Ævintýraveröld Kötlujökuls: Íshellirinn hrundi og þá var bara boginn eftir

Ragnar Axelsson ljósmyndari okkar myndaði slíkan ísboga fyrr í mánuðinum þegar hann var á svæðinu ásamt Benedikt Bragasyni sauðfjárbónda á Ytri-Sólheimum. Myndaþátt RAX má sjá hér fyrir neðan. 

Þegar ljósmyndarinn kom aftur sjö dögum síðar var boginn hruninn. Einu leifarnar af íshellinum var klakahrúga á jörðu niðri.

„Það var þoka þegar ég kom að jöklinum og þetta var eins og að stíga inn í bíómynd, eins og í annan heim,“ segir RAX um aðstæðurnar við Kötlujökul.

„Þegar einn er horfinn er gáð að öðrum, yfirleitt eru alltaf einhverjir hellar þarna,“ segir Benni.

„Það eru ótrúlega falleg munstur sem verða í hellunum í undraveröld jökulsins og þarna sér maður öskulögin úr eldgosum. Það er hægt að lesa öskulögin í jöklinum eins og bók, þessi bók er að bráðna,“ 

segir RAX.

„Þessi flotti íshellir hrundi og þá var bara boginn eftir. Það er alveg stórkostlegt að sjá þetta en hann hefur hopað alveg ótrúlega mikið á stuttum tíma og hann er náttúrulega að þynnast,“ segir RAX sem hefur skrásett bráðnun jöklanna síðustu árin. 

„Íshellar eins og þarna eru yfirleitt rásir eftir rennandi vatn, svo er jökullinn alltaf á hreyfingu fram. Í þessu tilfelli hefur verið dálítið þykkur ísinn þar sem að hann var fremstur í hellinum. Svo fellur loftið niður og þá verður þessi ísspöng eftir,“ útskýrir Benedikt, oftast kallaður Benni.

Þeir segja ómögulegt að segja til um það hversu margir íshellar eru á svæðinu, því margir hafa ekki komið í ljós og svo hrynja þeir líka jafn reglulega líkt og nýir finnast.

„Mín fyrsta hugsun var, ég er í Lord of the Rings. Þetta var risa geimur og ég fór þarna undir og inn, það er ekki ráðlegt samt,“ segir RAX og ítrekar að fólk eigi alls ekki að fara í hella sem þessa án einstaklinga sem þekkja til á svæðinu og geta metið aðstæður. Benedikt tekur líka undir þetta.

„Ef eitthvað fer að hrynja geta þeir metið þetta manna best, hvenær þetta er að verða hættulegt. Þeir vita þó aldrei nákvæmlega við hverju er að búast.“

„Þetta er eins og að ganga inn í einhvern undraheim og maður beið eftir Gollum, litla sköllótta gæjanum með hringinn,“ segir RAX og hlær.

„Þú upplifir breytingarnar á heiminum, þetta gerist svo hratt. Þessir íshellar eru undraheimur þegar þeir opnast, þetta er undraveröld, þú ert að horfa inn í átta hundruð ára ís. Kannski finnur þú sverð Ingólfs Arnarsonar þarna. Snjór sem snjóaði þegar landnámsmenn komu er að bráðna núna,“ bætir hann við.

„Það voru Norðmenn með mér í för og þeir bara göptu, þeir áttu ekki til orð. Upplifunin að vera þarna er svo sterk. Eins og ef þú skoðar eldgos, engin mynd mun fanga hvernig tilfinning það er að vera þarna og sjá það,“ segir RAX.

„Þetta er svolítið ógnvekjandi,“ viðurkennir Benni. „Að vera inni í íshelli sem er í raun mjög óstöðugt fyrirbæri og getur fallið saman þess vegna. Íshellarnir á Kötlujökli eru mjög breytilegir,“ segir Benni og bætir við:

„Það er aldrei alveg öruggt eða óhætt að fara inn í íshelli.“

Benni hefur líkt og RAX mikinn áhuga á íslensku jöklunum.

„Ég er búin að vera með jöklaferðir upp á Mýrdalsjökul í mörg ár. Ég er búin að vera á jöklum í hátt í þrjátíu ár. Þangað sem við vorum við Kötlujökul við Ragnar, hef ég verið að fara með fólk í mörg ár. Það hefur verið hliðarvinna hjá mér að fara þangað með fólk. Nú eru fyrirtæki byrjuð að vera með skipulagðar ferðir í þessa íshella og það er mjög gaman að því. Þetta er alveg magnað umhverfi fyrir okkur Íslendinga og fyrir útlendinga er þetta algjörlega úr öðrum heimi.“