Úthýsa aðalsmönnum úr lávarðadeild breska þingsins Kjartan Kjartansson skrifar 11. mars 2026 15:33 Í rúm sjö hundruð ár hefur lávarðadeild breska þingsins verið skipuð hertogum, jörlum og greifum sem erfðu sætin sín. Það breytist þegar þessu þingi lýkur í vor. AP/Kirsty Wigglesworth Hertogar, jarlar og greifar fá ekki lengur sæti í lávarðadeild breska þingsins í gegnum erfðir eftir að samkomulag náðist um að af afnema það aldagamla fyrirkomulag í gær. Einhverjir þeirra eru þó sagðir fá að sitja áfram í deildinni eftir breytinguna. Breska lávarðadeildin er næst stærsta þingdeild í heimi með rúmlega átta hundruð fulltrúa. Um það bil einn af hverjum tíu þeirra sem þar sitja erfði sæti sitt í krafti aðalstignar. Hinn hlutinn er lífstíðarskipaðir fulltrúar; uppgjafarstjórnmálamenn, samfélagsleiðtogar og aðrir sem ríkisstjórnir skipa. Ríkisstjórn Verkamannaflokksins lagði fram frumvarp um að svipta aðalsmenn erfðasæti sínu í þingdeildinni á þessu þingi. Lávarðadeildin lagðist á móti en lét loks undan í gær, að sögn AP-fréttastofunnar. Erfðasætin hverfa úr lávarðadeildinni þegar þessu þingi lýkur í vor. Málamiðlun sem ríkisstjórnin gerði við lávarðana felur það aftur á móti í sér að ótilgreindur fjöldi aðalsmannanna fær að sitja áfram í lávarðadeildinni en nú sem fulltrúar skipaðir til lífstíðar. Karl þriðji konungur þarf enn að leggja blessun sína yfir frumvarpið en það er sagt formsatriði. Umræða um lögmæti aldagamals fyrirkomulags lávaradeildar breska þingsins blossaði upp af krafti á ný í kjölfar uppljóstrana um tengsl Peters Mandelson, lávarðs, við Jeffrey Epstein.AP/Carl Court Þingseta eigi að byggjast á verðleikum Nick Thomas-Symonds, ráðherra ríkisstjórnarinnar, sagði að með frumvarpinu yrði loks bundinn endir á forneskjulegt og ólýðræðislegt fyrirkomulag. Þingseta ætti alltaf að byggjast á verðleikum en ekki á erfðum titlum sem útdeilt var fyrir mörgum öldum. Stefna Verkamannaflokksins er að gera enn frekari breytingar á skipan þingsins: útrýma lávarðadeildinni og koma í staðinn á fót nýrri þingdeild sem á að endurspegla þjóðina betur. Rúmur aldarfjórðungur er liðinn frá því að ríkisstjórn Tony Blair hóf vegferðina að útrýma aðalsmönnum úr lávarðadeildinni. Á sjöunda hundrað þeirra misstu sæti sitt árið 1999 en hátt í hundrað fengu að sitja áfram tímabundið. Bretland Mest lesið Snjóflóð hrifsaði með sér göngugarpa Innlent „Opnið djöfulsins sundið, sjúku fantarnir ykkar“ Erlent Viðvaranirnar appelsínugular og hviður yfir 40 metrum á sekúndu Veður Flugliðanum bjargað eftir hættulega björgunaraðgerð Erlent Féll fyrir borð í Norðursjó í ofsaveðri Erlent Sautján ára drengur lést í snjóflóði Erlent Flugliðinn nú „alvarlega særður“ Erlent „Vatnsbólið er nánast tómt, það er að tæmast“ Innlent Karlmenn þurfa leyfi til að ferðast lengur en í þrjá mánuði Erlent Upplausn í Borgaraflokknum og formaðurinn sakaður um alræði Erlent Fleiri fréttir Féll fyrir borð í Norðursjó í ofsaveðri Flugliðinn nú „alvarlega særður“ Kanna skothvelli við Hvíta húsið Upplausn í Borgaraflokknum og formaðurinn sakaður um alræði „Opnið djöfulsins sundið, sjúku fantarnir ykkar“ Sautján ára drengur lést í snjóflóði Flugliðanum bjargað eftir hættulega björgunaraðgerð Karlmenn þurfa leyfi til að ferðast lengur en í þrjá mánuði „48 klukkustundir þar til allt fer til fjandans“ Mafíuforingi á flótta handtekinn í lúxusvillu á Amalfi-strönd Ekki þeir einu sem leita flugmannsins Ekki vopnahlé um páskana heldur regn sjálfsprengidróna Loksins sinni einhver í Westminster vinnunni sinni NASA deilir myndum af jörðinni: „Treystið okkur, þið lítið æðislega vel út“ Svarar engu um hver viðbrögð yrðu næðu íranskar hersveitir til flugmannsins Mímir hótaði að siga Vítisenglum á gagnrýninn borgara Önnur orrustuþota sögð hafa hrapað Óhapp um borð sem á sér engin fordæmi Einum úr áhöfninni bjargað Bondi vikið úr embætti dómsmálaráðherra Gerði grín að Macron og eiginkonu hans með frönskum hreim Íranir verði sendir aftur til steinaldar en viðræður standi yfir Rýnt í stöðuna í Úkraínu: Sjálfsprengidrónum rignir yfir bæði Úkraínu og Rússland Áætlunarflug prófað á rafmagnsflugvélum Fyrsta mannaða tunglskotið frá 1972: Lögð af stað til tunglsins Ætla að fá þjóðernisflokki völdin í innflytjendamálum Segir NATO „pappírstígur“ og íhugar að hætta Dómari stöðvar framkvæmdir við veislusalinn Rýma svæði í Austur-Finnlandi vegna úkraínsks sprengjudróna Niðurgreiða þyndarstjórnunarlyf fyrir þá sem hafa fengið hjartaáfall eða heilablóðfall Sjá meira
Breska lávarðadeildin er næst stærsta þingdeild í heimi með rúmlega átta hundruð fulltrúa. Um það bil einn af hverjum tíu þeirra sem þar sitja erfði sæti sitt í krafti aðalstignar. Hinn hlutinn er lífstíðarskipaðir fulltrúar; uppgjafarstjórnmálamenn, samfélagsleiðtogar og aðrir sem ríkisstjórnir skipa. Ríkisstjórn Verkamannaflokksins lagði fram frumvarp um að svipta aðalsmenn erfðasæti sínu í þingdeildinni á þessu þingi. Lávarðadeildin lagðist á móti en lét loks undan í gær, að sögn AP-fréttastofunnar. Erfðasætin hverfa úr lávarðadeildinni þegar þessu þingi lýkur í vor. Málamiðlun sem ríkisstjórnin gerði við lávarðana felur það aftur á móti í sér að ótilgreindur fjöldi aðalsmannanna fær að sitja áfram í lávarðadeildinni en nú sem fulltrúar skipaðir til lífstíðar. Karl þriðji konungur þarf enn að leggja blessun sína yfir frumvarpið en það er sagt formsatriði. Umræða um lögmæti aldagamals fyrirkomulags lávaradeildar breska þingsins blossaði upp af krafti á ný í kjölfar uppljóstrana um tengsl Peters Mandelson, lávarðs, við Jeffrey Epstein.AP/Carl Court Þingseta eigi að byggjast á verðleikum Nick Thomas-Symonds, ráðherra ríkisstjórnarinnar, sagði að með frumvarpinu yrði loks bundinn endir á forneskjulegt og ólýðræðislegt fyrirkomulag. Þingseta ætti alltaf að byggjast á verðleikum en ekki á erfðum titlum sem útdeilt var fyrir mörgum öldum. Stefna Verkamannaflokksins er að gera enn frekari breytingar á skipan þingsins: útrýma lávarðadeildinni og koma í staðinn á fót nýrri þingdeild sem á að endurspegla þjóðina betur. Rúmur aldarfjórðungur er liðinn frá því að ríkisstjórn Tony Blair hóf vegferðina að útrýma aðalsmönnum úr lávarðadeildinni. Á sjöunda hundrað þeirra misstu sæti sitt árið 1999 en hátt í hundrað fengu að sitja áfram tímabundið.
Bretland Mest lesið Snjóflóð hrifsaði með sér göngugarpa Innlent „Opnið djöfulsins sundið, sjúku fantarnir ykkar“ Erlent Viðvaranirnar appelsínugular og hviður yfir 40 metrum á sekúndu Veður Flugliðanum bjargað eftir hættulega björgunaraðgerð Erlent Féll fyrir borð í Norðursjó í ofsaveðri Erlent Sautján ára drengur lést í snjóflóði Erlent Flugliðinn nú „alvarlega særður“ Erlent „Vatnsbólið er nánast tómt, það er að tæmast“ Innlent Karlmenn þurfa leyfi til að ferðast lengur en í þrjá mánuði Erlent Upplausn í Borgaraflokknum og formaðurinn sakaður um alræði Erlent Fleiri fréttir Féll fyrir borð í Norðursjó í ofsaveðri Flugliðinn nú „alvarlega særður“ Kanna skothvelli við Hvíta húsið Upplausn í Borgaraflokknum og formaðurinn sakaður um alræði „Opnið djöfulsins sundið, sjúku fantarnir ykkar“ Sautján ára drengur lést í snjóflóði Flugliðanum bjargað eftir hættulega björgunaraðgerð Karlmenn þurfa leyfi til að ferðast lengur en í þrjá mánuði „48 klukkustundir þar til allt fer til fjandans“ Mafíuforingi á flótta handtekinn í lúxusvillu á Amalfi-strönd Ekki þeir einu sem leita flugmannsins Ekki vopnahlé um páskana heldur regn sjálfsprengidróna Loksins sinni einhver í Westminster vinnunni sinni NASA deilir myndum af jörðinni: „Treystið okkur, þið lítið æðislega vel út“ Svarar engu um hver viðbrögð yrðu næðu íranskar hersveitir til flugmannsins Mímir hótaði að siga Vítisenglum á gagnrýninn borgara Önnur orrustuþota sögð hafa hrapað Óhapp um borð sem á sér engin fordæmi Einum úr áhöfninni bjargað Bondi vikið úr embætti dómsmálaráðherra Gerði grín að Macron og eiginkonu hans með frönskum hreim Íranir verði sendir aftur til steinaldar en viðræður standi yfir Rýnt í stöðuna í Úkraínu: Sjálfsprengidrónum rignir yfir bæði Úkraínu og Rússland Áætlunarflug prófað á rafmagnsflugvélum Fyrsta mannaða tunglskotið frá 1972: Lögð af stað til tunglsins Ætla að fá þjóðernisflokki völdin í innflytjendamálum Segir NATO „pappírstígur“ og íhugar að hætta Dómari stöðvar framkvæmdir við veislusalinn Rýma svæði í Austur-Finnlandi vegna úkraínsks sprengjudróna Niðurgreiða þyndarstjórnunarlyf fyrir þá sem hafa fengið hjartaáfall eða heilablóðfall Sjá meira