Má bjóða þér meiri há­þrýsting, frú Sig­ríður

„Þú ert með alltof háan blóðþrýsting, frú Sigríður. Ekki örvænta, fáðu þér bara mikið af lakkrís, saltkjöti, hreyfðu þig sem minnst og reyndu líka að hafa brjálað að gera.”

Frú Sigríður setur upp undrunarsvip og segir: „Ertu nú alveg viss, ég er ekki læknismenntuð en getur þetta ekki gert háþrýsting verri?” „Svona, svona, það er mikilvægast að þú hafir fullkomið frelsi til að gera það sem þig langar helst - við hunsum bara þessi vísindi.”

Frú Sigríður var ekki hress með þessar ráðleggingar læknisins. Hún vissi að háþrýstingur getur leitt til hjartaáfalls, heilablóðfalls, nýrnabilunar o.fl. Að læknir styðjist ekki við fræðin og leggi sig fram við að lækka blóðþrýstinginn þykir henni ekki fagleg vinnubrögð.

Fyrir skömmu sátu undirritaðar með þingmanni við pallborð á Læknadögum þar sem deginum hafði verið varið í að ræða skaðsemi áfengisneyslu í heilbrigðiskerfinu og samfélaginu öllu. Þar kom meðal annars fram að nú þegar kostar áfengisneysla okkur skattborgara ríflega 100 milljarða króna árlega og eykst kostnaðurinn í takt við aukna neyslu. Mark Pearson, sérfræðingur hjá OECD, tók undir orð Ölmu Möller um að ríkiseinokun er mikilvægasta forvörnin, því án hennar er ekki hægt að beita lykilforvörnum til að draga úr áfengisneyslu í samfélaginu, en þær eru að stýra aðgengi, útsöluverði og banna auglýsingar.

Fullkomlega blind á lýðheilsufræði sagði þingmaðurinn við pallborðið að hún stæði fyrir lýðheilsu en í sömu andrá að áfengissölu yrði að gefa frjálsa. Var hún svona illa upplýst eða er hún að verja hagsmuni einkaaðila? Já, áfengi tekur á hverju ári um 142 líf á Íslandi og eru óprúttnir söluaðilar farnir að maka krókinn á kostnað samfélagsins, en einkaaðilar velta milljörðum á ári með ólöglegri netsölu áfengis. Án þess að blikna talaði þingmaðurinn í þversögn við allt það sem læknar, annað heilbrigðisstarfsfólk og forvarnarfulltrúar höfðu bent á fyrr um daginn - og hafa bent á í áraraðir. En nei, hún vissi betur! Eða taldi sig gera það.

Allir sem þekkja til lýðheilsuvísinda vita að þau eru byggð á gagnreyndri þekkingu en ekki persónulegum hugarheimi eða skoðunum, líkt og þeim sem þingmaðurinn var að viðra hér - enda tölum við aldrei um lýðheilsuskoðanir.

Því spyr ég frú Sigríði hvort hún vilji fá sinn hækkaða blóðþrýsting (komi til þess) meðhöndlaðan með lyfjum eða persónulegum skoðunum? Því líkt og hún vill væntanlega að við læknar vinnum eftir bestu þekkingu hverju sinni viljum við að hún standi vörð um heilsu samfélagsins og þar með heilsu okkar allra - með því að hlusta á fræðin en ekki sitt eigið hjarta.

Höfundar eru læknar.