„Engar raunverulegar breytingar sem hafa átt sér stað“ Tómas Arnar Þorláksson skrifar 10. maí 2026 13:28 Tótla Sæmundsdóttir, framkvæmdastjóri Barnaheilla. vísir/egill „Ég held að þetta hafi verið tilraun dómsmálaráðuneytisins til að koma málinu í gegn af því að fólki fannst þetta ekki þægileg tilhugsun, að börn yrðu vistuð í lokuðu úrræði með alls konar hópum af fólki. En þetta er klárlega ekki boðlegt, sama hvað, að frelsissvipta börn.“ Þetta segir framkvæmdastjóri Barnaheilla sem gagnrýnir frumvarp dómsmálaráðherra um brottfararstöð harðlega. Hún segir boðaðar breytingar á frumvarpinu í raun ekki breyta neinu. Frumvarpið var lagt fyrir Alþingi í nóvember og hefur verið til meðferðar síðan. Samkvæmt frumvarpinu verður heimilt að frelsissvipta börn fólks á flótta sem á að senda úr landi og koma þeim fyrir í fóstri á meðan fjölskyldur þeirra yrðu vistaðar í brottfararmiðstöð. Undirskriftarlisti var stofnaður til að mótmæla áformunum en eins og stendur hafa um 2.400 manns skrifað undir. Segir þingið í raun ekki breyta neinu Allsherjar- og menntamálanefnd sem hefur frumvarpið til meðferðar hefur lagt fram breytingartillögu sem segir til um að börn verði vistuð með fjölskyldum sínum á öðrum stað en brottfararstöðinni. Vonast er til að frumvarpið verði að lögum fyrir þinglok. Tótla Sæmundsdóttir, framkvæmdastjóri Barnaheilla, segir að þrátt fyrir umræddar breytingar fari lögin gegn barnasáttmála Sameinuðu þjóðanna. „Börn á flótta eiga bara ekki að vera frelsissvipt, alveg sama hvað þú kallar það. Það eru alls konar úrræði sem er hægt að gera annað en að frelsissvipta fólk og börn. Það er hægt að láta fólk tjékka inn, það er hægt að fylgjast með hópnum, það er hægt að leyfa fólki bara að vera í sínu nærumhverfi þar til það er komið að því að því verði brottvísað.“ Óboðlegt að frelsissvipta börn Hún segir það ekki koma til greina að frelsissvipta börn nema það sé gert til að tryggja öryggi þeirra eða annarra. Aðferðin geti haft alvarlegar afleiðingar í för með sér. „Við eigum skýr gögn um það að það getur haft víðtæk andleg áhrif á börn þegar þau eru frelsissvipt. Þegar við erum að fara í svona aðgerðir eins og að brottvísa fólki úr landi og við erum að taka þau úr örygginu sínu, þá þarf fyrst að taka þau og loka þau af. Það hljóta allir að sjá hvaða skaða það veldur.“ Hún vonast til að það verði fallið frá áformunum. „Ég er náttúrulega almennt á móti því að fólk sé frelsissvipt fyrir engar sakir. Að setja börn inn í þessa summu, finnst mér algjörlega óboðlegt. Við finnum það alveg á fólkinu í nefndinni að því finnst það ekki þægilegt. Ég skil ekki af hverju það er verið að halda þessu til streitu. Ég vona náttúrulega að fólk sjái að sér. Þessi framsetning að það sé ekki verið að vista börn í brottfararmiðstöðinni er bara ekki rétt. Þótt þú færir það í annað hús og kallir það öðru nafni þá er þetta nákvæmlega sami hluturinn,“ segir hún og bætir við: „Mér fannst þessi skilaboð sem komu fyrir helgim á föstudaginn, fyrirsögn eftir fyrirsögn um að börn yrðu ekki vistuð í brottfararstöðinni. Auðvitað vonuðum við að það þýddi að þau hefðu fallið frá því að frelsissvipta börn. En miðað við viðtölin við fólkið úr nefndinni þá er alveg skýrt að það eru engar raunverulegar breytingar sem hafa orðið.“ Brottfararstöð fyrir útlendinga Börn og uppeldi Réttindi barna Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Mest lesið Bein útsending frá Sundahöfn: Hvað verður um áhöfn Bandero? Innlent Ótrúleg eftirför: „Lyginni líkast að sjá það á fullri ferð úti á ballarhafi“ Innlent Skipstjóri Bandero handtekinn og skipið fært til hafnar Innlent Tæplega 50 þúsund manns synt til Ceuta á einum sólahring Erlent Fjölmiðlanefnd eltist við Ólöfu og Kristínu Innlent Alelda bíll í Reykjanesbæ Innlent Megas jarðsunginn í áhrifaríkri útför Innlent Komin handbók um hvernig stefna megi ríkjum og Ísland geti verið næst Innlent „Þá bara krassa lungun“ Innlent Gabríel Douane og fimm aðrir sýknaðir Innlent Fleiri fréttir Aldrei liðið að öryggi sjómanna sé ógnað Alelda bíll í Reykjanesbæ Jákvæð teikn í leitinni að minkunum Ótrúleg eftirför: „Lyginni líkast að sjá það á fullri ferð úti á ballarhafi“ Bandero hafi beitt hættulegum aðferðum: „Þverskallaðist við að fylgja og hlýða fyrirmælum“ Sérsveitaraðgerðir á hvalaslóð og Verslunarmannahelgin að ganga í garð Samtökin hafi bjargað lífi allt að þrjátíu hvala Fjölmiðlanefnd eltist við Ólöfu og Kristínu Megas jarðsunginn í áhrifaríkri útför Bein útsending frá Sundahöfn: Hvað verður um áhöfn Bandero? Komin handbók um hvernig stefna megi ríkjum og Ísland geti verið næst Leggja áherslu á mannúðarlegar aðgerðir vegna minkanna Skipstjóri Bandero handtekinn og skipið fært til hafnar Myndi glaður sjá réttarhöld yfir skipverjum Bandero „Þá bara krassa lungun“ Bruni við Breiðhöfða Vasaþjófnaður daglegur atburður og verulegar fjárhæðir teknar Vaktin: Bandero hrellir Hval 9 Þaulskipulagðir vasaþjófar, minkaveiðar og lífgjöf Dekk sprakk við lendingu vélar Borgarísjaka rekur í átt að Skagafirði Stærsta umferðarhelgi ársins hafin Bílstjóri horfði á skelfingu lostinn Meirihluti ætlar að segja já í ágúst Skilningsleysi foreldra mætti litblindum syninum Staðan orðin „þokkalega góð“ Tugir tilkynninga í viku: „Þetta var ekki í fyrsta skipti sem þau voru handtekin“ Okkar McCartney, okkar Bach kveður Vasaþjófar gómaðir á Suðurlandi og minkafár í rénun Fleiri en einn hafi verið að verki Sjá meira
Þetta segir framkvæmdastjóri Barnaheilla sem gagnrýnir frumvarp dómsmálaráðherra um brottfararstöð harðlega. Hún segir boðaðar breytingar á frumvarpinu í raun ekki breyta neinu. Frumvarpið var lagt fyrir Alþingi í nóvember og hefur verið til meðferðar síðan. Samkvæmt frumvarpinu verður heimilt að frelsissvipta börn fólks á flótta sem á að senda úr landi og koma þeim fyrir í fóstri á meðan fjölskyldur þeirra yrðu vistaðar í brottfararmiðstöð. Undirskriftarlisti var stofnaður til að mótmæla áformunum en eins og stendur hafa um 2.400 manns skrifað undir. Segir þingið í raun ekki breyta neinu Allsherjar- og menntamálanefnd sem hefur frumvarpið til meðferðar hefur lagt fram breytingartillögu sem segir til um að börn verði vistuð með fjölskyldum sínum á öðrum stað en brottfararstöðinni. Vonast er til að frumvarpið verði að lögum fyrir þinglok. Tótla Sæmundsdóttir, framkvæmdastjóri Barnaheilla, segir að þrátt fyrir umræddar breytingar fari lögin gegn barnasáttmála Sameinuðu þjóðanna. „Börn á flótta eiga bara ekki að vera frelsissvipt, alveg sama hvað þú kallar það. Það eru alls konar úrræði sem er hægt að gera annað en að frelsissvipta fólk og börn. Það er hægt að láta fólk tjékka inn, það er hægt að fylgjast með hópnum, það er hægt að leyfa fólki bara að vera í sínu nærumhverfi þar til það er komið að því að því verði brottvísað.“ Óboðlegt að frelsissvipta börn Hún segir það ekki koma til greina að frelsissvipta börn nema það sé gert til að tryggja öryggi þeirra eða annarra. Aðferðin geti haft alvarlegar afleiðingar í för með sér. „Við eigum skýr gögn um það að það getur haft víðtæk andleg áhrif á börn þegar þau eru frelsissvipt. Þegar við erum að fara í svona aðgerðir eins og að brottvísa fólki úr landi og við erum að taka þau úr örygginu sínu, þá þarf fyrst að taka þau og loka þau af. Það hljóta allir að sjá hvaða skaða það veldur.“ Hún vonast til að það verði fallið frá áformunum. „Ég er náttúrulega almennt á móti því að fólk sé frelsissvipt fyrir engar sakir. Að setja börn inn í þessa summu, finnst mér algjörlega óboðlegt. Við finnum það alveg á fólkinu í nefndinni að því finnst það ekki þægilegt. Ég skil ekki af hverju það er verið að halda þessu til streitu. Ég vona náttúrulega að fólk sjái að sér. Þessi framsetning að það sé ekki verið að vista börn í brottfararmiðstöðinni er bara ekki rétt. Þótt þú færir það í annað hús og kallir það öðru nafni þá er þetta nákvæmlega sami hluturinn,“ segir hún og bætir við: „Mér fannst þessi skilaboð sem komu fyrir helgim á föstudaginn, fyrirsögn eftir fyrirsögn um að börn yrðu ekki vistuð í brottfararstöðinni. Auðvitað vonuðum við að það þýddi að þau hefðu fallið frá því að frelsissvipta börn. En miðað við viðtölin við fólkið úr nefndinni þá er alveg skýrt að það eru engar raunverulegar breytingar sem hafa orðið.“
Brottfararstöð fyrir útlendinga Börn og uppeldi Réttindi barna Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Mest lesið Bein útsending frá Sundahöfn: Hvað verður um áhöfn Bandero? Innlent Ótrúleg eftirför: „Lyginni líkast að sjá það á fullri ferð úti á ballarhafi“ Innlent Skipstjóri Bandero handtekinn og skipið fært til hafnar Innlent Tæplega 50 þúsund manns synt til Ceuta á einum sólahring Erlent Fjölmiðlanefnd eltist við Ólöfu og Kristínu Innlent Alelda bíll í Reykjanesbæ Innlent Megas jarðsunginn í áhrifaríkri útför Innlent Komin handbók um hvernig stefna megi ríkjum og Ísland geti verið næst Innlent „Þá bara krassa lungun“ Innlent Gabríel Douane og fimm aðrir sýknaðir Innlent Fleiri fréttir Aldrei liðið að öryggi sjómanna sé ógnað Alelda bíll í Reykjanesbæ Jákvæð teikn í leitinni að minkunum Ótrúleg eftirför: „Lyginni líkast að sjá það á fullri ferð úti á ballarhafi“ Bandero hafi beitt hættulegum aðferðum: „Þverskallaðist við að fylgja og hlýða fyrirmælum“ Sérsveitaraðgerðir á hvalaslóð og Verslunarmannahelgin að ganga í garð Samtökin hafi bjargað lífi allt að þrjátíu hvala Fjölmiðlanefnd eltist við Ólöfu og Kristínu Megas jarðsunginn í áhrifaríkri útför Bein útsending frá Sundahöfn: Hvað verður um áhöfn Bandero? Komin handbók um hvernig stefna megi ríkjum og Ísland geti verið næst Leggja áherslu á mannúðarlegar aðgerðir vegna minkanna Skipstjóri Bandero handtekinn og skipið fært til hafnar Myndi glaður sjá réttarhöld yfir skipverjum Bandero „Þá bara krassa lungun“ Bruni við Breiðhöfða Vasaþjófnaður daglegur atburður og verulegar fjárhæðir teknar Vaktin: Bandero hrellir Hval 9 Þaulskipulagðir vasaþjófar, minkaveiðar og lífgjöf Dekk sprakk við lendingu vélar Borgarísjaka rekur í átt að Skagafirði Stærsta umferðarhelgi ársins hafin Bílstjóri horfði á skelfingu lostinn Meirihluti ætlar að segja já í ágúst Skilningsleysi foreldra mætti litblindum syninum Staðan orðin „þokkalega góð“ Tugir tilkynninga í viku: „Þetta var ekki í fyrsta skipti sem þau voru handtekin“ Okkar McCartney, okkar Bach kveður Vasaþjófar gómaðir á Suðurlandi og minkafár í rénun Fleiri en einn hafi verið að verki Sjá meira