Eina leiðin er að ganga til viðræðna við ESB - stéttarfélög geta ekki staðið hjá Sveinn Ólafsson skrifar 6. mars 2026 15:45 Í maí síðastliðnum skrifaði ég grein hér (Þegar við ætluðum að hitta Farage - Á Ísland að ganga í ESB?) um það starf sem ég og fleiri innan BHM höfðum unnið síðast þegar Ísland tók upp aðildarviðræður að ESB. Við gengum í þetta starf til að finna hvort slík aðild hentaði félagsfólki okkar. Við vorum sammála um að aðeins þjóðin gæti svarað hvort Ísland ætti að taka upp aðild eða ekki. Á þeim tíma var haldið þeirri skoðun hátt á lofti að Íslendingar gætu ekki fengið neina sérsamninga varðandi fiskveiðiauðlindina og yrðu að opna hana upp á gátt fyrir öllum ESB þjóðum. Ég sá aldrei neitt á blaði varðandi það, aðeins blaður í andstæðingum aðildar. Við sem unnum í þessum hóp vorum öll sannfærð um að eini möguleiki á aðild Íslands að Evrópusambandinu væri með fullum yfirráðum yfir fiskveiðum og sjávarútvegi. Annars myndi íslensk þjóð kolfella það samkomulag og þetta var morgunljóst öllum sem komu að þessum málum hjá ESB.Ég er enn í sömu stöðu og ég var í á þeim tíma, að vera í stjórn stéttarfélags og telja að félögin geti ekki staðið hjá þegar jafn mikilvæg mál eru í gangi. Að sjálfsögðu á þjóðin að velja að ljúka aðildarviðræðum og kjósa síðan um þá niðurstöðu sem þá verður. Afstaða Alþingis getur ekki verið önnur en að staðfesta úrslit þeirra kosninga, hvort sem þau eru að samþykkja eða hafna aðild að ESB. Þó að niðurstaða úr starfi þessara BHM félaga hafi verið að aðild að ESB breytti sáralitlu fyrir okkar félagsfólk, þá komumst við að því að það myndi breyta miklu fyrir landbúnað, og það í þá átt að styrkja stöðu bænda. Þar höfðum við 15 ára reynslu finnskra og sænskra bænda til að miða við. Næstum allir Íslendingar vita síðan hvað getur gerst þegar landið er orðið hluti af ESB með stöðugri gjaldmiðil og fulla þátttöku í rannsóknar- og vísindastarfi þess. Háskólafólk knýr áfram nýsköpun og markaðsstarf og hlýtur að horfa til þess að Ísland komi að ákvörðun um hvaða svið verði efst á baugi í rannsóknaráætlunum ESB, sama hvort það er jarðhiti, jöklar, tækni í sjávarútvegi eða annað sem skiptir landið máli. Glapræðið í Brexit sannfærði mig um kraftinn hjá fólki sem er tilbúið að skjóta samfélag sitt í fótinn og ganga úr ESB, þó það þýði að allt samfélagið tapi, ef því finnst það hafa verið skilið útundan. Þá hefur það litlu að tapa. Það er sorglegt að sjá hvernig það fólk sem kaus að ganga úr ESB telur sig enn hlunnfarið og enn verr statt en áður. Þau hlustuðu á fagurgala Boris Johnson, Liz Truss og Nigel Farage. Þar beittu auðmenn, sem síðan hafa flutt frá Bretlandi, ösnum fyrir vagn til útgöngu og niðurstaðan varð eftir því. Þess háttar glapræði er sannarlega ekki það sem verður mælt með hér. Spurningin um aðild Íslands að Evrópusambandinu er ekki jafn mikilvæg og hin spurningin, hvernig sú aðild á að vera? Ég hvet öll til að kjósa með því að ljúka viðræðum. Þegar sú niðurstaða liggur fyrir, opin öllum, þá er hægt að ræða um hvort eigi að samþykkja eða hafna henni. Það skiptir miklu máli fyrir allt vinnandi fólk að taka þessa afstöðu.Höfundur er upplýsinga- og stjórnsýslufræðingur, og situr í stjórn stéttarfélags. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um framhald ESB-viðræðna Mest lesið Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun Líf með tilgang og gleði, þrátt fyrir heilabilun Elísa Arnars Ólafsdóttir Skoðun Í árlegum skugga PISA Benedikt Sigurðarson Skoðun Breytum ekki bara einkunnakvarðanum – bætum námsmatið Sævar Þór Helgason Skoðun Hver á skömmina? Sigurveig Hjaltested Þórhallsdóttir Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun Auglýst eftir málsvara Suðurkjördæmis Jón Bjarnason Skoðun Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun Þegar hjátrúin tekur völdin Ásmundur Gunnarsson Skoðun Öryggi í skólum krefst aðgerða og eftirfylgni Kolbrún Magnúsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Drónar: vinur eða óvinur? Sunna Gunnars Marteinsdóttir skrifar Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir skrifar Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson skrifar Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz skrifar Skoðun Þroskahjálp 50 ára: Réttindabarátta og réttindagæsla í 50 ár Halldór Gunnarsson skrifar Skoðun Hvenær mun Alþingi setja þegna sína í forgrunn? Sunna Arnardóttir skrifar Skoðun Hugmynd skapar atvinnu Elinóra Inga Sigurðardóttir skrifar Skoðun Af hverju verður allt að eins þyngra í skammdeginu? Guðjón Ágústsson skrifar Skoðun Gæði hjúkrunarheimila eru mælikvarði á velmegun Ingibjörg Isaksen skrifar Skoðun Trump og Pútín gegn Úkraínu Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun Hver á skömmina? Sigurveig Hjaltested Þórhallsdóttir skrifar Skoðun Í árlegum skugga PISA Benedikt Sigurðarson skrifar Skoðun Við tölum mikið um geðheilsu en hvað með vinnuumhverfið? Íris Helga Gígju Baldursdóttir skrifar Skoðun Þegar hjátrúin tekur völdin Ásmundur Gunnarsson skrifar Skoðun Utanríkisráðherra hefur ekki slíkan rétt Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun Breytum ekki bara einkunnakvarðanum – bætum námsmatið Sævar Þór Helgason skrifar Skoðun Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Friðarsúlan er langt frá því að vera friðartákn fyrir náttúruna Kristján Kristjánsson skrifar Skoðun Mikilvægi samstarfs á norðurslóðum Eiríkur Björn Björgvinsson skrifar Skoðun Auglýst eftir málsvara Suðurkjördæmis Jón Bjarnason skrifar Skoðun Að bera sorg á torg Hrannar Már Ásgeirs Sigrúnarson skrifar Skoðun Hver á að gæta varðanna í Róm? Páll Ásgrímsson skrifar Skoðun Öryggi í skólum krefst aðgerða og eftirfylgni Kolbrún Magnúsdóttir skrifar Skoðun Betri (umferðar) borg fyrir börn Margrét Rós Sigurjónsdóttir skrifar Skoðun Líf með tilgang og gleði, þrátt fyrir heilabilun Elísa Arnars Ólafsdóttir skrifar Skoðun Hvað viðheldur ójöfnuði milli kynslóða á Íslandi? Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Tökum stjórn á framtíðinni Arnaldur Grétarsson skrifar Skoðun Sjáðu þig - Hvers vegna skiptir máli að krabbamein greinist snemma? Nanna Margrét Kristinsdóttir skrifar Skoðun Er mikið umframboð á fasteignamarkaði? Ólafur Margeirsson skrifar Skoðun Spilin sem enginn vill fá Sigríður Eva Þorsteinsdóttir skrifar Sjá meira
Í maí síðastliðnum skrifaði ég grein hér (Þegar við ætluðum að hitta Farage - Á Ísland að ganga í ESB?) um það starf sem ég og fleiri innan BHM höfðum unnið síðast þegar Ísland tók upp aðildarviðræður að ESB. Við gengum í þetta starf til að finna hvort slík aðild hentaði félagsfólki okkar. Við vorum sammála um að aðeins þjóðin gæti svarað hvort Ísland ætti að taka upp aðild eða ekki. Á þeim tíma var haldið þeirri skoðun hátt á lofti að Íslendingar gætu ekki fengið neina sérsamninga varðandi fiskveiðiauðlindina og yrðu að opna hana upp á gátt fyrir öllum ESB þjóðum. Ég sá aldrei neitt á blaði varðandi það, aðeins blaður í andstæðingum aðildar. Við sem unnum í þessum hóp vorum öll sannfærð um að eini möguleiki á aðild Íslands að Evrópusambandinu væri með fullum yfirráðum yfir fiskveiðum og sjávarútvegi. Annars myndi íslensk þjóð kolfella það samkomulag og þetta var morgunljóst öllum sem komu að þessum málum hjá ESB.Ég er enn í sömu stöðu og ég var í á þeim tíma, að vera í stjórn stéttarfélags og telja að félögin geti ekki staðið hjá þegar jafn mikilvæg mál eru í gangi. Að sjálfsögðu á þjóðin að velja að ljúka aðildarviðræðum og kjósa síðan um þá niðurstöðu sem þá verður. Afstaða Alþingis getur ekki verið önnur en að staðfesta úrslit þeirra kosninga, hvort sem þau eru að samþykkja eða hafna aðild að ESB. Þó að niðurstaða úr starfi þessara BHM félaga hafi verið að aðild að ESB breytti sáralitlu fyrir okkar félagsfólk, þá komumst við að því að það myndi breyta miklu fyrir landbúnað, og það í þá átt að styrkja stöðu bænda. Þar höfðum við 15 ára reynslu finnskra og sænskra bænda til að miða við. Næstum allir Íslendingar vita síðan hvað getur gerst þegar landið er orðið hluti af ESB með stöðugri gjaldmiðil og fulla þátttöku í rannsóknar- og vísindastarfi þess. Háskólafólk knýr áfram nýsköpun og markaðsstarf og hlýtur að horfa til þess að Ísland komi að ákvörðun um hvaða svið verði efst á baugi í rannsóknaráætlunum ESB, sama hvort það er jarðhiti, jöklar, tækni í sjávarútvegi eða annað sem skiptir landið máli. Glapræðið í Brexit sannfærði mig um kraftinn hjá fólki sem er tilbúið að skjóta samfélag sitt í fótinn og ganga úr ESB, þó það þýði að allt samfélagið tapi, ef því finnst það hafa verið skilið útundan. Þá hefur það litlu að tapa. Það er sorglegt að sjá hvernig það fólk sem kaus að ganga úr ESB telur sig enn hlunnfarið og enn verr statt en áður. Þau hlustuðu á fagurgala Boris Johnson, Liz Truss og Nigel Farage. Þar beittu auðmenn, sem síðan hafa flutt frá Bretlandi, ösnum fyrir vagn til útgöngu og niðurstaðan varð eftir því. Þess háttar glapræði er sannarlega ekki það sem verður mælt með hér. Spurningin um aðild Íslands að Evrópusambandinu er ekki jafn mikilvæg og hin spurningin, hvernig sú aðild á að vera? Ég hvet öll til að kjósa með því að ljúka viðræðum. Þegar sú niðurstaða liggur fyrir, opin öllum, þá er hægt að ræða um hvort eigi að samþykkja eða hafna henni. Það skiptir miklu máli fyrir allt vinnandi fólk að taka þessa afstöðu.Höfundur er upplýsinga- og stjórnsýslufræðingur, og situr í stjórn stéttarfélags.
Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun
ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun
Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun
Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir skrifar
Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson skrifar
Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz skrifar
Skoðun Við tölum mikið um geðheilsu en hvað með vinnuumhverfið? Íris Helga Gígju Baldursdóttir skrifar
Skoðun Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar
Skoðun Sjáðu þig - Hvers vegna skiptir máli að krabbamein greinist snemma? Nanna Margrét Kristinsdóttir skrifar
Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun
ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun
Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun