Það hefði mátt hlusta á FÍB Runólfur Ólafsson skrifar 5. janúar 2026 10:45 FÍB hefur frá upphafi lagt til að kílómetragjald taki mið af þyngd viðkomandi bíls ásamt losun koltvísýrings. Þá væri sú staða ekki uppi núna að kílómetragjald er óhagstætt fyrir litla og eyðslugranna bíla, en hagstætt fyrir eyðslufreka og þunga bíla. Vorið 2023 kynnti FÍB tillögu að formúlu til að reikna út kílómetragjald sem myndi endurspegla áhrif hvers einasta bíls á umhverfið ásamt álagi hans á vegakerfið. Umhverfisáhrifin koma fram í útblæstri koltvísýrings við eldsneytisbruna. Álag á vegakerfið endurspeglast í þyngd bílsins. Auðvelt er fyrir ríkið að nota þessa formúlu við útreikning kílómetragjaldsins – upplýsingar um útblástur og þyngd eru skráðar hjá Samgöngustofu. FÍB hvatti stjórnvöld til að miða kílómetragjaldið við hvern og einn bíl. Ekki var farið eftir þeim ábendingum heldur ákveðið að eitt og sama gjaldið skyldi vera fyrir bíla undir 3,5 tonnum. Það er í fullkominni andstöðu við sjónarmið í loftslagsmálum. FÍB hefur stutt kílómetragjald á þeim forsendum að það endurspegli afnot af vegakerfinu og styðji við orkuskipti. Flatt kílómetragjald á 90% af bílaflota landsmanna gerir það ekki nema að takmörkuðu leyti. Ekki er þó öll von úti. Í samtölum FÍB við stjórnvöld hefur komið fram að innheimtuaðferðin verði tekin til endurskoðunar með meiri sanngirni að leiðarljósi. Höfundur er framkvæmdastjóri FÍB. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Kílómetragjald Runólfur Ólafsson Mest lesið Örvæntingafullir karlar Ebba Margrét Magnúsdóttir Skoðun Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun Stokkið á (barna)vagninn Diljá Mist Einarsdóttir Skoðun Opnum Skálafell Valdimar Breiðfjörð Birgisson Skoðun Endurreisa þarf Kennaraháskólann Jón Bjarnason Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir Skoðun Að þora að spyrja og þola svarið Katrín Þrastardóttir Skoðun Allir ósáttir við PISA – en hvað er hægt að gera? Fanný Gunnarsdóttir Skoðun Hreyfing skiptir sköpum – fyrir og eftir heilablóðfall Guðbjörg Þóra Andrésdóttir Skoðun Ferðaþjónustunni hent fyrir rútu hallalausra fjárlaga Njáll Trausti Friðbertsson Skoðun Skoðun Skoðun Hvar á gervigreind að vinna fyrir hið opinbera? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Ferðaþjónustunni hent fyrir rútu hallalausra fjárlaga Njáll Trausti Friðbertsson skrifar Skoðun Virðismiðuð velferðarþjónusta Finnur Pálmi Magnússon skrifar Skoðun Skuldadagar í Reykjavík Björg Magnúsdóttir skrifar Skoðun Að þora að spyrja og þola svarið Katrín Þrastardóttir skrifar Skoðun Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson skrifar Skoðun Um fitulag og burðarvirki – atlaga að velferð barna og unglinga í Reykjavík Steinunn Gyðu- og Guðjónsdóttir skrifar Skoðun Stokkið á (barna)vagninn Diljá Mist Einarsdóttir skrifar Skoðun Opnum Skálafell Valdimar Breiðfjörð Birgisson skrifar Skoðun Allir ósáttir við PISA – en hvað er hægt að gera? Fanný Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Örvæntingafullir karlar Ebba Margrét Magnúsdóttir skrifar Skoðun Endurreisa þarf Kennaraháskólann Jón Bjarnason skrifar Skoðun Loksins úr mínus í plús Daði Már Kristófersson skrifar Skoðun Hreyfing skiptir sköpum – fyrir og eftir heilablóðfall Guðbjörg Þóra Andrésdóttir skrifar Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir skrifar Skoðun Betri gögn, minni stjórnsýsla? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Eru tómstundir allra? Margrét Júlía Rafnsdóttir skrifar Skoðun Öryggisnet í 90 ár! Unnur Sverrisdóttir skrifar Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar skrifar Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir skrifar Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Hver ertu þegar yfirmaðurinn fer út úr herberginu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem skrifar Skoðun Varnir frá 2019, ógnir frá 2026 Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason skrifar Skoðun Ert þú kannski frábær í ofbeldisforvörnum barna? Alfa Dröfn Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir skrifar Sjá meira
FÍB hefur frá upphafi lagt til að kílómetragjald taki mið af þyngd viðkomandi bíls ásamt losun koltvísýrings. Þá væri sú staða ekki uppi núna að kílómetragjald er óhagstætt fyrir litla og eyðslugranna bíla, en hagstætt fyrir eyðslufreka og þunga bíla. Vorið 2023 kynnti FÍB tillögu að formúlu til að reikna út kílómetragjald sem myndi endurspegla áhrif hvers einasta bíls á umhverfið ásamt álagi hans á vegakerfið. Umhverfisáhrifin koma fram í útblæstri koltvísýrings við eldsneytisbruna. Álag á vegakerfið endurspeglast í þyngd bílsins. Auðvelt er fyrir ríkið að nota þessa formúlu við útreikning kílómetragjaldsins – upplýsingar um útblástur og þyngd eru skráðar hjá Samgöngustofu. FÍB hvatti stjórnvöld til að miða kílómetragjaldið við hvern og einn bíl. Ekki var farið eftir þeim ábendingum heldur ákveðið að eitt og sama gjaldið skyldi vera fyrir bíla undir 3,5 tonnum. Það er í fullkominni andstöðu við sjónarmið í loftslagsmálum. FÍB hefur stutt kílómetragjald á þeim forsendum að það endurspegli afnot af vegakerfinu og styðji við orkuskipti. Flatt kílómetragjald á 90% af bílaflota landsmanna gerir það ekki nema að takmörkuðu leyti. Ekki er þó öll von úti. Í samtölum FÍB við stjórnvöld hefur komið fram að innheimtuaðferðin verði tekin til endurskoðunar með meiri sanngirni að leiðarljósi. Höfundur er framkvæmdastjóri FÍB.
Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun
Skoðun Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson skrifar
Skoðun Um fitulag og burðarvirki – atlaga að velferð barna og unglinga í Reykjavík Steinunn Gyðu- og Guðjónsdóttir skrifar
Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar
Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun