Skilur sjónar­mið náttúru­verndar­sinna en kallar eftir sann­girni

Náttúruverndarsamtök og -sinnar fagna mjög niðurstöðu úrskurðarnefndar umhverfis- og auðlindamála sem felldu úr gildi framkvæmdaleyfi vegna Hnútuvirkjunar í Hverfisfljóti í Skaftárhreppi. Nefndin fann ýmislegt að því hvernig sveitarstjórn hreppsins afgreiddi málið þegar framkvæmdarleyfið var veitt fyrri hluta árs í fyrra.

Jóhannes Gissurarson bóndi á Herjólfsstöðum í Álftaveri tók við sem oddviti sveitarstjórnar síðastliðið sumar. Nýja sveitarstjórnin er sammála meirihlutanum í síðustu sveitarstjórn varðandi þörf á uppbyggingu í Skaftárhreppi.

„Sem forsvarsmaður sveitarfélags hlýt ég að fagna allri uppbyggingu sveitarfélags hvort sem hún er hálfu opinbers aðila eða einkaaðila. Í þessu tilfelli er um að ræða einkaaðila, jarðareiganda, sem hafði hugsað sér að nýta sín hlunnindi á sinni eignarjörð.

Umdeild virkjun í fyrri sveitarstjórn

Jarðareigandinn er Ragnar Jónsson á Dalshöfða. Um er að ræða 9,3 MW virkjun sem vegna smæðar er undanþegin rammaáætlun. Jóhannes segir Ragnars að svara um næstu skref í málinu. Fréttastofa hefur ekki náð tali af Ragnari síðan úrskurðurinn var felldur.

Fyrri sveitarstjórn var klofinn í málinu, þrír með og þrír á móti. Heiða Guðný Ásgeirsdóttir bóndi í Skaftárhreppi var í minnihlutanum og er meðal þeirra sem fagnar niðurstöðunni. Hún segir, í samtali við Fréttablaðið, um stórkostlegan sigur að ræða fyrir náttúruvernd.

„Ég ber djúpa virðingu fyrir þeim sem tóku slaginn og kærðu, ég er mjög þakklát þeim,“ segir Heiða Guðný Ásgeirsdóttir bóndi í Fréttablaðinu í dag.

„Miðað við hvernig landið hefur legið átti ég allt eins von á að þessi úrskurður félli virkjanamegin. Kannski eru komnir nýir tímar þar sem hagsmunir náttúrunnar fá aukið vægi.“

Jóhannes hefur skilning á því að umhverfissverndarsinnar fagni niðurstöðunni. Málið eigi sér tuttugu til tuttugu og fimm ára sögu og breyst til hins betra meðal annars vegna góðra ábendinga vegna náttúruverndarsjónarmiða.

Eldvirkt svæði og von á hamförum

„Við gerum okkur alveg grein fyrir náttúruvernd í þessu samhengi. Þessi framkvæmdahugmynd hefur sennilega verið í ferli í 20-25 ár frá fyrstu hugmyndum. Þessi hugmynd hefur þróast til hins betra og það er alveg hægt að eigna umhverfisverndarsamtökum það að hugmyndin hafi þróast í rétt átt gagnvart umhverfinu, náttúrunni. Það má glöggt lesa um það ef menn sökkva sér djúpt ofan í þetta mál. Að því leytinu til eru umhverfisverndarsamtök af hinu góða.“

Íbúar í Skaftárhreppi búi á eldvirku svæði þar sem komið geta upp þær aðstæður að íbúar einangrist vegna náttúruhamfara. Þá gæti aukið raforkuöryggi og sterkari innviðir skipt sköpum.

Á meðal þess sem úrskurðarnefndin fann að veitingu framkvæmdaleyfis var að ekki hefði verið sýnt hvernig Hnútuvirkjun myndi auka raforkuöryggi innan hreppsins.

„Það hefur gerst að byggðarlínan hefur rofnað út af jökulflóðum. Það sem einu sinni hefur gerst getur gerst aftur. Í því sambandi sjáum við fyrir okkur ákveðið öryggi fyrir þetta landsvæði ef orðið hefði af þessari framkvæmd. Með tilliti til þessara innviða sem raforkubúskapurinn er. Það gengur allt fyrir rafmagni í dag og það skiptir máli að hugsa til framtíðar í þessum efnum líkt og öllu öðru,“ segir Jóhannes.

Allt ætli um koll að keyra í litlum framkvæmdum úti á landi

Núverandi sveitarstjórn hafi að beiðni nefndarinnar sent inn gögn þegar úrskurðarnefndin kallaði eftir þeim þegar veiting framkvæmdaleyfis var kærð. Greinargerð hafi verið send auk bókunar sem hafi verið nokkurn veginn samhljóða bókun fyrri sveitarstjórnar um málið.

Jóhannes vonar að hægt verði að horfa á málið út frá sanngirni og finna jafnvægi. Þá veltir hann fyrir sér jafnræðisreglunni í stjórnarskrá í því sambandi. Ýmsu sé raskað á höfuðborgarsvæðinu og suðvesturhorninu án þess að nokkuð sé sagt.

„En þegar um er að ræða takmarkandi framkvæmd annars staðar þá ætlar allt um koll að keyra.“