Hvers vegna venjulegt launafólk á að segja JÁ? Margrét Högnadóttir skrifar 23. júlí 2026 17:01 Sýnið okkur samninginn! Við lifum í landi þar sem leikreglurnar eru hannaðar fyrir fáeina útvalda en fátæktargildrurnar fyrir okkur hin. Sem venjulegur launamaður og neytandi á Íslandi fylgist ég með umræðunni um Evrópusambandið og nýjan gjaldmiðil með vaxandi undrun. Hræðsluáróðurinn sem dælt er yfir okkur daglega er orðinn hjákátlegur. Okkur er sagt að við eigum ekki einu sinni að skoða hvað er í boði. Að við eigum að segja nei í blindni. Ég segi: Sýnið okkur samninginn og leyfið þjóðinni að dæma! Vítahringur krónunnar: Leikvöllur auðvaldsins. Horfum á staðreyndirnar í okkar daglega lífi. Þú mætir í vinnuna, ert með ágætis laun á pappírnum en þegar upp er staðið átt þú ekki neitt eftir í lok mánaðarins. Af hverju? Vegna þess að við búum við íslensku verðtrygginguna – stærsta ránstæki sögunnar. Þegar verðbólgan hleypur upp hækka húsnæðislánin okkar og leigan um tugi eða hundruð þúsunda á mánuði. Lánið þitt getur stokkið úr 320.000 krónum í 400.000 krónur á einni nóttu. Á sama tíma sitja bankarnir, fjármagnseigendurnir og stóru útgerðirnar í fullkomnu skjóli. Þau gera upp í evrum eða dollurum til að verja eigin hagnað, en neyða okkur, verkafólkið í landinu, til að bera alla áhættuna og dýrtíðina af krónunni. Þetta er hrein vitleysa og hana verður að stöðva. Hræðsluáróðurinn skotinn í kaf. Andstæðingar ESB mæta í sjónvarpsstúdíó og segja að við megum ekki missa sjálfstæði okkar. En um hvaða sjálfstæði eru þeir að tala? Er það sjálfstæði almennings til að fara á hausinn þegar maki veikist og fer á hjúkrunarheimili, þar sem Tryggingastofnun (TR) helmingar tekjurnar á meðan bankinn heldur áfram að hækka lánið? Skjótum þessum fullyrðingum í kaf: Við missum ekki verkfallsréttinn eða íslenska módelið: ESB setur aðeins lágmarkskröfur til að vernda verkafólk gegn vinnuþrælkun og geðþótta stórfyrirtækja. Ef íslenskir kjarasamningar bjóða betri réttindi – eins og 32 til 36 stunda vinnuviku – þá trompar betri rétturinn alltaf. ESB breytir því ekki þér í óhag. Evran verndar þá sem minnst mega sín: Í Evrópu þekkist ekki sú geðveiki að húsnæðislán hækki í takt við verðbólgu. Með evrunni veist þú nákvæmlega hver afborgunin þín er í hverjum mánuði. Það gefur fólki á föstum launum þann fyrirsjáanleika sem þarf til að lifa, og eldri borgurum til að lifa áhyggjulaus ævikvöld – hvort sem það er á Íslandi eða á Spáni. Lægra matarverð og endir á einokun: Innlenda fákeppnin óttast ekkert meira en evrópska samkeppni. Með því að opna markaðinn og afnema innflutningstolla myndi daglega lífið og matarkarfan verða ódýrari, sem munar mest um fyrir þá sem eru með venjuleg laun eða eftirlaun. Leyfið okkur að sjá! Að segja „NEI“ við því að sjá samning er eins og að neita að skoða launaseðilinn sinn eða kaupsamning um íbúð. Það er ekkert fullveldisafsal fólgið í því að klára viðræður og leggja niðurstöðuna í dóm þjóðarinnar í lýðræðislegri þjóðaratkvæðagreiðslu. Ef samningurinn verður lélegur fyrir okkar auðlindir þá getum við einfaldlega kosið nei þá. En að láta auðmannaelítuna og kvótaeigendurna hræða okkur til að skoða ekki einu sinni valkostina er að samþykkja að þeir haldi áfram að leika sér með líf og afkomu íslensks verkafólks. Ég ætla að kjósa JÁ til að sjá samninginn. Ég ætla að kjósa með buddunni minni, með fjölskyldunni minni og gegn séríslenskri dýrtíð. Ég hvet alla almenna launamenn til að gera það sama. Höfundur hefur gegnt hlutverki trúnaðarmanns hjá Sameyki. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun Það er líka dýrt að bíða Guðmundur Haukur Jakobsson Skoðun Líf með tilgang og gleði, þrátt fyrir heilabilun Elísa Arnars Ólafsdóttir Skoðun Auglýst eftir málsvara Suðurkjördæmis Jón Bjarnason Skoðun Í árlegum skugga PISA Benedikt Sigurðarson Skoðun Hver á skömmina? Sigurveig Hjaltested Þórhallsdóttir Skoðun Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz Skoðun Margt getur gerst á 18 mánuðum Ragna Sigurðardóttir Skoðun Skoðun Skoðun Hver á að fá tímann sem gervigreindin sparar? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Hver á að ákveða hvaða áhættu við megum taka? Steinar Thors skrifar Skoðun Margt getur gerst á 18 mánuðum Ragna Sigurðardóttir skrifar Skoðun Það er líka dýrt að bíða Guðmundur Haukur Jakobsson skrifar Skoðun Mennskan í umróti felst í vönduðum vinnubrögðum Berglind Björk Hreinsdóttir skrifar Skoðun Ríkisstjórnin þarf að leggjast alfarið gegn olíuleit á Drekasvæðinu Rósa Björk Brynjólfsdóttir skrifar Skoðun Stækkum og styrkjum sérsveitina Sólrún H. Guðmundsdóttir Proppé skrifar Skoðun Í Singapúr dugði eitt orð Margrét Reynisdóttir skrifar Skoðun Drónar: vinur eða óvinur? Sunna Gunnars Marteinsdóttir skrifar Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir skrifar Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson skrifar Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz skrifar Skoðun Þroskahjálp 50 ára: Réttindabarátta og réttindagæsla í 50 ár Halldór Gunnarsson skrifar Skoðun Hvenær mun Alþingi setja þegna sína í forgrunn? Sunna Arnardóttir skrifar Skoðun Hugmynd skapar atvinnu Elinóra Inga Sigurðardóttir skrifar Skoðun Af hverju verður allt að eins þyngra í skammdeginu? Guðjón Ágústsson skrifar Skoðun Gæði hjúkrunarheimila eru mælikvarði á velmegun Ingibjörg Isaksen skrifar Skoðun Trump og Pútín gegn Úkraínu Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun Hver á skömmina? Sigurveig Hjaltested Þórhallsdóttir skrifar Skoðun Í árlegum skugga PISA Benedikt Sigurðarson skrifar Skoðun Við tölum mikið um geðheilsu en hvað með vinnuumhverfið? Íris Helga Gígju Baldursdóttir skrifar Skoðun Þegar hjátrúin tekur völdin Ásmundur Gunnarsson skrifar Skoðun Utanríkisráðherra hefur ekki slíkan rétt Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun Breytum ekki bara einkunnakvarðanum – bætum námsmatið Sævar Þór Helgason skrifar Skoðun Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Friðarsúlan er langt frá því að vera friðartákn fyrir náttúruna Kristján Kristjánsson skrifar Skoðun Mikilvægi samstarfs á norðurslóðum Eiríkur Björn Björgvinsson skrifar Skoðun Auglýst eftir málsvara Suðurkjördæmis Jón Bjarnason skrifar Skoðun Að bera sorg á torg Hrannar Már Ásgeirs Sigrúnarson skrifar Skoðun Hver á að gæta varðanna í Róm? Páll Ásgrímsson skrifar Sjá meira
Sýnið okkur samninginn! Við lifum í landi þar sem leikreglurnar eru hannaðar fyrir fáeina útvalda en fátæktargildrurnar fyrir okkur hin. Sem venjulegur launamaður og neytandi á Íslandi fylgist ég með umræðunni um Evrópusambandið og nýjan gjaldmiðil með vaxandi undrun. Hræðsluáróðurinn sem dælt er yfir okkur daglega er orðinn hjákátlegur. Okkur er sagt að við eigum ekki einu sinni að skoða hvað er í boði. Að við eigum að segja nei í blindni. Ég segi: Sýnið okkur samninginn og leyfið þjóðinni að dæma! Vítahringur krónunnar: Leikvöllur auðvaldsins. Horfum á staðreyndirnar í okkar daglega lífi. Þú mætir í vinnuna, ert með ágætis laun á pappírnum en þegar upp er staðið átt þú ekki neitt eftir í lok mánaðarins. Af hverju? Vegna þess að við búum við íslensku verðtrygginguna – stærsta ránstæki sögunnar. Þegar verðbólgan hleypur upp hækka húsnæðislánin okkar og leigan um tugi eða hundruð þúsunda á mánuði. Lánið þitt getur stokkið úr 320.000 krónum í 400.000 krónur á einni nóttu. Á sama tíma sitja bankarnir, fjármagnseigendurnir og stóru útgerðirnar í fullkomnu skjóli. Þau gera upp í evrum eða dollurum til að verja eigin hagnað, en neyða okkur, verkafólkið í landinu, til að bera alla áhættuna og dýrtíðina af krónunni. Þetta er hrein vitleysa og hana verður að stöðva. Hræðsluáróðurinn skotinn í kaf. Andstæðingar ESB mæta í sjónvarpsstúdíó og segja að við megum ekki missa sjálfstæði okkar. En um hvaða sjálfstæði eru þeir að tala? Er það sjálfstæði almennings til að fara á hausinn þegar maki veikist og fer á hjúkrunarheimili, þar sem Tryggingastofnun (TR) helmingar tekjurnar á meðan bankinn heldur áfram að hækka lánið? Skjótum þessum fullyrðingum í kaf: Við missum ekki verkfallsréttinn eða íslenska módelið: ESB setur aðeins lágmarkskröfur til að vernda verkafólk gegn vinnuþrælkun og geðþótta stórfyrirtækja. Ef íslenskir kjarasamningar bjóða betri réttindi – eins og 32 til 36 stunda vinnuviku – þá trompar betri rétturinn alltaf. ESB breytir því ekki þér í óhag. Evran verndar þá sem minnst mega sín: Í Evrópu þekkist ekki sú geðveiki að húsnæðislán hækki í takt við verðbólgu. Með evrunni veist þú nákvæmlega hver afborgunin þín er í hverjum mánuði. Það gefur fólki á föstum launum þann fyrirsjáanleika sem þarf til að lifa, og eldri borgurum til að lifa áhyggjulaus ævikvöld – hvort sem það er á Íslandi eða á Spáni. Lægra matarverð og endir á einokun: Innlenda fákeppnin óttast ekkert meira en evrópska samkeppni. Með því að opna markaðinn og afnema innflutningstolla myndi daglega lífið og matarkarfan verða ódýrari, sem munar mest um fyrir þá sem eru með venjuleg laun eða eftirlaun. Leyfið okkur að sjá! Að segja „NEI“ við því að sjá samning er eins og að neita að skoða launaseðilinn sinn eða kaupsamning um íbúð. Það er ekkert fullveldisafsal fólgið í því að klára viðræður og leggja niðurstöðuna í dóm þjóðarinnar í lýðræðislegri þjóðaratkvæðagreiðslu. Ef samningurinn verður lélegur fyrir okkar auðlindir þá getum við einfaldlega kosið nei þá. En að láta auðmannaelítuna og kvótaeigendurna hræða okkur til að skoða ekki einu sinni valkostina er að samþykkja að þeir haldi áfram að leika sér með líf og afkomu íslensks verkafólks. Ég ætla að kjósa JÁ til að sjá samninginn. Ég ætla að kjósa með buddunni minni, með fjölskyldunni minni og gegn séríslenskri dýrtíð. Ég hvet alla almenna launamenn til að gera það sama. Höfundur hefur gegnt hlutverki trúnaðarmanns hjá Sameyki.
ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun
Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun
Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun
Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz Skoðun
Skoðun Ríkisstjórnin þarf að leggjast alfarið gegn olíuleit á Drekasvæðinu Rósa Björk Brynjólfsdóttir skrifar
Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir skrifar
Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson skrifar
Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz skrifar
Skoðun Við tölum mikið um geðheilsu en hvað með vinnuumhverfið? Íris Helga Gígju Baldursdóttir skrifar
Skoðun Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar
ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun
Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun
Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun
Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz Skoðun