Í krónuklóm Jón Bragi Gunnlaugsson skrifar 25. ágúst 2026 17:02 Meðal helstu raka þeirra sem vilja ekki ganga í ESB og taka upp EVRU eru að sveigjanleiki Íslansku krónunnar komi í veg fyrir atvinnuleysi. Valið standi milli sjálfstæðrar peningastefnu eða atvinnuleysis. Nýlega fréttist að 1.100 – 1.400 iðnaðarmenn hefðu misst vinnuna undanfarna mánuði. Þegar að er gáð sést að það hefur engin áhrif á uppsetningu vindmilla Landsvirkjunar, það hefur heldur ekki áhrif á framkvæmdir Landsnets, uppbyggingu gagnavera, framkvæmdir við landeldisstöðvar, fjárfestingar stærri sjávarútvegsfyrirtækja, eða annarra sem yfirgefið hafa krónuhagkerfið. Hinn bitri veruleiki Uppsagnirnar eru nær eingöngu bundnar við þá sem fjármagna framkvæmdirnar með Íslenskum krónum. Það mætti líka orða þetta þannig að uppsagnirnar væru að mestu bundnar við fyrirtæki þar sem áhrifa stýrivaxtabreytinga Selabankans gætti. Þá erum við að tala um byggingu íbúðarhúsnæðis, framkvæmdir minni fyrirtækja og aðra þá sem fastir eru í krónuklóm. Hvimleið hliðaráhrif Þó það tengist atvinnuleysi ekki beint,þá skapar það mikinn og óþarfan kostnað við að vera sífellt að setja framkvæmdir í bið og síðan endurræsa. Töluverðu af þessum heljarsveiflum er mætt með breytingum á fjölda erlendra iðnaðarmanna á hverjum tíma. Þegar starfsfólk er sent heim þá er engin trygging fyrir því að það komi til baka í næstu uppsveiflu. Þar sem Íslenskar kröfur eru oft mun strangari en þekkist frá heimalandi viðkomandi gerir þetta það að verkum að sífellt er verið að þjálfa nýtt fólk í Íslenskum vinnubrögðum til að mæta Íslenskum kröfum. Þetta er bæði dýrt og stóreykur hættur á hvimleiðum fylgikvilla; GÖLLUM. Fallin kenning Þó kenningin um samspil gengis og atvinnuleysis hafi verið rétt á sínum tíma þá passar hún mjög illa inn í raunveruleikann á Íslenskum vinnumarkaði. Bæði er þáttur erlends vinnuafls orðinn mun mikilvægari til að mæta sveiflum í vinnuaflsþörf og síðan hefur það komið berlega í ljós að hún gildir alls ekki í þjóðfélagi sem notar þrjú gjaldmiðlaumhverfi; Íslenska krónu, verðtryggða krónu og erlendar uppgjörsmyntir. Þegar umhverfi byggingariðnaðarins er skoðað nánar sést að grunnþarfirnar eru keimlikar því sem annar iðnaður sækist eftir; Fyrirsjáanleiki, stöðugleiki og samfelldni. Ekkert af þessu mun nást með Íslenskri krónu, gjaldmiðli með innbyggða sjálfstortímingarhvöt. Náum stöðugleika og segjum: JÁ til að sJÁ. Höfundur er cand. oecon og MBA. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun Líf með tilgang og gleði, þrátt fyrir heilabilun Elísa Arnars Ólafsdóttir Skoðun Í árlegum skugga PISA Benedikt Sigurðarson Skoðun Breytum ekki bara einkunnakvarðanum – bætum námsmatið Sævar Þór Helgason Skoðun Hver á skömmina? Sigurveig Hjaltested Þórhallsdóttir Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun Auglýst eftir málsvara Suðurkjördæmis Jón Bjarnason Skoðun Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun Þegar hjátrúin tekur völdin Ásmundur Gunnarsson Skoðun Öryggi í skólum krefst aðgerða og eftirfylgni Kolbrún Magnúsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Drónar: vinur eða óvinur? Sunna Gunnars Marteinsdóttir skrifar Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir skrifar Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson skrifar Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz skrifar Skoðun Þroskahjálp 50 ára: Réttindabarátta og réttindagæsla í 50 ár Halldór Gunnarsson skrifar Skoðun Hvenær mun Alþingi setja þegna sína í forgrunn? Sunna Arnardóttir skrifar Skoðun Hugmynd skapar atvinnu Elinóra Inga Sigurðardóttir skrifar Skoðun Af hverju verður allt að eins þyngra í skammdeginu? Guðjón Ágústsson skrifar Skoðun Gæði hjúkrunarheimila eru mælikvarði á velmegun Ingibjörg Isaksen skrifar Skoðun Trump og Pútín gegn Úkraínu Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun Hver á skömmina? Sigurveig Hjaltested Þórhallsdóttir skrifar Skoðun Í árlegum skugga PISA Benedikt Sigurðarson skrifar Skoðun Við tölum mikið um geðheilsu en hvað með vinnuumhverfið? Íris Helga Gígju Baldursdóttir skrifar Skoðun Þegar hjátrúin tekur völdin Ásmundur Gunnarsson skrifar Skoðun Utanríkisráðherra hefur ekki slíkan rétt Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun Breytum ekki bara einkunnakvarðanum – bætum námsmatið Sævar Þór Helgason skrifar Skoðun Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Friðarsúlan er langt frá því að vera friðartákn fyrir náttúruna Kristján Kristjánsson skrifar Skoðun Mikilvægi samstarfs á norðurslóðum Eiríkur Björn Björgvinsson skrifar Skoðun Auglýst eftir málsvara Suðurkjördæmis Jón Bjarnason skrifar Skoðun Að bera sorg á torg Hrannar Már Ásgeirs Sigrúnarson skrifar Skoðun Hver á að gæta varðanna í Róm? Páll Ásgrímsson skrifar Skoðun Öryggi í skólum krefst aðgerða og eftirfylgni Kolbrún Magnúsdóttir skrifar Skoðun Betri (umferðar) borg fyrir börn Margrét Rós Sigurjónsdóttir skrifar Skoðun Líf með tilgang og gleði, þrátt fyrir heilabilun Elísa Arnars Ólafsdóttir skrifar Skoðun Hvað viðheldur ójöfnuði milli kynslóða á Íslandi? Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Tökum stjórn á framtíðinni Arnaldur Grétarsson skrifar Skoðun Sjáðu þig - Hvers vegna skiptir máli að krabbamein greinist snemma? Nanna Margrét Kristinsdóttir skrifar Skoðun Er mikið umframboð á fasteignamarkaði? Ólafur Margeirsson skrifar Skoðun Spilin sem enginn vill fá Sigríður Eva Þorsteinsdóttir skrifar Sjá meira
Meðal helstu raka þeirra sem vilja ekki ganga í ESB og taka upp EVRU eru að sveigjanleiki Íslansku krónunnar komi í veg fyrir atvinnuleysi. Valið standi milli sjálfstæðrar peningastefnu eða atvinnuleysis. Nýlega fréttist að 1.100 – 1.400 iðnaðarmenn hefðu misst vinnuna undanfarna mánuði. Þegar að er gáð sést að það hefur engin áhrif á uppsetningu vindmilla Landsvirkjunar, það hefur heldur ekki áhrif á framkvæmdir Landsnets, uppbyggingu gagnavera, framkvæmdir við landeldisstöðvar, fjárfestingar stærri sjávarútvegsfyrirtækja, eða annarra sem yfirgefið hafa krónuhagkerfið. Hinn bitri veruleiki Uppsagnirnar eru nær eingöngu bundnar við þá sem fjármagna framkvæmdirnar með Íslenskum krónum. Það mætti líka orða þetta þannig að uppsagnirnar væru að mestu bundnar við fyrirtæki þar sem áhrifa stýrivaxtabreytinga Selabankans gætti. Þá erum við að tala um byggingu íbúðarhúsnæðis, framkvæmdir minni fyrirtækja og aðra þá sem fastir eru í krónuklóm. Hvimleið hliðaráhrif Þó það tengist atvinnuleysi ekki beint,þá skapar það mikinn og óþarfan kostnað við að vera sífellt að setja framkvæmdir í bið og síðan endurræsa. Töluverðu af þessum heljarsveiflum er mætt með breytingum á fjölda erlendra iðnaðarmanna á hverjum tíma. Þegar starfsfólk er sent heim þá er engin trygging fyrir því að það komi til baka í næstu uppsveiflu. Þar sem Íslenskar kröfur eru oft mun strangari en þekkist frá heimalandi viðkomandi gerir þetta það að verkum að sífellt er verið að þjálfa nýtt fólk í Íslenskum vinnubrögðum til að mæta Íslenskum kröfum. Þetta er bæði dýrt og stóreykur hættur á hvimleiðum fylgikvilla; GÖLLUM. Fallin kenning Þó kenningin um samspil gengis og atvinnuleysis hafi verið rétt á sínum tíma þá passar hún mjög illa inn í raunveruleikann á Íslenskum vinnumarkaði. Bæði er þáttur erlends vinnuafls orðinn mun mikilvægari til að mæta sveiflum í vinnuaflsþörf og síðan hefur það komið berlega í ljós að hún gildir alls ekki í þjóðfélagi sem notar þrjú gjaldmiðlaumhverfi; Íslenska krónu, verðtryggða krónu og erlendar uppgjörsmyntir. Þegar umhverfi byggingariðnaðarins er skoðað nánar sést að grunnþarfirnar eru keimlikar því sem annar iðnaður sækist eftir; Fyrirsjáanleiki, stöðugleiki og samfelldni. Ekkert af þessu mun nást með Íslenskri krónu, gjaldmiðli með innbyggða sjálfstortímingarhvöt. Náum stöðugleika og segjum: JÁ til að sJÁ. Höfundur er cand. oecon og MBA.
Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun
ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun
Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun
Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir skrifar
Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson skrifar
Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz skrifar
Skoðun Við tölum mikið um geðheilsu en hvað með vinnuumhverfið? Íris Helga Gígju Baldursdóttir skrifar
Skoðun Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar
Skoðun Sjáðu þig - Hvers vegna skiptir máli að krabbamein greinist snemma? Nanna Margrét Kristinsdóttir skrifar
Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun
ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun
Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun