Drógu í land með að afnema bann við hakakrossum eftir fjölmiðlafár Kjartan Kjartansson skrifar 21. nóvember 2025 10:57 Kristi Noem, heimavarnaráðherra Bandaríkjanna, í skoðunarferð um bækistöðvar strandgæslunnar í Suður-Karólínu. Reglur gæslunnar hafa bannað notkun haturstákna eins og hakakrossins. Drög sem nýrri stefnu sem stofnunin var með í vinnslu gerðu ráð fyrir að slík tákn yrðu ekki lengur bönnuð með öllu. AP/Alex Brandon Bandaríska strandgæslan tók af tvímæli í gær um að hakakrossinn og hengingarsnörur væru haturstákn. Það gerði hún í kjölfar frétta um að hún ætlaði ekki lengur að skilgreina þau sem slík heldur „mögulega umdeild“ tákn. Tilkynning strandgæslunnar birtist sama dag og bandarískir fjölmiðlar sögðu frá drögum að stefnuskjali sem hún hafði látið gera fyrr í þessum mánuði þar sem hakakrossinn og snaran væru talin geta mögulega valdið sundurlyndi. Táknin hafa um árabil verið skilgreind sem haturstákn sem strandgæslunni er bannað að nota. Samkvæmt stefnudrögunum hefðu þau ekki lengur verið bönnuð. Stjórnendur mættu fjarlægja þau ef þau sæjust opinberlega en ekki væri bannað að hafa þau í einkarýmum fjarri augum almennings, að því er segir í frétt AP-fréttastofunnar. Tíðindi vöktu reiði og hneykslan. Menachem Rosensaft, prófessor í lögfræði við Cornell-háskóla sem er sjálfur gyðingur, sagði hakakrossinn helsta tákn haturs og fordóma. Að skilgreina hann ekki lengur sem slíkt væri eins og að telja krossbrennur og hettur Kú Klúx Klan-samtakanna aðeins „mögulega sundrandi“. Chuck Schumer, leiðtogi demókrata í öldungadeild Bandaríkjaþings, sagði tillöguna „viðbjóðslega“. Með henni æli Repúblikanaflokkurinn enn á öfgahyggju. Alexandria Ocasio-Cortez, fulltrúadeildarþingmaður flokksins, sagði þá hugsun sækja að sér að þetta bendi til einhvers konar samkrulls á milli stjórnvalda og öfgaafla. Sama dag og forsetinn ýjaði að því að þingmenn yrðu hengdir Strandgæslan brást skjótt við og tók sérstaklega fram að hakakrossinn, líkt og önnur tákn sem haturshópar notuðust við, væri bannaður. „Þetta er ekki uppfærð stefna heldur ný stefna til þess að taka á misvísandi upplýsingum og ítreka að bandaríska strandgæslan bannar þessi tákn,“ sagði í tilkynningu stofnunarinnar í gær. Fyrri reglur strandgæslunnar kváðu á um að það flokkaðist sem „hatursatvik“ ef starfsmenn hennar yrðu uppvísir að notkun haturstákna. Eftir að ríkisstjórn Donalds Trump tók við var hugtakið „hatursatvik“ fjarlægt úr reglunum en hún beitti sér af hörku gegn öllu sem hún taldi ívilna minnihlutahópum og stuðlaði að jafnrétti. Hugtakið er enn fjarverandi í reglunum eftir uppfærsluna í gær. Fréttirnar af mögulegri útvötnun á skilgreiningu hakakrossins og snörunnar birtust sama dag og Trump forseti deildi samfélagsmiðlafærslu frá notanda með járnkross sem notandamynd sína og hvatti til þess að þingmenn demókrata yrðu hengdir. Nasistar notuðu útgáfu af járnkrossinum í myndmáli sínu. Útbreitt á meðal hvítra þjóðernissinna Hakakrossinn var helsta tákn þýskra nasista þótt táknið sem slíkt væri mun eldra. Undir fána skreyttum krossinum myrtu nasistar um sex milljónir evrópskra gyðinga í helför sinni. Ýmsar nýnasista og öfgahægrihreyfingar halda hakarkossinum enn á lofti. Snaran hefur sérstaka þýðingu í Bandaríkunum en hún skírskotar til þess að Kú Klúx Klan-liðar og aðrir hvítir menn tóku blökkumenn af lífi utan dóms og laga með því að hengja þá. Áætlað er að hátt í fimm þúsund blökkumenn hafi verið hengdir í Bandaríkjunum frá síðustu áratugum 19. aldar fram á seinni hluta þeirrar tuttugustu. Stuðningsmaður Donalds Trump með Suðurríkjafánann inni í bandaríska þinghúsinu í árás æsts múgs á það 6. janúar árið 2021.Vísir/EPA Reglur strandgæslunnar hafa einnig bannað notkun fána gömlu Suðurríkjanna sem reyndu að kljúfa sig úr ríkjasambandinu til þess að halda áfram þrælahaldi á 19. öld. Hvítir þjóðernissinnar í Bandaríkjunum hafa haft sérstakt dálæti á honum í gegnum tíðina. Bandaríkin Donald Trump Mest lesið Herlið á leiðinni og Íslendingar hafi varann á Erlent „Þetta er algjörlega óviðunandi“ Innlent Telur allt ógirt land tekið eignarnámi með dómi Innlent Hélt hún myndi deyja í útskriftarferð til Portúgal Innlent Sláandi hversu margir telji ofbeldi hluta af kynlífi Innlent „Mjög óheillavænleg þróun“ Innlent „Hvaða skaða hef ég valdið, Elliði?“ Innlent „Hvernig sérðu að þú sért virkilega að fá já?“ Innlent Fá mál á þingi: „Fórnarlömb velgengni“ fá kaldar kveðjur frá Diljá Innlent „Nei, Pútín er harðsvíraður morðingi“ Erlent Fleiri fréttir „Nei, Pútín er harðsvíraður morðingi“ Björguðu særðum hermanni með dróna Fulltrúi Trump lofaði „mannvininn“ Pútín Sænskur glæpaforingi ákærður fyrir þrjú morð Vill losna við blaðamenn og fá sundlaug í staðinn Þingkonan missti báða fætur eftir árásina Herlið á leiðinni og Íslendingar hafi varann á Þungmálmar í drykkjarvatni á Svalbarða vegna þiðnunar Meintir njósnarar handteknir í Danmörku Selenskí og bandamenn hitta fulltrúa Trump í Osló Heita því að refsa Norður-Kóreu fyrir ögranir Braut ekki af sér þegar hann skaut barn til bana Verðlag og óvissa leiða til óeirða í Evrópu Þróa þjónustustöð fyrir tunglið Íbúar Alberta höfnuðu áætlunum um sjálfstæði Orðrómar valda ugg og ótta í Mílanó: „Það eru allir frekar hræddir“ Christiane Amanpour mun kveðja CNN Fara fram á útgöngubann í nokkrum frönskum borgum Sakaðir um að svelta 190 börn til dauða Hótar að auka viðbúnað á landamærunum Miðflokkurinn fær umboðið Borgir geti sett á útivistarbann: „Nemandi hefur misst höndina“ Prestur lést þegar róðukross féll á hann Senda far til að kanna uppruna Fóbosar Ók viljandi á ástralska þingkonu Vill funda með Trump og Xi um örlög Úkraínu Neyðarlending eftir sprengjuhótun Neitaði að samþykkja afsögn vegna mótmælanna Hvetur til stillingar og boðar aðgerðir Selenskí vilji ekki binda enda á stríðið Sjá meira
Tilkynning strandgæslunnar birtist sama dag og bandarískir fjölmiðlar sögðu frá drögum að stefnuskjali sem hún hafði látið gera fyrr í þessum mánuði þar sem hakakrossinn og snaran væru talin geta mögulega valdið sundurlyndi. Táknin hafa um árabil verið skilgreind sem haturstákn sem strandgæslunni er bannað að nota. Samkvæmt stefnudrögunum hefðu þau ekki lengur verið bönnuð. Stjórnendur mættu fjarlægja þau ef þau sæjust opinberlega en ekki væri bannað að hafa þau í einkarýmum fjarri augum almennings, að því er segir í frétt AP-fréttastofunnar. Tíðindi vöktu reiði og hneykslan. Menachem Rosensaft, prófessor í lögfræði við Cornell-háskóla sem er sjálfur gyðingur, sagði hakakrossinn helsta tákn haturs og fordóma. Að skilgreina hann ekki lengur sem slíkt væri eins og að telja krossbrennur og hettur Kú Klúx Klan-samtakanna aðeins „mögulega sundrandi“. Chuck Schumer, leiðtogi demókrata í öldungadeild Bandaríkjaþings, sagði tillöguna „viðbjóðslega“. Með henni æli Repúblikanaflokkurinn enn á öfgahyggju. Alexandria Ocasio-Cortez, fulltrúadeildarþingmaður flokksins, sagði þá hugsun sækja að sér að þetta bendi til einhvers konar samkrulls á milli stjórnvalda og öfgaafla. Sama dag og forsetinn ýjaði að því að þingmenn yrðu hengdir Strandgæslan brást skjótt við og tók sérstaklega fram að hakakrossinn, líkt og önnur tákn sem haturshópar notuðust við, væri bannaður. „Þetta er ekki uppfærð stefna heldur ný stefna til þess að taka á misvísandi upplýsingum og ítreka að bandaríska strandgæslan bannar þessi tákn,“ sagði í tilkynningu stofnunarinnar í gær. Fyrri reglur strandgæslunnar kváðu á um að það flokkaðist sem „hatursatvik“ ef starfsmenn hennar yrðu uppvísir að notkun haturstákna. Eftir að ríkisstjórn Donalds Trump tók við var hugtakið „hatursatvik“ fjarlægt úr reglunum en hún beitti sér af hörku gegn öllu sem hún taldi ívilna minnihlutahópum og stuðlaði að jafnrétti. Hugtakið er enn fjarverandi í reglunum eftir uppfærsluna í gær. Fréttirnar af mögulegri útvötnun á skilgreiningu hakakrossins og snörunnar birtust sama dag og Trump forseti deildi samfélagsmiðlafærslu frá notanda með járnkross sem notandamynd sína og hvatti til þess að þingmenn demókrata yrðu hengdir. Nasistar notuðu útgáfu af járnkrossinum í myndmáli sínu. Útbreitt á meðal hvítra þjóðernissinna Hakakrossinn var helsta tákn þýskra nasista þótt táknið sem slíkt væri mun eldra. Undir fána skreyttum krossinum myrtu nasistar um sex milljónir evrópskra gyðinga í helför sinni. Ýmsar nýnasista og öfgahægrihreyfingar halda hakarkossinum enn á lofti. Snaran hefur sérstaka þýðingu í Bandaríkunum en hún skírskotar til þess að Kú Klúx Klan-liðar og aðrir hvítir menn tóku blökkumenn af lífi utan dóms og laga með því að hengja þá. Áætlað er að hátt í fimm þúsund blökkumenn hafi verið hengdir í Bandaríkjunum frá síðustu áratugum 19. aldar fram á seinni hluta þeirrar tuttugustu. Stuðningsmaður Donalds Trump með Suðurríkjafánann inni í bandaríska þinghúsinu í árás æsts múgs á það 6. janúar árið 2021.Vísir/EPA Reglur strandgæslunnar hafa einnig bannað notkun fána gömlu Suðurríkjanna sem reyndu að kljúfa sig úr ríkjasambandinu til þess að halda áfram þrælahaldi á 19. öld. Hvítir þjóðernissinnar í Bandaríkjunum hafa haft sérstakt dálæti á honum í gegnum tíðina.
Bandaríkin Donald Trump Mest lesið Herlið á leiðinni og Íslendingar hafi varann á Erlent „Þetta er algjörlega óviðunandi“ Innlent Telur allt ógirt land tekið eignarnámi með dómi Innlent Hélt hún myndi deyja í útskriftarferð til Portúgal Innlent Sláandi hversu margir telji ofbeldi hluta af kynlífi Innlent „Mjög óheillavænleg þróun“ Innlent „Hvaða skaða hef ég valdið, Elliði?“ Innlent „Hvernig sérðu að þú sért virkilega að fá já?“ Innlent Fá mál á þingi: „Fórnarlömb velgengni“ fá kaldar kveðjur frá Diljá Innlent „Nei, Pútín er harðsvíraður morðingi“ Erlent Fleiri fréttir „Nei, Pútín er harðsvíraður morðingi“ Björguðu særðum hermanni með dróna Fulltrúi Trump lofaði „mannvininn“ Pútín Sænskur glæpaforingi ákærður fyrir þrjú morð Vill losna við blaðamenn og fá sundlaug í staðinn Þingkonan missti báða fætur eftir árásina Herlið á leiðinni og Íslendingar hafi varann á Þungmálmar í drykkjarvatni á Svalbarða vegna þiðnunar Meintir njósnarar handteknir í Danmörku Selenskí og bandamenn hitta fulltrúa Trump í Osló Heita því að refsa Norður-Kóreu fyrir ögranir Braut ekki af sér þegar hann skaut barn til bana Verðlag og óvissa leiða til óeirða í Evrópu Þróa þjónustustöð fyrir tunglið Íbúar Alberta höfnuðu áætlunum um sjálfstæði Orðrómar valda ugg og ótta í Mílanó: „Það eru allir frekar hræddir“ Christiane Amanpour mun kveðja CNN Fara fram á útgöngubann í nokkrum frönskum borgum Sakaðir um að svelta 190 börn til dauða Hótar að auka viðbúnað á landamærunum Miðflokkurinn fær umboðið Borgir geti sett á útivistarbann: „Nemandi hefur misst höndina“ Prestur lést þegar róðukross féll á hann Senda far til að kanna uppruna Fóbosar Ók viljandi á ástralska þingkonu Vill funda með Trump og Xi um örlög Úkraínu Neyðarlending eftir sprengjuhótun Neitaði að samþykkja afsögn vegna mótmælanna Hvetur til stillingar og boðar aðgerðir Selenskí vilji ekki binda enda á stríðið Sjá meira