Á lista yfir þrjú hlýjustu ár í mælingasögunni Kjartan Kjartansson skrifar 30. desember 2025 09:01 Konar hellir vatni á höfuð aldraðs manns vegna hitans í Dauðadalsþjóðgarðinum í Kaliforníu í Bandaríkjunum í ágúst. AP/John Locher Árið sem er að líða er á meðal þeirra þriggja hlýjustu frá því að mælingar hófust samkvæmt greiningu vísindamanna. Meðalhiti síðustu þriggja ára mælist nú í fyrsta skipti yfir viðmiðunarmörkum Parísarsamkomulagsins. Helstu alþjóðlegu stofnanir sem halda utan um mælingar á meðalhita jarðar hafa ekki enn birt lokatölur sínar fyrir árið. Samtökin World Weather Attribution birtu hins vegar í dag greiningu sína sem bendir til þess að árið 2025 endi sem eitt þriggja hlýjustu áranna í mælingasögunni. Niðurstaða hópsins er einnig að meðalhiti síðustu þriggja ára sé rúmlega 1,5 gráðum hærri en viðmiðunartímabil fyrir iðnbyltingu. Það er þá í fyrsta skipti sem það gerist frá því að ríki heims sömdu um að reyna að halda hnattrænni hlýnun innan við eina og hálfa gráðu í Parísarsamningnum árið 2015. Hópurinn sem greindi hitamælingarnar er þekktastur fyrir rannsóknir sínar á hversu mikil áhrif hnattræn hlýnun af völdum manna hefur á einstaka veðurviðburði. Hann greindi meðal annars áhrifin á hitabylgjuna á Íslandi í maí og komst að því að hlýnunin hefði gert hana fjörutíu prósent líklegri en ella og þremur gráðum hlýrri. Á annað hundrað veðuröfgaatburðir Einn fylgifiska hnattrænnar hlýnunar er vaxandi veðuröfgar. Hópurinn greindi 157 veðurviðburði sem hann telur öfgafulla á árinu. Skilgreiningin á slíkum atburðum er að þeir hafi valdið fleiri en hundrað mannslátum, haft áhrif á meira en helming íbúa á tilteknu svæði eða að neyðarástandi hafi verið lýst yfir vegna þeirra. Mannskæðustu veðuröfgarnar í ár voru hitabylgjur. Sumar þeirra voru allt að tífalt líklegri til þess að eiga sér stað nú en fyrir áratug vegna þeirrar manngerðu hlýnunar sem hefur orðið. „Hitabylgjurnar sem við höfum orðið vitni að í ár eru tiltölulega tíðir viðburðir í okkar loftslagi en nær ómögulegt hefði verið að þær ættu sér stað án hnattrænnar hlýnunar af völdum manna. Hún hefur gríðarleg áhrif,“ segir Friederike Otto, vísindamaður frá Imperial College í London og einn stofnenda World Weather Attribution. Loftslagsmál Vísindi Mest lesið Fyrsta mannaða tunglskotið frá 1972: Lögð af stað til tunglsins Erlent „Ég táraðist í flugvélinni“ Innlent Vilja fá valdið aftur Innlent Áætlunarflug prófað á rafmagnsflugvélum Erlent „Leyfið grínurunum aðeins að eiga sviðið í dag“ Innlent Yfirgaf Sjálfstæðisflokkinn og leiðir Miðflokkinn í Borgarbyggð Innlent Enn ein veðurviðvörunin yfirvofandi í nótt Innlent Hátt í sextíu prósent óánægð með störf borgarstjóra Innlent „Hann er bara dáinn“: Telur að mistök hafi verið gerð hjá Neyðarlínunni Innlent „Kostuðu páskaeggin sjö hundruð þúsund krónur?!“ Innlent Fleiri fréttir Áætlunarflug prófað á rafmagnsflugvélum Fyrsta mannaða tunglskotið frá 1972: Lögð af stað til tunglsins Ætla að fá þjóðernisflokki völdin í innflytjendamálum Segir NATO „pappírstígur“ og íhugar að hætta Dómari stöðvar framkvæmdir við veislusalinn Rýma svæði í Austur-Finnlandi vegna úkraínsks sprengjudróna Niðurgreiða þyndarstjórnunarlyf fyrir þá sem hafa fengið hjartaáfall eða heilablóðfall Segir að aðgerðum gæti lokið eftir tvær til þrjár vikur Vill ljúka stjórnarmyndun í Færeyjum í næstu viku Var vöruð við dögum áður en henni var rænt Blaðamanni rænt í Írak Vilja fresta fyrirtöku á grunni kúlurannsóknar Telur að múslimar geti ekki verið Svíar „Bandaríkin verða ekki lengur til staðar fyrir ykkur“ Banna íbúðakaup til öskugeymslu Vill að tæp milljón Sýrlendinga yfirgefi Þýskaland Skoðar að enda stríðið án þess að opna Hormússund Hyggjast tollleggja skipaumferð um Hormuz-sund Árásarmenn teknir af lífi innan 90 daga Ofsahræðsla í lágloftunum: Eldur kviknaði í hreyfli við flugtak Fyrstu geimfaranir í rúma hálfa öld sendir til tunglsins Telja réttarmorð framið á hjúkrunarfræðingi sem var dæmdur fyrir barnamorð Uppnám í bláu blokkinni eftir dönsku kosningarnar Segir viðræður ganga stórvel en hótar stríðsglæpum Úkraínskir drónar brotlentu í Finnlandi Tölur um vaxandi trúrækni ungs fólks byggðar á sandi „Leynileg áróðursherferð“ fyrir opnum tjöldum Rændu verkum frönsku meistaranna sem metin eru á milljarða Enn fer ekki saman hljóð og mynd Hleypa rússnesku olíuskipi óáreittu til Kúbu Sjá meira
Helstu alþjóðlegu stofnanir sem halda utan um mælingar á meðalhita jarðar hafa ekki enn birt lokatölur sínar fyrir árið. Samtökin World Weather Attribution birtu hins vegar í dag greiningu sína sem bendir til þess að árið 2025 endi sem eitt þriggja hlýjustu áranna í mælingasögunni. Niðurstaða hópsins er einnig að meðalhiti síðustu þriggja ára sé rúmlega 1,5 gráðum hærri en viðmiðunartímabil fyrir iðnbyltingu. Það er þá í fyrsta skipti sem það gerist frá því að ríki heims sömdu um að reyna að halda hnattrænni hlýnun innan við eina og hálfa gráðu í Parísarsamningnum árið 2015. Hópurinn sem greindi hitamælingarnar er þekktastur fyrir rannsóknir sínar á hversu mikil áhrif hnattræn hlýnun af völdum manna hefur á einstaka veðurviðburði. Hann greindi meðal annars áhrifin á hitabylgjuna á Íslandi í maí og komst að því að hlýnunin hefði gert hana fjörutíu prósent líklegri en ella og þremur gráðum hlýrri. Á annað hundrað veðuröfgaatburðir Einn fylgifiska hnattrænnar hlýnunar er vaxandi veðuröfgar. Hópurinn greindi 157 veðurviðburði sem hann telur öfgafulla á árinu. Skilgreiningin á slíkum atburðum er að þeir hafi valdið fleiri en hundrað mannslátum, haft áhrif á meira en helming íbúa á tilteknu svæði eða að neyðarástandi hafi verið lýst yfir vegna þeirra. Mannskæðustu veðuröfgarnar í ár voru hitabylgjur. Sumar þeirra voru allt að tífalt líklegri til þess að eiga sér stað nú en fyrir áratug vegna þeirrar manngerðu hlýnunar sem hefur orðið. „Hitabylgjurnar sem við höfum orðið vitni að í ár eru tiltölulega tíðir viðburðir í okkar loftslagi en nær ómögulegt hefði verið að þær ættu sér stað án hnattrænnar hlýnunar af völdum manna. Hún hefur gríðarleg áhrif,“ segir Friederike Otto, vísindamaður frá Imperial College í London og einn stofnenda World Weather Attribution.
Loftslagsmál Vísindi Mest lesið Fyrsta mannaða tunglskotið frá 1972: Lögð af stað til tunglsins Erlent „Ég táraðist í flugvélinni“ Innlent Vilja fá valdið aftur Innlent Áætlunarflug prófað á rafmagnsflugvélum Erlent „Leyfið grínurunum aðeins að eiga sviðið í dag“ Innlent Yfirgaf Sjálfstæðisflokkinn og leiðir Miðflokkinn í Borgarbyggð Innlent Enn ein veðurviðvörunin yfirvofandi í nótt Innlent Hátt í sextíu prósent óánægð með störf borgarstjóra Innlent „Hann er bara dáinn“: Telur að mistök hafi verið gerð hjá Neyðarlínunni Innlent „Kostuðu páskaeggin sjö hundruð þúsund krónur?!“ Innlent Fleiri fréttir Áætlunarflug prófað á rafmagnsflugvélum Fyrsta mannaða tunglskotið frá 1972: Lögð af stað til tunglsins Ætla að fá þjóðernisflokki völdin í innflytjendamálum Segir NATO „pappírstígur“ og íhugar að hætta Dómari stöðvar framkvæmdir við veislusalinn Rýma svæði í Austur-Finnlandi vegna úkraínsks sprengjudróna Niðurgreiða þyndarstjórnunarlyf fyrir þá sem hafa fengið hjartaáfall eða heilablóðfall Segir að aðgerðum gæti lokið eftir tvær til þrjár vikur Vill ljúka stjórnarmyndun í Færeyjum í næstu viku Var vöruð við dögum áður en henni var rænt Blaðamanni rænt í Írak Vilja fresta fyrirtöku á grunni kúlurannsóknar Telur að múslimar geti ekki verið Svíar „Bandaríkin verða ekki lengur til staðar fyrir ykkur“ Banna íbúðakaup til öskugeymslu Vill að tæp milljón Sýrlendinga yfirgefi Þýskaland Skoðar að enda stríðið án þess að opna Hormússund Hyggjast tollleggja skipaumferð um Hormuz-sund Árásarmenn teknir af lífi innan 90 daga Ofsahræðsla í lágloftunum: Eldur kviknaði í hreyfli við flugtak Fyrstu geimfaranir í rúma hálfa öld sendir til tunglsins Telja réttarmorð framið á hjúkrunarfræðingi sem var dæmdur fyrir barnamorð Uppnám í bláu blokkinni eftir dönsku kosningarnar Segir viðræður ganga stórvel en hótar stríðsglæpum Úkraínskir drónar brotlentu í Finnlandi Tölur um vaxandi trúrækni ungs fólks byggðar á sandi „Leynileg áróðursherferð“ fyrir opnum tjöldum Rændu verkum frönsku meistaranna sem metin eru á milljarða Enn fer ekki saman hljóð og mynd Hleypa rússnesku olíuskipi óáreittu til Kúbu Sjá meira