Má lækka skatta? Helgi Brynjarsson skrifar 3. apríl 2026 07:01 Í vikunni kynnti Sjálfstæðisflokkurinn tillögur sínar að umbótum í efnahagsmálum, sem innihélt hugmyndir flokksins um víðtækar skattalækkanir, hagræðingar og takmörkun á umsvifum hins opinbera. Það var kærkomin tilbreyting að sjá slíkar tillögur, sérstaklega fyrir okkur sem hafa rennt yfir fjármálaáætlun ríkisstjórnarinnar þar sem allt önnur hugmyndafræði ræður ríkjum. Þó var ekki öllum skemmt. Geðshræring á stjórnarheimilinu Ákveðin taugaveiklun virðist hafa gripið um sig á meðal stjórnarliða á Alþingi vegna tillagna Sjálfstæðisflokksins, þá sérstaklega hjá Samfylkingunni. Hugarástand þeirra kemur líklega skýrast fram í ræðu þingmanns flokksins, Örnu Láru Jónsdóttur, á Alþingi í seinustu viku, þar sem hún sagði að „kaldur hrollur“ hefði hríslast um hana þegar hún las tillögur Sjálfstæðisflokksins um skattalækkanir sem birtust á flokksráðsfundi flokksins helgina áður. Verandi hægri sinnaður get ég ómögulega tengt við þessa upplifun hennar og finnst í raun stórmerkilegt að hægt sé að vera svo mikið til vinstri að maður upplifi líkamleg einkenni við það eitt að lesa um hugmyndir um lækkun skatta á fólk og fyrirtæki. Síðan þá hefur hver innanbúðarmaður ríkisstjórnarinnar á fætur öðrum fundið sig knúinn til að stíga fram á ritvöllinn til að býsnast yfir tillögum Sjálfstæðisflokksins og telja flokkinn „marklausan“ fyrir að leggja til að skattalækkanir upp á 140 milljarða kr. Þessi hneykslan virkar þó aðeins í aðra áttina, því þegar ríkisstjórnin jók útgjöld ríkisins um 143 milljarða kr. í seinustu fjárlögum fagnaði sami hópur þeirri útgjaldaaukningu ákaft. Þá voru rúmir 140 milljarðar bara smáaurar. Í hugum vinstri manna er útgjaldaaukning nefnilega sjálfsögð og eðlileg, en samsvarandi skattalækkanir hins vegar forkastanlegar með öllu. Þeir sem vilja lækka skatta og þeir sem vilja hækka þá Öll þessi harmakvein stjórnarliða yfir tillögum um skattalækkanir kom þó ekki óvart í sjálfum sér, enda viðbúið frá flokkum sem ekkert hafa til málanna að leggja í efnahagsmálum annað en skattahækkanir. Ég tek því reyndar fagnandi að ríkisstjórnarflokkarnir séu loksins farnir að gangast við því í orði sem þau hafa gert á borði alveg síðan að þau tóku við völdum, þ.e. að einu breytingarnar sem þau munu gera á sköttum og gjöldum verða til hækkunar. Það sást glögglega á þeim ríflegu skattahækkunum sem boðaðar hafa verið í fjármálaáætlun ríkisstjórnarinnar. Þar eru m.a. áætluð aukin skattheimta á ferðaþjónustuna, fjármálafyrirtæki og byggingarframkvæmdir. Á sama tíma eru mörg nágrannalönd okkar, svo sem Svíþjóð og Noregur, að grípa til skattalækkana til að bregðast við áhrifum stríðsins í Mið-Austurlöndum á eldsneytisverð. Viðbrögð ríkisstjórnar Kristrúnar Frostadóttur við aukinni verðbólgu, atvinnuleysi og vaxtahækkunum er hins vegar sú sama og venjulega: Skattahækkanir. Svokölluð „patent“ lausn ríkisstjórnarinnar. Nú getur almenningur þó séð svart á hvítu hvar áherslur flokkana liggja. Ríkisstjórnin velur aukin útgjöld og skattahækkanir á fólk og fyrirtæki, en Sjálfstæðisflokkurinn býður upp á aðhald og skattalækkanir. Það er ágætt að sem flestir séu meðvitaðir um það. Höfundur er lögfræðingur og starfsmaður þingflokks Sjálfstæðisflokksins. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Helgi Brynjarsson Sjálfstæðisflokkurinn Skattar, tollar og gjöld Alþingi Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Efnahagsmál Mest lesið Alræmdur faðir stígur fram Atli Heiðar Gunnlaugsson Skoðun Nei, ég vil ekki vinna með þér! Björn Leví Gunnarsson Skoðun Nokkur orð um einföldun eftirlits Ásmundur E. Þorkelsson,Hörður Þorsteinsson,Sigrún Guðmundsdóttir Skoðun Lýðræðislegt, sanngjarnt, gott Alex Leó Kristinsson Skoðun Líffræðileg fjölbreytni og sveitarfélög Rannveig Magnúsdóttir,Ragnhildur Guðmundsdóttir,Sæunn Júlía Sigurjónsdóttir,Skúli Skúlason Skoðun Launastefna Seðlabankans: Hverjir sitja eftir? Ingvar Freyr Ingvarsson,Sigrún Brynjarsdóttir Skoðun Hvaða áhrif hefði ESB-aðild á verðbólguna? Halldór Jörgen Olesen Skoðun Fólkið fær að ráða för Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir Skoðun Þrefölda svipa verðtryggingar á Íslandi Guðmundur Ari Sigurjónsson Skoðun Íslenskir hermenn? Jón Pétur Zimsen Skoðun Skoðun Skoðun Stóreflum námsefnisgerð í íslenska skólakerfinu Magnús Þór Jónsson,Steinn Jóhannsson skrifar Skoðun Hundrað milljarða loforð Dags Diljá Mist Einarsdóttir skrifar Skoðun Líffræðileg fjölbreytni og sveitarfélög Rannveig Magnúsdóttir,Ragnhildur Guðmundsdóttir,Sæunn Júlía Sigurjónsdóttir,Skúli Skúlason skrifar Skoðun Nokkur orð um einföldun eftirlits Ásmundur E. Þorkelsson,Hörður Þorsteinsson,Sigrún Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Fólkið fær að ráða för Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Alræmdur faðir stígur fram Atli Heiðar Gunnlaugsson skrifar Skoðun Lýðræðislegt, sanngjarnt, gott Alex Leó Kristinsson skrifar Skoðun Nei, ég vil ekki vinna með þér! Björn Leví Gunnarsson skrifar Skoðun Þrefölda svipa verðtryggingar á Íslandi Guðmundur Ari Sigurjónsson skrifar Skoðun Hver borgar brúsann? Ásmundur E. Þorkelsson,Hörður Þorsteinsson,Sigrún Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Hvaða áhrif hefði ESB-aðild á verðbólguna? Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Er aithingi.is hættulegt lýðræðinu? Kristján Logason skrifar Skoðun Rafbyssugríman er fallin Þórhildur Sunna Ævarsdóttir skrifar Skoðun Af hverju upplifa sumir kjósendur fjarlægð frá Samfylkingunni? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Launastefna Seðlabankans: Hverjir sitja eftir? Ingvar Freyr Ingvarsson,Sigrún Brynjarsdóttir skrifar Skoðun Ár í eldlínunni Einar Bárðarson skrifar Skoðun Íslenskir hermenn? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun „Er pláss fyrir sjálfstæða sjónvarpsmiðla á Íslandi?“ Hólmgeir Baldursson skrifar Skoðun Húsnæði á Íslandi er helmingi minna á færi okkar en það var fyrir tuttugu árum Arnar Kjartansson skrifar Skoðun „Einsdæmi um réttindamissi“ Halldór Gunnarsson skrifar Skoðun Ekki loka á okkur Kristín María Birgisdóttir skrifar Skoðun Ykkur er óhætt að treysta okkur Jón Steindór Valdimarsson skrifar Skoðun Fallegu Dalirnir við þjóðveg 60 Þórunn Magnea Jónsdóttir skrifar Skoðun Stýrivextir hækka og allir eru að græða – nema þú Halla Gunnarsdóttir,Jakob Tryggvason,Andri Reyr Haraldsson,Eiður Stefánsson,Gunnar Sigurðsson,Óskar Hafnfjörð Gunnarsson skrifar Skoðun Áskorun um opnun þjónustu- og þekkingarmiðstöðvar um einhverfu Telma Sigtryggsdóttir skrifar Skoðun Bæn grunnskólakennara – opið bréf til nýs meirihluta í Reykjavík um menntamál Rakel Linda Kristjánsdóttir skrifar Skoðun Er það glæpur að vilja stunda ábyrgar fiskveiðar? Þórólfur Júlían Dagsson skrifar Skoðun Að slá gras á umferðareyjum er það mikilvægara en geðheilsa barna? Grímur Atlason skrifar Skoðun Hvar er Ísland kynnt sem umsóknarríki? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þegar Hafró ver hvalinn en gleymir fiskinum Svanur Guðmundsson skrifar Sjá meira
Í vikunni kynnti Sjálfstæðisflokkurinn tillögur sínar að umbótum í efnahagsmálum, sem innihélt hugmyndir flokksins um víðtækar skattalækkanir, hagræðingar og takmörkun á umsvifum hins opinbera. Það var kærkomin tilbreyting að sjá slíkar tillögur, sérstaklega fyrir okkur sem hafa rennt yfir fjármálaáætlun ríkisstjórnarinnar þar sem allt önnur hugmyndafræði ræður ríkjum. Þó var ekki öllum skemmt. Geðshræring á stjórnarheimilinu Ákveðin taugaveiklun virðist hafa gripið um sig á meðal stjórnarliða á Alþingi vegna tillagna Sjálfstæðisflokksins, þá sérstaklega hjá Samfylkingunni. Hugarástand þeirra kemur líklega skýrast fram í ræðu þingmanns flokksins, Örnu Láru Jónsdóttur, á Alþingi í seinustu viku, þar sem hún sagði að „kaldur hrollur“ hefði hríslast um hana þegar hún las tillögur Sjálfstæðisflokksins um skattalækkanir sem birtust á flokksráðsfundi flokksins helgina áður. Verandi hægri sinnaður get ég ómögulega tengt við þessa upplifun hennar og finnst í raun stórmerkilegt að hægt sé að vera svo mikið til vinstri að maður upplifi líkamleg einkenni við það eitt að lesa um hugmyndir um lækkun skatta á fólk og fyrirtæki. Síðan þá hefur hver innanbúðarmaður ríkisstjórnarinnar á fætur öðrum fundið sig knúinn til að stíga fram á ritvöllinn til að býsnast yfir tillögum Sjálfstæðisflokksins og telja flokkinn „marklausan“ fyrir að leggja til að skattalækkanir upp á 140 milljarða kr. Þessi hneykslan virkar þó aðeins í aðra áttina, því þegar ríkisstjórnin jók útgjöld ríkisins um 143 milljarða kr. í seinustu fjárlögum fagnaði sami hópur þeirri útgjaldaaukningu ákaft. Þá voru rúmir 140 milljarðar bara smáaurar. Í hugum vinstri manna er útgjaldaaukning nefnilega sjálfsögð og eðlileg, en samsvarandi skattalækkanir hins vegar forkastanlegar með öllu. Þeir sem vilja lækka skatta og þeir sem vilja hækka þá Öll þessi harmakvein stjórnarliða yfir tillögum um skattalækkanir kom þó ekki óvart í sjálfum sér, enda viðbúið frá flokkum sem ekkert hafa til málanna að leggja í efnahagsmálum annað en skattahækkanir. Ég tek því reyndar fagnandi að ríkisstjórnarflokkarnir séu loksins farnir að gangast við því í orði sem þau hafa gert á borði alveg síðan að þau tóku við völdum, þ.e. að einu breytingarnar sem þau munu gera á sköttum og gjöldum verða til hækkunar. Það sást glögglega á þeim ríflegu skattahækkunum sem boðaðar hafa verið í fjármálaáætlun ríkisstjórnarinnar. Þar eru m.a. áætluð aukin skattheimta á ferðaþjónustuna, fjármálafyrirtæki og byggingarframkvæmdir. Á sama tíma eru mörg nágrannalönd okkar, svo sem Svíþjóð og Noregur, að grípa til skattalækkana til að bregðast við áhrifum stríðsins í Mið-Austurlöndum á eldsneytisverð. Viðbrögð ríkisstjórnar Kristrúnar Frostadóttur við aukinni verðbólgu, atvinnuleysi og vaxtahækkunum er hins vegar sú sama og venjulega: Skattahækkanir. Svokölluð „patent“ lausn ríkisstjórnarinnar. Nú getur almenningur þó séð svart á hvítu hvar áherslur flokkana liggja. Ríkisstjórnin velur aukin útgjöld og skattahækkanir á fólk og fyrirtæki, en Sjálfstæðisflokkurinn býður upp á aðhald og skattalækkanir. Það er ágætt að sem flestir séu meðvitaðir um það. Höfundur er lögfræðingur og starfsmaður þingflokks Sjálfstæðisflokksins.
Nokkur orð um einföldun eftirlits Ásmundur E. Þorkelsson,Hörður Þorsteinsson,Sigrún Guðmundsdóttir Skoðun
Líffræðileg fjölbreytni og sveitarfélög Rannveig Magnúsdóttir,Ragnhildur Guðmundsdóttir,Sæunn Júlía Sigurjónsdóttir,Skúli Skúlason Skoðun
Launastefna Seðlabankans: Hverjir sitja eftir? Ingvar Freyr Ingvarsson,Sigrún Brynjarsdóttir Skoðun
Skoðun Stóreflum námsefnisgerð í íslenska skólakerfinu Magnús Þór Jónsson,Steinn Jóhannsson skrifar
Skoðun Líffræðileg fjölbreytni og sveitarfélög Rannveig Magnúsdóttir,Ragnhildur Guðmundsdóttir,Sæunn Júlía Sigurjónsdóttir,Skúli Skúlason skrifar
Skoðun Nokkur orð um einföldun eftirlits Ásmundur E. Þorkelsson,Hörður Þorsteinsson,Sigrún Guðmundsdóttir skrifar
Skoðun Launastefna Seðlabankans: Hverjir sitja eftir? Ingvar Freyr Ingvarsson,Sigrún Brynjarsdóttir skrifar
Skoðun Húsnæði á Íslandi er helmingi minna á færi okkar en það var fyrir tuttugu árum Arnar Kjartansson skrifar
Skoðun Stýrivextir hækka og allir eru að græða – nema þú Halla Gunnarsdóttir,Jakob Tryggvason,Andri Reyr Haraldsson,Eiður Stefánsson,Gunnar Sigurðsson,Óskar Hafnfjörð Gunnarsson skrifar
Skoðun Áskorun um opnun þjónustu- og þekkingarmiðstöðvar um einhverfu Telma Sigtryggsdóttir skrifar
Skoðun Bæn grunnskólakennara – opið bréf til nýs meirihluta í Reykjavík um menntamál Rakel Linda Kristjánsdóttir skrifar
Nokkur orð um einföldun eftirlits Ásmundur E. Þorkelsson,Hörður Þorsteinsson,Sigrún Guðmundsdóttir Skoðun
Líffræðileg fjölbreytni og sveitarfélög Rannveig Magnúsdóttir,Ragnhildur Guðmundsdóttir,Sæunn Júlía Sigurjónsdóttir,Skúli Skúlason Skoðun
Launastefna Seðlabankans: Hverjir sitja eftir? Ingvar Freyr Ingvarsson,Sigrún Brynjarsdóttir Skoðun