Um peninga annarra Björg Magnúsdóttir skrifar 18. janúar 2026 07:30 Það er gjarnan gripið til líkingar um heimilisbókhald þegar talað er um fjármál sveitarfélaga; útgjöld þurfi að vera í einhverju samræmi við innkomuna. Það blasir auðvitað við. En það breytir því ekki að það er eðlismunur á venjulegu heimilisbókhaldi og bókhaldi miðstýrðs valds á borð við Reykjavíkurborg. Heimili landsins eyða sínum eigin peningum. Kjörnir fulltrúar eyða peningum annarra. Það er allt annað mál. Fólki er frjálst að reka sitt heimilisbókhald eins og það vill, hvort sem það vill sýna mikla ráðdeild og staðgreiða allt sem það þarf, eða fara á skuldafyllerí og taka lúxuslífið á raðgreiðslum. Fólk ber ábyrgð á sjálfu sér. Að eyða peningum annarra er miklu stærra mál og snýst ekki bara um það eitt að vera réttu megin við núllið. Tími er peningar og peningar eru tími Á bak við peninga annarra – það sem raunverulega skapar þá – er vinna, dugnaður og tími annars fólks; röð af endalausum dögum, bókstaflega líf og ævistörf. Þarna liggur hin sanna ábyrgð. Þess vegna er hlutverk kjörinna fulltrúa ekki að eyða þessum peningum eins og þeir séu þeirra eigin, heldur að fara vel með þá og nýta þá á hátt sem auðveldar sem flestum borgarbúum lífið. Sinna eða sinna ekki? Lykilforsenda fyrir því að peningar borgarbúa séu nýttir skynsamlega er að hafa skýra sýn á það hvaða verkefnum Reykjavíkurborg á að sinna. Á þessum peningi er síðan önnur hlið – það þarf ekki síður skýra sýn á það hvaða verkefnum borgin á ekki að sinna. Áherslan er röng Sem dæmi er það ekki hlutverk Reykjavíkurborgar að ala upp fullorðið fólk og foreldra og segja því hvernig á að halda barnaafmæli. Borgarstjórn á ekki heldur að ráðast í byggingu lúxusleikskóla á borð við Brákarborg eða verja tugum vinnustunda í pælingar á útfærslu selalaugar eða lundakletta í Húsdýragarðinum meðan grunnþjónusta í borginni er í ólestri. Staðreyndin er sú að mörg mikilvæg verkefni og grunnþjónusta hefur verið látin sitja á hakanum í Reykjavík meðan hugmyndafræðileg gæluverkefni hafa verið í forgangi. Þetta vita allir. Áherslan hefur verið á röngum stöðum og fókusinn er ekki skýr. Það er beinlínis niðurlægjandi fyrir okkur að það sé ekki hægt að bjóða leikskólabörnum og starfsfólki sem annast þau upp á viðunandi húsnæði. Leikskólarnir okkar eru ekki myglaðir vegna þess að það eru ekki til peningar. Þeir eru það vegna þess að peningar annarra voru settir í eitthvað annað en þá. Fókus á grunnþjónustu Verkefni sem sveitarfélögum ber að sinna samkvæmt lögum eru skýr og vinnubrögðin kringum þau verða að vera skilvirk og í forgangi. Sem oddviti Viðreisnar vil ég beita mér fyrir því að stjórnsýsla hjá Reykjavíkurborg verði einfölduð og fókusinn settur á grunnþjónustu. Höfundur tekur þátt í oddvitaprófkjöri Viðreisnar fyrir sveitarstjórnarkosningar í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Björg Magnúsdóttir Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Við erum orðin Afríka: Hvernig íslenska elítan rændi þjóðinni Sigurður Sigurðsson Skoðun Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir Skoðun 82 ár frá stofnun lýðveldisins: Gleymum ekki sögu okkar Anton Guðmundsson Skoðun Skýrar línur og strangari löggjöf um vindorku Jóhann Páll Jóhannsson Skoðun Dánaraðstoð: réttur fárra má ekki skaða aðra Þórhildur Kristinsdóttir,Arna Dögg Einarsdóttir,Sigurdís Haraldsdóttir,Hrönn Harðardóttir,Helga Tryggvadóttir,Guðrún Nína Óskarsdóttir Skoðun Útlendingarnir sem við Íslendingar erum sjálf Karen María Jónsdóttir Skoðun Kos staðfesti ekki tilvist samkomulags Hjörtur J. Guðmundsson Skoðun Staðreyndir og fræðsla um flugmannsstarfið Matthías Arngrímsson Skoðun Þegar ESB beitir smáþjóð ofríki Júlíus Valsson Skoðun Hver á stjórnsýsluna? Þórólfur Júlían Dagsson Skoðun Skoðun Skoðun Staðreyndir og fræðsla um flugmannsstarfið Matthías Arngrímsson skrifar Skoðun 82 ár frá stofnun lýðveldisins: Gleymum ekki sögu okkar Anton Guðmundsson skrifar Skoðun Kos staðfesti ekki tilvist samkomulags Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir skrifar Skoðun Við erum orðin Afríka: Hvernig íslenska elítan rændi þjóðinni Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Skýrar línur og strangari löggjöf um vindorku Jóhann Páll Jóhannsson skrifar Skoðun Alvarleg og viðvarandi hernaðarógn Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun 30% lækkun skiptir sveitir landsins máli Axel Sæland skrifar Skoðun Er ný fjármálaáætlun á áætlun? Birta Karen Tryggvadóttir skrifar Skoðun Á að kenna íslensku við Háskóla Íslands? Gauti Kristmannsson skrifar Skoðun Þingheimur lokar augum og eyrum Ásmundur E. Þorkelsson,Hörður Þorsteinsson ,Sigrún Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Enginn á að ýta Íslandi inn um bakdyrnar Helgi S. Karlsson skrifar Skoðun Þegar ESB beitir smáþjóð ofríki Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hver á stjórnsýsluna? Þórólfur Júlían Dagsson skrifar Skoðun Farsældarlögin: Samþætting án úrræða Elín Anna Baldursdóttir skrifar Skoðun Dánaraðstoð: réttur fárra má ekki skaða aðra Þórhildur Kristinsdóttir,Arna Dögg Einarsdóttir,Sigurdís Haraldsdóttir,Hrönn Harðardóttir,Helga Tryggvadóttir,Guðrún Nína Óskarsdóttir skrifar Skoðun Leggjum mannréttindaráð Reykjavíkur niður Helgi Áss Grétarsson skrifar Skoðun Þegar „kerfið“ spilar vörn Jón Þorsteinn Sigurðsson skrifar Skoðun Börn eiga ekki að alast upp inni í símanum Þorvaldur Davíð Kristjánsson skrifar Skoðun Bumbubað Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Sannleikurinn um íslenska kvótakerfið: Þegar almannaeign varð að einkavæddum ránsfengi Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Ísland á auðlindir sem Danir eiga ekki – hvers vegna eru kjörin betri í Danmörku? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Lífseigla gæskunnar Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Hvað gerir Íslendinga einstaka? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Vel upplýst þjóð neitar að láta spila með sig Ágúst Valves Jóhannesson skrifar Skoðun Börn á krossurum á gangstéttum höfuðborgarsvæðisins Hjörvar Sigurðsson skrifar Skoðun Háannatími má ekki vera griðland fyrir leyfislausan rekstur Sigrún Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Hvort hefja eigi inngöngu í ESB Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Hversu rík erum við í raun? Hjálmar Vilhjálmsson skrifar Skoðun Svona gera menn ekki Halldór Auðar Svansson skrifar Sjá meira
Það er gjarnan gripið til líkingar um heimilisbókhald þegar talað er um fjármál sveitarfélaga; útgjöld þurfi að vera í einhverju samræmi við innkomuna. Það blasir auðvitað við. En það breytir því ekki að það er eðlismunur á venjulegu heimilisbókhaldi og bókhaldi miðstýrðs valds á borð við Reykjavíkurborg. Heimili landsins eyða sínum eigin peningum. Kjörnir fulltrúar eyða peningum annarra. Það er allt annað mál. Fólki er frjálst að reka sitt heimilisbókhald eins og það vill, hvort sem það vill sýna mikla ráðdeild og staðgreiða allt sem það þarf, eða fara á skuldafyllerí og taka lúxuslífið á raðgreiðslum. Fólk ber ábyrgð á sjálfu sér. Að eyða peningum annarra er miklu stærra mál og snýst ekki bara um það eitt að vera réttu megin við núllið. Tími er peningar og peningar eru tími Á bak við peninga annarra – það sem raunverulega skapar þá – er vinna, dugnaður og tími annars fólks; röð af endalausum dögum, bókstaflega líf og ævistörf. Þarna liggur hin sanna ábyrgð. Þess vegna er hlutverk kjörinna fulltrúa ekki að eyða þessum peningum eins og þeir séu þeirra eigin, heldur að fara vel með þá og nýta þá á hátt sem auðveldar sem flestum borgarbúum lífið. Sinna eða sinna ekki? Lykilforsenda fyrir því að peningar borgarbúa séu nýttir skynsamlega er að hafa skýra sýn á það hvaða verkefnum Reykjavíkurborg á að sinna. Á þessum peningi er síðan önnur hlið – það þarf ekki síður skýra sýn á það hvaða verkefnum borgin á ekki að sinna. Áherslan er röng Sem dæmi er það ekki hlutverk Reykjavíkurborgar að ala upp fullorðið fólk og foreldra og segja því hvernig á að halda barnaafmæli. Borgarstjórn á ekki heldur að ráðast í byggingu lúxusleikskóla á borð við Brákarborg eða verja tugum vinnustunda í pælingar á útfærslu selalaugar eða lundakletta í Húsdýragarðinum meðan grunnþjónusta í borginni er í ólestri. Staðreyndin er sú að mörg mikilvæg verkefni og grunnþjónusta hefur verið látin sitja á hakanum í Reykjavík meðan hugmyndafræðileg gæluverkefni hafa verið í forgangi. Þetta vita allir. Áherslan hefur verið á röngum stöðum og fókusinn er ekki skýr. Það er beinlínis niðurlægjandi fyrir okkur að það sé ekki hægt að bjóða leikskólabörnum og starfsfólki sem annast þau upp á viðunandi húsnæði. Leikskólarnir okkar eru ekki myglaðir vegna þess að það eru ekki til peningar. Þeir eru það vegna þess að peningar annarra voru settir í eitthvað annað en þá. Fókus á grunnþjónustu Verkefni sem sveitarfélögum ber að sinna samkvæmt lögum eru skýr og vinnubrögðin kringum þau verða að vera skilvirk og í forgangi. Sem oddviti Viðreisnar vil ég beita mér fyrir því að stjórnsýsla hjá Reykjavíkurborg verði einfölduð og fókusinn settur á grunnþjónustu. Höfundur tekur þátt í oddvitaprófkjöri Viðreisnar fyrir sveitarstjórnarkosningar í Reykjavík.
Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir Skoðun
Dánaraðstoð: réttur fárra má ekki skaða aðra Þórhildur Kristinsdóttir,Arna Dögg Einarsdóttir,Sigurdís Haraldsdóttir,Hrönn Harðardóttir,Helga Tryggvadóttir,Guðrún Nína Óskarsdóttir Skoðun
Skoðun Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir skrifar
Skoðun Þingheimur lokar augum og eyrum Ásmundur E. Þorkelsson,Hörður Þorsteinsson ,Sigrún Guðmundsdóttir skrifar
Skoðun Dánaraðstoð: réttur fárra má ekki skaða aðra Þórhildur Kristinsdóttir,Arna Dögg Einarsdóttir,Sigurdís Haraldsdóttir,Hrönn Harðardóttir,Helga Tryggvadóttir,Guðrún Nína Óskarsdóttir skrifar
Skoðun Sannleikurinn um íslenska kvótakerfið: Þegar almannaeign varð að einkavæddum ránsfengi Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Ísland á auðlindir sem Danir eiga ekki – hvers vegna eru kjörin betri í Danmörku? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar
Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir Skoðun
Dánaraðstoð: réttur fárra má ekki skaða aðra Þórhildur Kristinsdóttir,Arna Dögg Einarsdóttir,Sigurdís Haraldsdóttir,Hrönn Harðardóttir,Helga Tryggvadóttir,Guðrún Nína Óskarsdóttir Skoðun