Traustur fjár­hagur er ekki til­viljun

Fyrir þá sem hafa engan áhuga á að lesa langloku um fjárhag Rangárþings eystra spara ég ykkur sporin; hann er í góðu lagi og rúmlega það. Sveitarfélagið hefur verið einstaklega vel rekið undir forystu D-listans á líðandi kjörtímabili.

Þau ykkar sem viljið fá nánari upplýsingar um góða stöðu sveitarfélagsins getið þið haldið áfram að lesa.

Ársreikningur sveitarfélagsins Rangárþings eystra fyrir árið 2025 var samþykktur samhljóða af sveitarstjórn þann 7. maí 2026. Ársreikningurinn gefur skýra mynd af því hversu vel sveitarfélagið stendur og hversu heilbrigður reksturinn hefur verið á líðandi kjörtímabili. Óhætt er að segja að fjárhagsstaða sveitarfélagsins hafi sjaldan, eða aldrei, verið eins góð frá stofnun þess. Þó hefur aldrei verið fjárfest fyrir eins háar upphæðir í innviðum og á líðandi kjörtímabili. Það gefur góð fyrirheit um nauðsynlega uppbyggingu innviða næstu árin enda er fjárhagsleg staða sveitarfélagsins sterk og byggir á traustum grunni.

Heildarvelta sveitarfélagsins samkvæmt samanteknum rekstrarreikningi fyrir A- og B-hluta 2025 nemur 3.925 m.kr. en var í upphafi kjörtímabils 2.940 m.kr. og hefur því vaxið um milljarð á kjörtímabilinu. Íbúum í sveitarfélaginu heldur áfram að fjölga ár frá ári og eru í dag 2.289 talsins. Í upphafi kjörtímabilsins voru íbúar 1.892 og hefur þeim því fjölgað um 397 á síðustu fjórum árum sem samsvarar um 21% fjölgun á kjörtímabilinu. Það eitt og sér er skýrt merki um að hér sé eftirsóknarvert að búa.

Rekstrarniðurstaða A-hluta er jákvæð um 476 m.kr., langt umfram áætlun sem gerði ráð fyrir 104 m.kr. Rekstrarniðurstaða samantekinna reikningsskila sveitarfélagsins er jákvæð um 553 m.kr. og er afkoman þannig 423 m.kr. betri en endurskoðuð áætlun gerði ráð fyrir.

Í rekstri sveitarfélaga er mikilvægt að skila afgangi af rekstri A-hluta til að tryggja fjárhagslega sjálfbærni. Það hefur verið eitt af fjárhagslegum markmiðum núverandi meirihluta að skila A-hluta með afgangi og gaman að segja frá því að það verið niðurstaðan allt. Það eitt og sér er skýrt merki um stöðugan og heilbrigðan rekstur sveitarfélagsins á líðandi kjörtímabili.

Aðalmarkmiðið í rekstri sveitarfélags á þó ekki að vera það að hámarka hagnað heldur er aðalatriðið að tryggja öfluga þjónustu til íbúa og hóflega skattheimtu. Á líðandi kjörtímabili hefur D-listinn staðið fyrir lækkunum á álagningarprósentu fasteignagjalda, fráveitu- og vatnsgjalda á sama tíma og hækkunum á gjaldskrám er snúa að barnafjölskyldum hefur verið stillt í hóf. Í ljósi góðs reksturs sveitarfélagsins undanfarin ár er nú gullið tækifæri til þess að gera enn betur í lækkun skatta og gjalda í þágu íbúa sveitarfélagsins. Við munum meðal annars halda áfram að lækka álagningarprósentu fasteignaskatts fyrir íbúðarhúsnæði og munum einnig lækka álagningarprósentu á atvinnuhúsnæði. Við munum hefja vinnu við að innleiða gjaldfrjálsan leikskóla, hækka frístundastyrkinn og svo mætti lengi áfram telja. Lykillinn að því að þetta skuli vera hægt á næsta kjörtímabili er ábyrgur og stöðugur rekstur á því sem nú er að líða.

Það fer ekki fram hjá neinum að umtalsverð uppbygging hefur átt sér stað í sveitarfélaginu á yfirstandandi kjörtímabili. Heilu hverfin hafa byggst upp á talsverðum hraða og ekkert lát virðist vera á. Víða má sjá bæði íbúðarhúsnæði og atvinnuhúsnæði í byggingu, jafnt í þéttbýli sem dreifbýli. Mikilvægt er að sveitarfélagið haldi í við þessa þróun þannig að innviðir standist þær kröfur sem vöxtur sveitarfélagsins gerir. Til þess þarf reksturinn að skila nægu handbæru fé til að standa undir afborgunum lána, uppbyggingu innviða og nýjum fjárfestingum. Það gerir reksturinn svo sannarlega í dag og ekkert því til fyrirstöðu að halda áfram í öflugri uppbyggingu innviða á vegum sveitarfélagsins. Eitt af stærri verkefnunum sem nú þegar hefur verið ákveðið að ráðast í á næsta kjörtímabili er viðbygging við Hvolsskóla. Sveitarfélagið er einkar vel í stakk búið að ráðast í slíka framkvæmd á næsta kjörtímabili.

Í upphaflegri áætlun fyrir árið 2025 var gert ráð fyrir lántöku vegna fjárfestinga en niðurstaða ársins var sú að ekki gerðist þörf á því. Sú niðurstaða var einnig raunin árið 2024 og því talsvert langt um liðið frá því að sveitarfélagið sló lán.. Því hefur gefist gott svigrúm á kjörtímabilinu til þess að greiða niður skuldir og var skuldahlutfall A og B hluta í árslok 2025 63,4% og skuldaviðmiðið 15,4% sem er langt undir 150% hámarki reglugerðar um fjárhagsleg viðmið og eftirlit með fjármálum sveitarfélaga.

Á þessari stuttu yfirferð minni um fjárhagsstöðu sveitarfélagsins má glöggt sjá að hér hefur verið vandað til verka og fráfarandi meirihluti skilar af sér einkar góðu búi. Þar hafa skipt sköpum allir þeir góðu starfsmenn sem Rangárþing eystra hefur í liði sínu, þeir eiga einn stærsta hlutinn í því að fjárhagsstaðan er eins góð og raun ber vitni. Þannig viljum við hafa hlutina áfram, fjárhagsstaðan sé sterk, álögur sanngjarnar og að íbúar fái úrvals þjónustu frá sveitarfélaginu sínu.

Með því að setja X við D á kjördag veist þú, kjósandi góður, nákvæmlega að hverju þú gengur. Okkar markmið er skýrt, höldum áfram að reka sveitarfélagið okkar af ábyrgð og festu, hér er best að búa og við viljum að íbúarnir okkar njóti þess í hvívetna.

Höfundur er sveitarstjóri og oddviti D-listans í Rangárþingi eystra.