Hvernig spyr ég gervigreind til að fá besta svarið? Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar 21. júlí 2025 21:59 Ertu búin(n) að prófa gervigreindina en fékkst ekki alveg þau svör sem þú bjóst við? Margir hafa kynnst ChatGPT, Gemini eða öðrum snjöllum gervigreindum, en lenda í því að fá loðin eða ónákvæm svör. En hvað ef ég segði þér að vandamálið liggur mögulega í því hvernig þú spyrð? Lykillinn er að vita hvernig maður talar við gervigreind og notar svokallað „prompt“, einfalda beiðni eða fyrirmæli, sem skilar þér miklu betri svörun. Hvað er „prompt“ og af hverju er það mikilvægt? Prompt er einfaldlega leiðbeiningarnar sem þú gefur gervigreindinni áður en hún byrjar að svara. Þessu má líkja við það þegar þú pantar mat á veitingastað; því skýrari sem pöntunin er, því líklegra er að rétturinn verði nákvæmlega eins og þú óskaðir þér. Ef þú segir til dæmis „mig langar í eitthvað gott,“ þá færðu mögulega ekki það sem þig langaði í. Hins vegar ef þú segir „mig langar í steik medium rare, með bearnaise sósu og frönskum“ þá færðu nákvæmlega það sem þú óskaðir þér. Sama regla gildir þegar þú notar gervigreind, skýrleiki skilar árangri. Skref fyrir skref leiðbeiningar Hér er einföld leið til að nýta sér gervigreind á skilvirkari hátt með hagnýtum leiðbeiningum sem allir geta notað: Hver á gervigreindin að vera? (Settu henni hlutverk) Þetta hjálpar gervigreindinni að skilja hvernig hún á að haga sér og svara. Dæmi: „Þú ert ferðaráðgjafi með mikla reynslu af Spáni.“ „Þú ert næringarfræðingur sem gefur holl og einföld ráð.“ Fyrir hvern eru upplýsingarnar? (Skýrðu markhópinn) Skilgreindu hverjum svörin eiga að gagnast. Dæmi: „Útskýrðu þetta fyrir byrjendum sem kunna lítið á tölvur.“ „Gefðu ráð sem henta foreldrum með ung börn.“ Hvað viltu ná fram? (Vertu skýr með markmið) Segðu skýrt frá því hvað þú vilt fá út úr samtalinu. Dæmi: „Ég vil lista yfir þrjá staði sem henta vel fyrir fjölskyldufrí á Spáni.“ „Ég vil ráð til að borða hollara án þess að elda flókinn mat.“ Settu fram skýrar leiðbeiningar (Nákvæm verkefni) Vertu mjög skýr með hvað þú vilt að gervigreindin geri nákvæmlega. Dæmi: „Gefðu mér lista með nafni staðar, lýsingu og kostum og göllum hvers staðar.“ „Gefðu mér fimm einfaldar uppskriftir sem taka minna en 15 mínútur að undirbúa.“ Veldu framsetninguna (Hvernig viltu fá svarið?) Skýrðu hvernig svarið á að líta út. Dæmi: „Gefðu mér punktalista með stuttum lýsingum.“ „Gefðu mér greinargóða útskýringu með dæmum.“ Dæmi um fullkomlega uppsett „prompt“ Hér er dæmi sem sýnir hvernig þú getur sett saman skýrt og einfalt prompt sem allir geta notað. Prófaðu að setja þetta beint inn í gervigreindina þína og sjáðu muninn! Hlutverk: Þú ert vinsæll matreiðslubloggari. Markhópur: Fólk með lítinn tíma til að elda. Markmið: Bjóða upp á þrjár uppskriftir sem eru einfaldar, hollar og taka innan við 20 mínútur að undirbúa. Verkefni: Lýstu hverri uppskrift með innihaldsefnum og einföldum leiðbeiningum. Form: Punktalisti með stuttum lýsingum. Þetta einfaldar alla vinnu og skilar nákvæmlega því sem þú ert að leita að. Einföld aðferð, stór munur Með því að tileinka þér þessa einföldu aðferð geturðu gjörbreytt því hvernig þú notar gervigreind í daglegu lífi. Hvort sem þú ert að leita að einföldum uppskriftum, góðum ráðum fyrir ferðalög eða bara að læra eitthvað nýtt, mun vel skrifað „prompt“ skila þér skýrari, nákvæmari og gagnlegri svörum. Prófaðu þetta í dag, og þú munt strax finna muninn! Höfundur er ráðgjafi í nýsköpun og gervigreind. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Björgmundur Örn Guðmundsson Mest lesið Við erum orðin Afríka: Hvernig íslenska elítan rændi þjóðinni Sigurður Sigurðsson Skoðun Staðreyndir og fræðsla um flugmannsstarfið Matthías Arngrímsson Skoðun Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson Skoðun Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir Skoðun Kos staðfesti ekki tilvist samkomulags Hjörtur J. Guðmundsson Skoðun Til hamingju með Þjóðarhöll! Dagur B. Eggertsson Skoðun Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson Skoðun Hvernig verjum við sjálfstæði Íslands til framtíðar? Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun 82 ár frá stofnun lýðveldisins: Gleymum ekki sögu okkar Anton Guðmundsson Skoðun Dánaraðstoð: réttur fárra má ekki skaða aðra Þórhildur Kristinsdóttir,Arna Dögg Einarsdóttir,Sigurdís Haraldsdóttir,Hrönn Harðardóttir,Helga Tryggvadóttir,Guðrún Nína Óskarsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Frelsi ungra Íslendinga til framtíðar Hjörvar Sigurðsson skrifar Skoðun Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar Skoðun Til hamingju með Þjóðarhöll! Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson skrifar Skoðun Hvernig verjum við sjálfstæði Íslands til framtíðar? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Staðreyndir og fræðsla um flugmannsstarfið Matthías Arngrímsson skrifar Skoðun 82 ár frá stofnun lýðveldisins: Gleymum ekki sögu okkar Anton Guðmundsson skrifar Skoðun Kos staðfesti ekki tilvist samkomulags Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir skrifar Skoðun Við erum orðin Afríka: Hvernig íslenska elítan rændi þjóðinni Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Skýrar línur og strangari löggjöf um vindorku Jóhann Páll Jóhannsson skrifar Skoðun Alvarleg og viðvarandi hernaðarógn Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun 30% lækkun skiptir sveitir landsins máli Axel Sæland skrifar Skoðun Er ný fjármálaáætlun á áætlun? Birta Karen Tryggvadóttir skrifar Skoðun Á að kenna íslensku við Háskóla Íslands? Gauti Kristmannsson skrifar Skoðun Þingheimur lokar augum og eyrum Ásmundur E. Þorkelsson,Hörður Þorsteinsson ,Sigrún Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Enginn á að ýta Íslandi inn um bakdyrnar Helgi S. Karlsson skrifar Skoðun Þegar ESB beitir smáþjóð ofríki Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hver á stjórnsýsluna? Þórólfur Júlían Dagsson skrifar Skoðun Farsældarlögin: Samþætting án úrræða Elín Anna Baldursdóttir skrifar Skoðun Dánaraðstoð: réttur fárra má ekki skaða aðra Þórhildur Kristinsdóttir,Arna Dögg Einarsdóttir,Sigurdís Haraldsdóttir,Hrönn Harðardóttir,Helga Tryggvadóttir,Guðrún Nína Óskarsdóttir skrifar Skoðun Leggjum mannréttindaráð Reykjavíkur niður Helgi Áss Grétarsson skrifar Skoðun Þegar „kerfið“ spilar vörn Jón Þorsteinn Sigurðsson skrifar Skoðun Börn eiga ekki að alast upp inni í símanum Þorvaldur Davíð Kristjánsson skrifar Skoðun Bumbubað Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Sannleikurinn um íslenska kvótakerfið: Þegar almannaeign varð að einkavæddum ránsfengi Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Ísland á auðlindir sem Danir eiga ekki – hvers vegna eru kjörin betri í Danmörku? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Lífseigla gæskunnar Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Hvað gerir Íslendinga einstaka? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Vel upplýst þjóð neitar að láta spila með sig Ágúst Valves Jóhannesson skrifar Sjá meira
Ertu búin(n) að prófa gervigreindina en fékkst ekki alveg þau svör sem þú bjóst við? Margir hafa kynnst ChatGPT, Gemini eða öðrum snjöllum gervigreindum, en lenda í því að fá loðin eða ónákvæm svör. En hvað ef ég segði þér að vandamálið liggur mögulega í því hvernig þú spyrð? Lykillinn er að vita hvernig maður talar við gervigreind og notar svokallað „prompt“, einfalda beiðni eða fyrirmæli, sem skilar þér miklu betri svörun. Hvað er „prompt“ og af hverju er það mikilvægt? Prompt er einfaldlega leiðbeiningarnar sem þú gefur gervigreindinni áður en hún byrjar að svara. Þessu má líkja við það þegar þú pantar mat á veitingastað; því skýrari sem pöntunin er, því líklegra er að rétturinn verði nákvæmlega eins og þú óskaðir þér. Ef þú segir til dæmis „mig langar í eitthvað gott,“ þá færðu mögulega ekki það sem þig langaði í. Hins vegar ef þú segir „mig langar í steik medium rare, með bearnaise sósu og frönskum“ þá færðu nákvæmlega það sem þú óskaðir þér. Sama regla gildir þegar þú notar gervigreind, skýrleiki skilar árangri. Skref fyrir skref leiðbeiningar Hér er einföld leið til að nýta sér gervigreind á skilvirkari hátt með hagnýtum leiðbeiningum sem allir geta notað: Hver á gervigreindin að vera? (Settu henni hlutverk) Þetta hjálpar gervigreindinni að skilja hvernig hún á að haga sér og svara. Dæmi: „Þú ert ferðaráðgjafi með mikla reynslu af Spáni.“ „Þú ert næringarfræðingur sem gefur holl og einföld ráð.“ Fyrir hvern eru upplýsingarnar? (Skýrðu markhópinn) Skilgreindu hverjum svörin eiga að gagnast. Dæmi: „Útskýrðu þetta fyrir byrjendum sem kunna lítið á tölvur.“ „Gefðu ráð sem henta foreldrum með ung börn.“ Hvað viltu ná fram? (Vertu skýr með markmið) Segðu skýrt frá því hvað þú vilt fá út úr samtalinu. Dæmi: „Ég vil lista yfir þrjá staði sem henta vel fyrir fjölskyldufrí á Spáni.“ „Ég vil ráð til að borða hollara án þess að elda flókinn mat.“ Settu fram skýrar leiðbeiningar (Nákvæm verkefni) Vertu mjög skýr með hvað þú vilt að gervigreindin geri nákvæmlega. Dæmi: „Gefðu mér lista með nafni staðar, lýsingu og kostum og göllum hvers staðar.“ „Gefðu mér fimm einfaldar uppskriftir sem taka minna en 15 mínútur að undirbúa.“ Veldu framsetninguna (Hvernig viltu fá svarið?) Skýrðu hvernig svarið á að líta út. Dæmi: „Gefðu mér punktalista með stuttum lýsingum.“ „Gefðu mér greinargóða útskýringu með dæmum.“ Dæmi um fullkomlega uppsett „prompt“ Hér er dæmi sem sýnir hvernig þú getur sett saman skýrt og einfalt prompt sem allir geta notað. Prófaðu að setja þetta beint inn í gervigreindina þína og sjáðu muninn! Hlutverk: Þú ert vinsæll matreiðslubloggari. Markhópur: Fólk með lítinn tíma til að elda. Markmið: Bjóða upp á þrjár uppskriftir sem eru einfaldar, hollar og taka innan við 20 mínútur að undirbúa. Verkefni: Lýstu hverri uppskrift með innihaldsefnum og einföldum leiðbeiningum. Form: Punktalisti með stuttum lýsingum. Þetta einfaldar alla vinnu og skilar nákvæmlega því sem þú ert að leita að. Einföld aðferð, stór munur Með því að tileinka þér þessa einföldu aðferð geturðu gjörbreytt því hvernig þú notar gervigreind í daglegu lífi. Hvort sem þú ert að leita að einföldum uppskriftum, góðum ráðum fyrir ferðalög eða bara að læra eitthvað nýtt, mun vel skrifað „prompt“ skila þér skýrari, nákvæmari og gagnlegri svörum. Prófaðu þetta í dag, og þú munt strax finna muninn! Höfundur er ráðgjafi í nýsköpun og gervigreind.
Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson Skoðun
Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir Skoðun
Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson Skoðun
Dánaraðstoð: réttur fárra má ekki skaða aðra Þórhildur Kristinsdóttir,Arna Dögg Einarsdóttir,Sigurdís Haraldsdóttir,Hrönn Harðardóttir,Helga Tryggvadóttir,Guðrún Nína Óskarsdóttir Skoðun
Skoðun Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar
Skoðun Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson skrifar
Skoðun Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir skrifar
Skoðun Þingheimur lokar augum og eyrum Ásmundur E. Þorkelsson,Hörður Þorsteinsson ,Sigrún Guðmundsdóttir skrifar
Skoðun Dánaraðstoð: réttur fárra má ekki skaða aðra Þórhildur Kristinsdóttir,Arna Dögg Einarsdóttir,Sigurdís Haraldsdóttir,Hrönn Harðardóttir,Helga Tryggvadóttir,Guðrún Nína Óskarsdóttir skrifar
Skoðun Sannleikurinn um íslenska kvótakerfið: Þegar almannaeign varð að einkavæddum ránsfengi Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Ísland á auðlindir sem Danir eiga ekki – hvers vegna eru kjörin betri í Danmörku? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar
Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson Skoðun
Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir Skoðun
Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson Skoðun
Dánaraðstoð: réttur fárra má ekki skaða aðra Þórhildur Kristinsdóttir,Arna Dögg Einarsdóttir,Sigurdís Haraldsdóttir,Hrönn Harðardóttir,Helga Tryggvadóttir,Guðrún Nína Óskarsdóttir Skoðun