Skoða nú allar mögu­legar af­léttingar

Þetta kemur fram í aðsendri grein Willums Þór Þórssonar heilbrigðisráðherra og Guðlaugar Rakelar Guðjónsdóttur, setts forstjóra Landspítala, sem þau birtu á Vísi í morgun.

Þar segja þau lokametra baráttunnar við yfirgangandi bylgju kórónuveirufaraldursins vera fram undan. Því sé mikilvægt að verkefnið sé skýrt afmarkað svo að við missum ekki sjónar á því hvert við ætlum okkur.

„Fullt tilefni er til þess að vera bjartsýn þó að áfram reyni nú á hina margfrægu íslensku seiglu og samvinnu,“ skrifa þau.

„Það er frumskylda stjórnvalda að tryggja þær aðstæður að allir geti sótt sér viðunandi heilbrigðisþjónustu. Við ætlum okkur út úr þessum faraldri og öflugt heilbrigðiskerfi er því forgangsverkefnið,“ segir í aðsendri grein þeirra hér á Vísi.

Ákvörðun um neyðarstig tekin að vel ígrunduðu máli

Þann 28. desember fór Landspítali á neyðarstig þegar ljóst var að fjölgun Covid-19 tilfella í samfélaginu myndi hafa veruleg áhrif á starfsemi á spítalans. Þau Willum og Guðlaug segja þá ákvörðun hafa verið tekna að vandlega íhuguðu máli, og hafa verið byggða meðal annars á niðurstöðu spálíkans sem unnið var í samstarfi við Háskóla Íslands.

„Ómikron afbrigði veirunnar er töluvert meira smitandi en önnur afbrigði hafa verið. Það þýðir að starfsfólk á heilbrigðisstofnunum hefur í meira mæli smitast eða lent í sóttkví, með tilheyrandi röskun á getu stofnananna að tryggja fullnægjandi mönnun. Þegar þetta er skrifað eru til að mynda 187 starfsmenn Landspítala í einangrun vegna veirunnar,“ segja þau.

Við því hafi þurft að bregðast hratt og hafi sjálfstætt starfandi aðilar, heilbrigðisstofnanir um allt land og einstaklingar í bakvarðarsveitum sýnt snör viðbrögð til að tryggja mönnun á Landspítala. Við megum vera þakklát fyrir að eiga þann mannskap að enda sé það ekki sjálfgefið.

Saman hefur okkur því tekist að brúa bilið vegna áskorunar um mönnun og Landspítali stendur sterkari.

Ósérhlífni og hugvit heilbrigðisstarfsfólks sé aðdáunarvert

Þau segja ósérhlífni og hugvit heilbrigðisstarfsfólks þegar á reynir hafa verið aðdáunarvert. Nú sé tíminn það sem seigla og útsjónarsemi kerfisins skín sem skærast.

„Hvert sem litið er má sjá að starfsfólk reynir að finna lausnir og vinna saman að því að veita lífsnauðsynlega þjónustu,“ segja þau.

Þess til stuðning nefna þau göngudeild Covid-19 sem stöðugt hafi verið aðlöguð eftir því sem skilningur á eðli kórónuveirunnar hafi aukist.

„Fjölmargir mjög veikir sjúklingar, sem í nágrannalöndum okkar eru í flestum tilvikum lagðir inn á sjúkrahús, hafa hér á landi fengið meðferð á göngudeildinni og árangurinn er ótvíræður; innlagnir vegna sjúkdómsins eru með því minnsta sem þekkist,“ segir í greininni.

Fetum leiðina út með stuttum en öruggum skrefum

„Það er ljóst að bjartari tímar eru í kortunum og við þurfum að stíga varfærin skref í átt að afléttingum. Þrátt fyrir að einkenni ómikron séu vægari og minna sé um sjúkrahúsinnlagnir þá er fólk enn að veikjast. Eiginleikar ómikron veirunnar valda því að mikið er um smit á meðal barna og ungmenna, með tilheyrandi áhrifum á fjölskyldur og samfélagið í heild,“ segja þau.

Því sé brýnt að skoða hvernig aflétta megi sóttvarnaraðgerðum til þess að samfélagið geti aftur gengið sinn vanagang. „Í samráði við sóttvarnalækni eru nú allar mögulegar afléttingar í skoðun með hliðsjón af skynsemi og öryggi.“

Fyrsta skref í afléttingum sé að aflétta neyðarstigi Landspítalans. Það verði ekki gert fyrr fullvissa er um að það sé óhætt. Það verði gert með að vel ígrunduðu máli með hliðsjón af nýjustu spálíkönum og með hliðsjón af gögnum frá okkar færustu sérfræðingum.

Þá segir að heilbrigðiskerfið í heild sé að takast vel á við áskorunina og að það sé miklu vinnuframlagi heilbrigðisstarfsfólks, mikilli samvinnu heilbrigðisstofnana um allt land, og samstilltum aðgerðum – þ.e. sóttvarnaraðgerðum og aðgerðum stjórnvalda til að létta á álagi og tryggja mönnun að þakka.

Fram undan eru því afléttingar en við þurfum áfram að vera varkár og feta leiðina út með stuttum en öruggum skrefum.

Reyni áfram á seiglu og samvinnu

Þau Willum og Guðlaug segja okkur ráða við stöðuna, og fyrir það sé vert að staldra við og þakka fyrir.

„Allt samfélagið hefur lagt mikið á sig til að ná þessum árangri sem nú blasir við. Með því að standa saman að sóttvarnaráðstöfunum höfum við náð að hemja vöxt veirunnar, vernda okkar viðkvæmustu hópa og draga úr álagi á heilbrigðiskerfið,“ segja þau.

Þá hafi hugarfar heilbrigðisstarfsfólks á síðustu vikum verið þjóðinni allri til fyrirmyndar. Með öflugri samstöðu og fórnum heilbrigðisstarfsfólks og almennings hafi tekist að koma í veg fyrir óhefta útbreiðslu alvarlegra veikinda hér á landi með tilheyrandi álagi á heilbrigðiskerfið í landinu.

Það sé því fullt tilefni til þess að vera bjartsýn þó að áfram reyni nú á hina margfrægu íslensku seiglu og samvinnu.

„Við erum á réttri leið og munum og eigum að feta þá leið saman,“ segja Willum Þór Þórsson heilbrigðisráðherra og Guðlaug Rakel Guðjónsdóttir, settur forstjóri Landspítala.