Segir aðgerðirnar ekki skyndilausn og óttast hvernig þróunin verði

Vinsældir magaermisaðgerða hafa aukist mikið hér á landi og í ár leituðu til að mynda fóru um þúsund manns í slíka aðgerð hjá Klíníkinni í Ármúla. Aldrei hafa fleiri undirgengist slíka aðgerð vegna ofþyngdar hér á landi eins og í ár.

Erla Gerður Sveinsdóttir, heimilislæknir og lýðheilsufræðingur, segir áhuga á aðgerðum á borð við magaermi hafa aukist töluvert en ítrekar að aðgerðirnar séu engin skyndilausn.

„Við sjáum alltaf ákveðnar svona hjarðhegðun. Fyrir nokkrum árum þá var það magabandið og nú eru allir búnir að sjá að það var ekki sérstaklega góð hugmynd í langflestum tilvikum, ég er mjög hrædd um hvað gerist eftir tvö eða þrjú ár,“ segir Erla.

Hún segist reglulega sjá fólk fara lítið sem ekkert undirbúið í aðgerðir eins og magaermi og oft sé það ekki heppilegasta aðgerðin, ef valið er að fara í aðgerð á annað borð. Þá sinni fólk ekki eftirfylgni nægilega vel oft og tíðum.

„Það virðist eins og að umræðan gangi um að þetta sé lausnin og það besta sem er hægt að gera í stöðunni. Þetta er kannski svolítið einfölduð umræða í kringum aðgerðirnar eins og er. Þetta getur verið góður kostur en það þarf að vanda sig óskaplega vel,“ segir Erla

Erla segir mikilvægt að fólk geri sér grein fyrir þeirri óvissuferð sem tekur við og ítrekar að ekki sé um að ræða skammtímalausn. Þá þurfi að vanda mikið undirbúninginn fyrir slíkar aðgerðir

„Þetta er í rauninni mjög flókið og viðamikið inngrip. Fólk áttar sig oft ekki á hvað er í raun að gerast í líkamanum og hvað við erum að gera með aðgerðinni, hvað það þýðir og hvernig líkaminn muni síðan bregðast við,“ segir Erla.

Undir venjulegum kringumstæðum bregst líkaminn við hungri með því að minnka fitubrennslu og ræsa hungurkerfið. Við aðgerð er þetta samtal meltingavegar og heila aftengt tímabundið þannig fólk getur lést. Kerfin fara þó aftur í gang eftir ákveðinn tíma, vanalegast um ári eftir magaermisaðgerð.

„Fyrstu fimm árin þá er líkaminn stanslaust að leita að leið til að koma þessu á til að bjarga okkur. Þannig meðferðin eftur á gengur svo mikið út á að líkaminn upplifi öryggi,“ segir Erla og vísar þar til að huga þurfi vel að næringu, vökva, vítamínum og öðru. „Þá er mögulegt að aðgerðin verði sú langvarandi lausn sem við leitum eftir.“

Hún segir þó að þar sem kerfin eru svo sterk er eðlilegt að líkaminn reyni að fitna aftur. Fólk kunni að veigra sér við að leita sér aðstoðar í þeim tilfellum þar sem það telur sig hafa klúðrað sjálft en mikilvægt sé að grípa inn í. Verið er að byggja upp betri meðferðarúrræði og hefur Heilsugæslan sýnt þessum málaflokknum áhuga. 

„Við erum að reyna að útskýra fyrir fólki hvers lags óvissuferð þetta er sem tekur við og við getum aldrei fyrirfram vitað hvernig líkaminn bregst við,“ segir Erla. „Það er alveg gríðarlega mikilvægt að leita eftir góðri faglegri aðstoð, þetta er ekki megrunarleið.“

Þá segir hún mikilvægt að útrýma fordómum í samfélaginu. „Í okkar þjóðfélagi þá eru allir þessir fordómar og þetta viðhorf um að við stjórnum líkamsþyngdinni okkar og við séum bara aumingjar ef við gerum það ekki, við þurfum svo mikið að komast út úr þessu,“ segir Erla.

Hér fyrir neðan má finna frétt úr Kvöldfréttum Stöðvar 2 síðastliðinn föstudag þar sem fjallað var um ásókn í magaermisaðgerðir og rætt við Aðalstein Arnarsson, skurðlækni á Klíníkinni.