Erlent

Í­huga að fara nýja leið og bjóða Rússum við­skipta­samninga

Samúel Karl Ólason skrifar
Donald Trump, til hægri, og Vladimír Pútín fyrir fund þeirra í Alaska í ágúst í fyrra. Eftir fundinn sagðist Trump vongóður um að stór skref hefðu verið tekin í átt að friði. Síðan þá hefur lítið breyst.
Donald Trump, til hægri, og Vladimír Pútín fyrir fund þeirra í Alaska í ágúst í fyrra. Eftir fundinn sagðist Trump vongóður um að stór skref hefðu verið tekin í átt að friði. Síðan þá hefur lítið breyst. EPA/Gavril Grigorov, Sputnik

Donald Trump er sagður íhuga að bjóða Rússum viðskiptasamninga í þeirri von að Vladimír Pútín bindi enda á Úkraínustríðið. Forsetinn bandaríski hefur áður staðhæft að hann myndi ekki eiga í viðskiptum við Rússa fyrr en stríðinu ljúki.

Þetta er meðal þess sem kemur fram í frétt New York Times en þar er haft eftir tveimur embættismönnum sem sagðir eru þekkja til málsins að samningar við Rússa, áður en stríðinu lýkur, muni sýna fram á að Bandaríkjamönnum sé alvara með að eiga í samskiptum og viðskiptasambandi við Rússa eftir stríðið.

Í grein NYT kemur einnig fram að þegar þeir Jared Kushner og Steve Witkoff, sérstakir erindrekar Trumps, fóru til Rússlands fyrr í mánuðinum hafi Pútín verið fullur sjálfstrausts.

Forsetinn sagði erindrekunum að innan nokkurra mánaða myndu hermenn hans hertaka allt Donbas-svæðið svokallaða. Þá sagði hann Rússa tilbúna til að jafna orkukerfi Úkraínu við jörðu og gera veturinn þannig Úkraínumönnum mjög erfiðan.

Kushner mun þá hafa bent Pútín á að hann hefði sagt það nákvæmlega sama á fundi þeirra fyrir um ári. Þá spurði Kushner hverjar líkurnar væru á því að þeir myndu heyra það sama eftir annað ár og sagði að best væri að sleppa því bara og koma á friði sem fyrst.

Þeir Kushner og Witkoff hafa lengi reynt að binda enda á stríðið í Úkraínu en það hefur ekkert gengið.

Þá hafa Bandaríkjamenn reynt að fá Úkraínumenn til að verða við núverandi kröfum Rússa og gefa eftir restina af Donbas-svæðinu, sem myndað er af Dónetsk- og Lúhanskhéruðum. Rússar stjórna svo gott sem öllu Lúhansk en Úkraínumenn stjórna enn stórum hluta Dónetsk en það svæði er gjarnan kallað „virkisbelti“ Úkraínu.

Rússar hafa lagt gífurlega mikla áherslu á að hernema þetta svæði en það hefur gengið mjög hægt og er talið hafa kostað þá mjög í mönnum og hergögnum á undanförnum árum.

Hvernig þeir Kushner og Witkoff hafa þó helst reynt að koma á friði hefur verið að reyna að tæla Rússa að samningaborðinu með loforðum um gjöfult viðskiptasamband að stríðinu loknu. Rússar hafa áður ítrekað boðið Trump slíka samninga frá því hann settist aftur að í Hvíta húsinu en eins og áður hefur komið fram hefur hann hingað til sagt að það komi ekki til greina fyrr en búið sé að koma á friði.

Fregnir af þessum nýja hugsunarhætti í Hvíta húsinu eru til marks um að Trump-liðar séu að leita nýrra leiða.

Þær leiðir virðast þó fara gegn þeirri leið sem þingmenn bæði Repúblikana og Demókrataflokksins vilja fara, sem er sama leiðin og bandamenn Bandaríkjanna í Evrópu og Úkraínumenn sjálfir vilja að sé farin. Það er að auka þrýstinginn á Rússa, sýna samstöðu og gera Pútín ljóst að sú samstaða muni endast lengur en geta Rússa til að eiga í þessu stríði.

Vólódímír Selenskí og Donald Trump í Hvíta húsinu í fyrra.EPA/AARON SCHWARTZ

Hefur ítrekað ekki staðið við stóru orðin

Hingað til hefur Trump sýnt þeirri leið lítinn áhuga. Hann hefur til að mynda ítrekað hótað því að beita Rússa frekari refsiaðgerðum og auknum þrýstingi en hefur aldrei staðið við það.

Sjá einnig: Lýsti yfir samkomulagi sem lá ekki fyrir

Frá því hann tók við embætti hefur hann svo gott sem hætt stuðningi við Úkraínumenn, að undanskildu því að bandaríski herinn og leyniþjónustur deila enn upplýsingum með þeim. Þá hefur Trump einnig ítrekað verið mjög gagnrýninn á önnur ríki Evrópu og gefið til kynna að hann myndi ekki koma þeim til aðstoðar ef ráðist yrði á þau.

Trump hefur ítrekað gagnrýnt Selenskí fyrir það að vilja ekki ganga að kröfum Rússa og gefið til kynna að það sé Selenskí sem standi í vegi friðar.

Bandaríkjamenn eru einnig að draga úr hernaðarlegri viðveru í Evrópu.

Ætlar að skrifa undir frumvarp um refsiaðgerðir

Fyrr í vikunni samþykktu bandarískir þingmenn í fulltrúadeild Bandaríkjaþings frumvarp sem snýst um umfangsmiklar refsiaðgerðir gegn Rússlandi, sem var upprunalega lagt fram af Lindsey Graham, hinum látna öldungadeildarþingmanni.

Frumvarpið, sem var áður samþykkt af öldungadeildinni, felur í sér refsiaðgerðir gegn rússneskum aðilum og fyrirtækjum. Þar á meðal eru fyrirtæki í orkugeira Rússlands og hergagnaframleiðslu en það felur einnig í sér aðgerðir gegn rússneska „skuggaflotanum“ svokallaða.

Það veitir Donald Trump einnig vald til að beita helstu kaupendur olíu og gass frá Rússlandi refsiaðgerðum og allt að hundrað prósenta tollum. Því er ætlað að gera Rússum mun erfiðara að fjármagna stríðsrekstur sinn.

Það inniheldur einnig ákvæði um að framlengja refsiaðgerðir gegn Íran til ársins 2031. Trump hefur gefið til kynna að hann ætli að skrifa undir frumvarpið.

Margir þingmenn Demókrataflokksins lýstu yfir efasemdum um frumvarpið. Meðal annars vegna þess að verði það að lögum gæti Trump notað það til að beita önnur ríki en Rússland og viðskiptavini Rússa refsiaðgerðum.

Þeir sögðu hann hafa fjölda tækifæra til að beita Rússa slíkum aðgerðum en hefði aldrei gert það og sögðu að þess í stað gæti hann beitt refsiaðgerðum gegn ríkjum í Evrópu og öðrum ríkjum sem Trump væri illa við.




Fleiri fréttir

Sjá meira


×