeild Evrópu Stefán Ólafsson Skoðun Þetta er líka sagt af mikilli virðingu Ólafur Margeirsson Skoðun Skoðun Skoðun Lyfjamál og ESB Einar Magnússon skrifar Skoðun Aðilar vinnumarkaðar munu áfram gera kjarasamninga innan ESB Kristján Þórður Snæbjarnarson skrifar Skoðun Lokum ekki dyrum Þorsteinn Ólafsson skrifar Skoðun Vellystingar á yfirdrætti Elías Pétursson skrifar Skoðun Nýsköpun í Evrópu: Heildarmyndin sem Hilmar sleppur Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Langmæðgur vilja sjá – frá Flatey til den Haag Guðrún Marta Jónsdóttir ,Guðrún Marta Ársælsdóttir skrifar Skoðun Það er ekki bara fólkið sem þarf að spila með Andri Reyr Haraldsson skrifar Skoðun Hvað þýðir já fyrir bændur? Stefán Magnússon skrifar Skoðun Ef gervigreind sparar okkur tíma — hver fær hann? Stefán Atli Rúnarsson skrifar Skoðun Hvers vegna vil ég sem Austurríkismaður hvetja Íslendinga til að segja NEI þann 29. ágúst? Stephan Zanzerl skrifar Skoðun Hverjir óttast Evrópusambandið? Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Við erum á plastbát í ólgusjó Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Áskorun til samningsaðila vinnumarkaðarins og stjórnvalda um endurskoðunneysluvísitölu og brottfall húsnæðisliðar úr neysluvísitölu skrifar Skoðun ESB, afsal eða útvíkkun á fullveldi? Karl Andersson Claesson skrifar Skoðun Kaupmáttur þjóðanna í Meistaradeild Evrópu Stefán Ólafsson skrifar Skoðun Nei-fólkið mitt, þið eruð svo sæt þegar þið hlýðið Viktor Ólason skrifar Skoðun Fyrirhuguð hækkun á máltíðum fyrir eldra fólk í Reykjavík Steinunn Bergmann skrifar Skoðun Ekkert plan, engin sleggja Illugi Gunnarsson skrifar Skoðun Þetta er líka sagt af mikilli virðingu Ólafur Margeirsson skrifar Skoðun Afhverju ég ætla að segja JÁ Sverrir Páll Einarsson skrifar Skoðun Hvað vilja ólígarkarnir að þú kjósir 29. ágúst?" Jón Þór Ólafsson skrifar Skoðun Hvar er heilbrigðiskerfið mitt? Gunnhildur Erla Davíðsdóttir skrifar Skoðun Hvað ef þú hefur rangt fyrir þér? Eyþór Eðvarðsson skrifar Skoðun Kolkrabbinn, sneiðarnar og eyðing byggðarinnar Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Já, fyrir vísindi, nýsköpun og menningu Logi Einarsson skrifar Skoðun Viltu minni verðbólgu og lægri vexti? Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Sirkussleggja forsætisráðherra sló í bjölluna Sveinn Óskar Sigurðsson skrifar Skoðun Evruna fyrir sig? Nei, Þórður Snær. Reikningsskil virka ekki þannig. Páll Steingrímsson skrifar Skoðun Hvernig bætum við lífsgæði síðustu 20-30 æviárin? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Þegar Ólafur Ragnar Grímsson vísar veginn Einar Páll Svavarsson skrifar Sjá meira
Það hefur verið ánægjulegt að sjá umræðuna um námsgögn taka við sér síðustu vikur. Það er löngu tímabært. En þegar hlustað er á umræðuna situr maður oft eftir sem eitt stórt spurningamerki. Ef við vitum að það vantar fjölbreyttara námsefni, ef við vitum að kennarar eru undir miklu álagi og ef við vitum að þróun námsefnis hefur setið á hakanum árum saman, af hverju nýtum við þá ekki betur þær lausnir sem þegar eru að verða til? Í lögum um Þróunarsjóð námsgagna kemur skýrt fram að hlutverk sjóðsins sé að styðja nýsköpun, þróun og fjölbreytni í námsefni. Í forgangsáherslum þessa árs er sérstaklega nefnt námsefni fyrir íslenskukennslu, stafrænt námsefni og jafnvel gervigreind í skólastarfi. Þetta eru metnaðarfull markmið. En markmið duga ekki ein og sér. Það þarf líka að vera raunverulegt svigrúm fyrir nýjar hugmyndir að verða að veruleika. Íslendingar eru góðir í nýsköpun. Það sést í sjávarútvegi, heilbrigðistækni, hugbúnaði og ferðaþjónustu. En þegar kemur að menntamálum virðist kerfið fyrst og fremst horfa inn á við. Það hlýtur að vera eðlilegt að spyrja hvort ríkið eigi í auknum mæli að þróa allar lausnir sjálft eða hvort það eigi líka að nýta þá þekkingu og það hugvit sem verður til hjá frumkvöðlum og fyrirtækjum um allt land. Við erum ekki að tala um að einkavæða menntakerfið. Þróunin er hröð og við erum að missa af lestinni. Kennarar hafa ekki efni á að bíða í mörg ár eftir nýju efni. Börnin enn síður og það mætti jafnvel færa rök fyrir að ástandið sé krítískt. Við eigum frábæra kennara. Við eigum öflugt skólasamfélag. Við eigum skapandi fólk sem er tilbúið að þróa nýjar lausnir. Spurningin er hvort við séum tilbúin að skapa því raunverulegt svigrúm. Það væri synd ef við enduðum þessa mikilvægu umræðu á því að eingöngu sammælast um að það vanti meira fjármagn, heldur þurfum líka að ræða hvernig við ætlum að nýta það. Höfundur er framkvæmdastjóri hugbúnaðarfyrirtækisins Revera og stofnandi Lesa.
Hvers vegna vil ég sem Austurríkismaður hvetja Íslendinga til að segja NEI þann 29. ágúst? Stephan Zanzerl Skoðun
Skoðun Aðilar vinnumarkaðar munu áfram gera kjarasamninga innan ESB Kristján Þórður Snæbjarnarson skrifar
Skoðun Langmæðgur vilja sjá – frá Flatey til den Haag Guðrún Marta Jónsdóttir ,Guðrún Marta Ársælsdóttir skrifar
Skoðun Hvers vegna vil ég sem Austurríkismaður hvetja Íslendinga til að segja NEI þann 29. ágúst? Stephan Zanzerl skrifar
Skoðun Áskorun til samningsaðila vinnumarkaðarins og stjórnvalda um endurskoðunneysluvísitölu og brottfall húsnæðisliðar úr neysluvísitölu skrifar
Skoðun Evruna fyrir sig? Nei, Þórður Snær. Reikningsskil virka ekki þannig. Páll Steingrímsson skrifar
Hvers vegna vil ég sem Austurríkismaður hvetja Íslendinga til að segja NEI þann 29. ágúst? Stephan Zanzerl Skoðun