Til varnar Gísla Marteini og Borgarlínu Ingólfur Harri Hermannsson skrifar 15. maí 2026 09:21 Um fátt annað er talað í þessari kosningabaráttu í borginni en Borgarlínu og þéttingu byggðar. Fjölmargir skipulagsfræðingar benda á að það gangi ekki að byggja bara endalaust ný hverfi í allar áttir og búast við því að þar geti allir verið á bíl, án þess að allar götur teppist.Þó að akreinum væri bætt við að þá væri ekki hægt að hafa undan aukinni umferð. Til að leysa þetta þurfi að byggja þéttar, byggja saman atvinnu- og íbúðarhúsnæði og stórbæta almenningssamgöngur með sérrýmum fyrir langa strætóa sem verða kallaðir Borgarlínan. Og þetta er alveg satt. En af hverju eru borgarbúar þá svona mótfallnir þessu? Vinstri flokkarnir tala varla um annað en Borgarlínu og þéttingu, að það þurfi bara að halda settri stefnu. Og nýi miðillinn með kaldhæðnislega nafnið Gímaldið virðist vera í keppni um að skýra þetta út fyrir heimskum borgarbúum sem virðast ekki ná þessu. Núna nýlega með viðtali við Gísla Martein sem reyndi enn á ný að útskýra þetta fyrir okkur. Við þetta bætist draumsýnin að ef við byggjum bara nógu þétt að þá fáum við aftur þjónustu inn í hverfin. En enginn fylgismaður núverandi stefnu hefur dokað við og spurt sig hvers vegna stór meirihluti borgarbúa er svona ósáttur við þetta. Stærsta ástæðan er sú að borgin hefur farið kolvitlaust að í öllum skipulagsmálum og hvert klúðrið hefur rakið annað. Í stað þess að bæta almenningssamgöngur er bara Borgarlínu lofað á næsta áratug, eða þeim þarnæsta og til að fá fólk strax í strætó er verktökum bara bannað að hafa nógu mörg bílastæði. Það er heldur ekki nóg að byggja þétt, það þarf að byggja svo þétt að íbúar sjái ekki til sólar fyrir nágrönum sínum. Og ekki bara þar sem verslun, þjónusta og almenningssamgöngur eru fyrir hendi, heldur á hvað græna bletti sem er í úthverfunum. Áfram þarf fólk bíla því það nær ekki í strætó úr vinnu að sækja börnin á leikskóla á réttum tíma. Þjónustan í mörgum þessum þéttu hverfum er lítil sem engin. Sum hverfi hafa ekki einu sinni strætó, hvað þá verslun. Vandamálið er ekki að forsendur fyrir þéttari byggð og Borgarlínu séu rangar. Vandamálið er margsönnuð vanhæfni meirihlutaflokka í borgarstjórn í skipulagsmálum. Borgarbúar vilja ekki svona rosalega þétt hverfi, þeir vilja sjá til sólar og þeir vilja stæði. Þetta sýna kannanir. Þegar og ef þjónustan verður betri þá verða örugglega fleiri til í að sleppa bílnum, en þjónustan batnar ekki með því einu að gera fólki erfitt að eiga bíl.Bætið þjónustuna, þéttið hóflega og leyfið fleiri stæði allavega í úthverfum. Byggið borgarlínu. Endilega, því fyrr því betra. En hlustið á athugasemdir og farið eftir þeim svo verkefnið sé ekki dauðadæmt frá byrjun. Gísli Marteinn, Samfylkingin og fylgihnettir hennar hafa rétt fyrir sér. Það gengur ekki endalaust að bæta við nýjum hverfum, án þess að stórbæta almenningssamgöngur og þjónustu í hverfunum og byggja þéttar en við gerðum fyrir 20 árum. En á meðan þau sjá ekki að leiðin þeirra til að laga borgarskipulagið er vörðuð hverju klúðrinu á eftir öðru er ekki hægt að treysta þeim fyrir verkefninu. Brennt barn forðast eldinn og vinstri maður reynir að gera upp við sig hvaða hægriflokkur sé minnst slæmur. Höfundur er borgarbúi, verkfræðingur og vinstri maður. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Þess vegna já Arnór Sighvatsson Skoðun Er Ísland Manchester City og ESB Sheffield United Gauti Eggertsson Skoðun Finnar elska ESB Halldór Jörgen Olesen Skoðun Kúnstin að naga blýanta Hrafnkell Tumi Kolbeinsson Skoðun Varanlegar undanþágur eru möguleiki Per Ekström Skoðun Það er ekki eftir neinu að bíða Trausti Hjálmarsson Skoðun Hverju erum við eiginlega að fórna fyrir „lægra atvinnuleysi“? Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun Erlent vald er vesen Guðmundur Fertram Sigurjónsson Skoðun Er betra að vita en halda? Óli Rúnar Ástþórsson Skoðun Upplýst lýðræði - Lærdómurinn af einni leiðréttingu Sigurður Sigurðsson Skoðun Skoðun Skoðun Þjóðaratkvæðagreiðslan er lýðræðisleg aðferð og lærdómsferli Þorsteinn Gunnarsson skrifar Skoðun Tími varanlegra undanþága er liðinn Eggert Sigurbergsson skrifar Skoðun Málefnið liggur á götunni Steindór Þórarinsson skrifar Skoðun Finnska fordæmið – aðlögun að afnámi tollverndar eða umbreytingu stuðningskerfis? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Er betra að vita en halda? Óli Rúnar Ástþórsson skrifar Skoðun Eitt lítið og saklaust skref í einu í átt til Brussel Einar Geir Þorsteinsson skrifar Skoðun Það er ekki eftir neinu að bíða Trausti Hjálmarsson skrifar Skoðun Þess vegna já Arnór Sighvatsson skrifar Skoðun Smá standard, takk Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Erlent vald er vesen Guðmundur Fertram Sigurjónsson skrifar Skoðun Hvernig getum við stöðvað innbrotaölduna í Reykjavík? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Finnar elska ESB Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Kúnstin að naga blýanta Hrafnkell Tumi Kolbeinsson skrifar Skoðun Hverju erum við eiginlega að fórna fyrir „lægra atvinnuleysi“? Sveinn Atli Gunnarsson skrifar Skoðun Upplýst lýðræði - Lærdómurinn af einni leiðréttingu Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Fullyrðingar utanríkisráðherra um samningssvigrúm Íslands Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þreifað á „pakkanum“ Hlín Leifsdóttir skrifar Skoðun Er Ísland Manchester City og ESB Sheffield United Gauti Eggertsson skrifar Skoðun Varanlegar undanþágur eru möguleiki Per Ekström skrifar Skoðun Hvernig lögum við vanstillt stjórnmál? Gunnar Már Gunnarsson skrifar Skoðun Gjaldþrotasaga flugfélaga er alvarleg áminning um skaða krónunnar Baldur Pétursson skrifar Skoðun Einfaldasta sagan er ekki alltaf sú sanna Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Það er ekki nóg að tala um geðheilbrigði. Það er kominn tími á aðgerðir Jóna Kristín Einarsdóttir skrifar Skoðun Hver fer í slíkar „samningaviðræður“? Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Sættum okkur ekki við atvinnuleysi Illugi Gunnarsson,Ragnhildur Björt Björnsdóttir skrifar Skoðun Íslenskir vefir á faraldsfæti Birgir Hrafn Birgisson skrifar Skoðun Ég er ekki Evrópusinni Óðinn Freyr Baldursson skrifar Skoðun Hjarðarbólsoddi Oddur Sigurðsson skrifar Skoðun Þetta snýst um aðild Gunnar Bragi Sveinsson skrifar Skoðun Standast orkufyrirtæki ríkisins grundvallargildi fjármálaráðherra? Embla Einarsdóttir skrifar Sjá meira
Um fátt annað er talað í þessari kosningabaráttu í borginni en Borgarlínu og þéttingu byggðar. Fjölmargir skipulagsfræðingar benda á að það gangi ekki að byggja bara endalaust ný hverfi í allar áttir og búast við því að þar geti allir verið á bíl, án þess að allar götur teppist.Þó að akreinum væri bætt við að þá væri ekki hægt að hafa undan aukinni umferð. Til að leysa þetta þurfi að byggja þéttar, byggja saman atvinnu- og íbúðarhúsnæði og stórbæta almenningssamgöngur með sérrýmum fyrir langa strætóa sem verða kallaðir Borgarlínan. Og þetta er alveg satt. En af hverju eru borgarbúar þá svona mótfallnir þessu? Vinstri flokkarnir tala varla um annað en Borgarlínu og þéttingu, að það þurfi bara að halda settri stefnu. Og nýi miðillinn með kaldhæðnislega nafnið Gímaldið virðist vera í keppni um að skýra þetta út fyrir heimskum borgarbúum sem virðast ekki ná þessu. Núna nýlega með viðtali við Gísla Martein sem reyndi enn á ný að útskýra þetta fyrir okkur. Við þetta bætist draumsýnin að ef við byggjum bara nógu þétt að þá fáum við aftur þjónustu inn í hverfin. En enginn fylgismaður núverandi stefnu hefur dokað við og spurt sig hvers vegna stór meirihluti borgarbúa er svona ósáttur við þetta. Stærsta ástæðan er sú að borgin hefur farið kolvitlaust að í öllum skipulagsmálum og hvert klúðrið hefur rakið annað. Í stað þess að bæta almenningssamgöngur er bara Borgarlínu lofað á næsta áratug, eða þeim þarnæsta og til að fá fólk strax í strætó er verktökum bara bannað að hafa nógu mörg bílastæði. Það er heldur ekki nóg að byggja þétt, það þarf að byggja svo þétt að íbúar sjái ekki til sólar fyrir nágrönum sínum. Og ekki bara þar sem verslun, þjónusta og almenningssamgöngur eru fyrir hendi, heldur á hvað græna bletti sem er í úthverfunum. Áfram þarf fólk bíla því það nær ekki í strætó úr vinnu að sækja börnin á leikskóla á réttum tíma. Þjónustan í mörgum þessum þéttu hverfum er lítil sem engin. Sum hverfi hafa ekki einu sinni strætó, hvað þá verslun. Vandamálið er ekki að forsendur fyrir þéttari byggð og Borgarlínu séu rangar. Vandamálið er margsönnuð vanhæfni meirihlutaflokka í borgarstjórn í skipulagsmálum. Borgarbúar vilja ekki svona rosalega þétt hverfi, þeir vilja sjá til sólar og þeir vilja stæði. Þetta sýna kannanir. Þegar og ef þjónustan verður betri þá verða örugglega fleiri til í að sleppa bílnum, en þjónustan batnar ekki með því einu að gera fólki erfitt að eiga bíl.Bætið þjónustuna, þéttið hóflega og leyfið fleiri stæði allavega í úthverfum. Byggið borgarlínu. Endilega, því fyrr því betra. En hlustið á athugasemdir og farið eftir þeim svo verkefnið sé ekki dauðadæmt frá byrjun. Gísli Marteinn, Samfylkingin og fylgihnettir hennar hafa rétt fyrir sér. Það gengur ekki endalaust að bæta við nýjum hverfum, án þess að stórbæta almenningssamgöngur og þjónustu í hverfunum og byggja þéttar en við gerðum fyrir 20 árum. En á meðan þau sjá ekki að leiðin þeirra til að laga borgarskipulagið er vörðuð hverju klúðrinu á eftir öðru er ekki hægt að treysta þeim fyrir verkefninu. Brennt barn forðast eldinn og vinstri maður reynir að gera upp við sig hvaða hægriflokkur sé minnst slæmur. Höfundur er borgarbúi, verkfræðingur og vinstri maður.
Skoðun Þjóðaratkvæðagreiðslan er lýðræðisleg aðferð og lærdómsferli Þorsteinn Gunnarsson skrifar
Skoðun Finnska fordæmið – aðlögun að afnámi tollverndar eða umbreytingu stuðningskerfis? Erna Bjarnadóttir skrifar
Skoðun Hverju erum við eiginlega að fórna fyrir „lægra atvinnuleysi“? Sveinn Atli Gunnarsson skrifar
Skoðun Gjaldþrotasaga flugfélaga er alvarleg áminning um skaða krónunnar Baldur Pétursson skrifar
Skoðun Það er ekki nóg að tala um geðheilbrigði. Það er kominn tími á aðgerðir Jóna Kristín Einarsdóttir skrifar
Skoðun Standast orkufyrirtæki ríkisins grundvallargildi fjármálaráðherra? Embla Einarsdóttir skrifar