Lilja um Hatara: „Við stjórnum ekki listinni“

Lilja Dögg Alfreðsdóttir, mennta- og menningarmálaráðherra, vonar að uppátæki Hatara á úrslitakvöldi Eurovision fái efnislega meðferð hjá Samtökum evrópskra sjónvarpsstöðva. Réttast sé að bíða eftir niðurstöðu þeirrar vinnu áður en næstu skref eru ákveðin. Hún segir gjörninginn vera á ábyrgð listamannanna og geldur varhug við því að stjórnmálamenn fari að hlutast til um listina. „Við stjórnum ekki listinni.“

Ekki liggur fyrir á þessari stundu hvort Íslandi verði refsað fyrir framgöngu Hatara á laugardagskvöld þegar meðlimir hópsins drógu fram Palestínufána í beinni útsendingu. Skiptar skoðanir eru á uppátækinu sem talið er að brjóti í bága við reglur keppninnar sem banna hvers kyns pólitískan áróður - þrátt fyrir að honum hafi reglulega brugðið fyrir í keppninni í gegnum árin.

EBU, Samtök evrópskra sjónvarpsstöðva, sendu frá sér yfirlýsingu eftir keppnina þar sem fram kom að gjörningur Hatara yrði tekinn til skoðunar og hugsanleg refsing vegna brota á reglum keppninnar ákveðin að því loknu.

Lilja, sem fer með málefni Ríkisútvarpsins, lagði ríka áherslu á það í máli sínu í Bítinu í morgun að þessari vinnu sé ekki lokið. „Við þurfum auðvitað að sjá hvað kemur út úr þessu, hver eru næstu skref. Við vitum það ekki á þessu stigi málsins,“ sagði Lilja. 

„Það er ekki búið að fjalla um málið efnislega og því of snemmt að segja nokkuð um það hverjar mögulegar afleiðingar geti orðið,“ sagði Lilja aukinheldur áður en hún undirstrikaði mikilvægi þess að málið fái efnislega umfjöllun.

Lilja segist auk þess þeirrar skoðunar að listamenn, eins og meðlimir Hatara, verði að fá að njóta listræns frelsis. Það kunni ekki góðri lukku að stýra að stjórnmálamenn vasist í listinni. Hatarar beri þannig ábyrgð á gjörningnum.

Þarf ekki að endurspegla afstöðu þjóðarinnar

„Ég verð að segja eins og er að mér finnst listin einhvern veginn þannig að við höfum ekki stjórn á því sem listamenn eru að gera. Þeir velja að enda þetta með þessum hætti og það verður að vera á þeirra ábyrgð. Um leið og stjórnmálamenn eru farnir að blanda saman listsköpun og stjórnmálaviðhorfum þá erum við komin á hálan ís,“ sagði Lilja áður en hún bætti við. „Við stjórnum ekki listinni.“

Þá skipti auk þess máli, að mati Lilju, að þjóðin hafi valið Hatara sem fulltrúa sína í keppninni með yfirgnæfandi meirihluta. Hún segist auk þess ætla að fólk átti sig á því að skoðanir fulltrúanna sem keppa í Eurovision þurfi ekki að endurspegla skoðanir þjóðarinnar sem valdi þá.

„Ég held að flestir átti sig á því að þeir sem taka þátt í söngvakeppninni, þó þeir séu fulltrúar viðkomandi þjóðar, séu líka einstaklingar og þeir hafa auðvitað fullt frelsi til að tjá sig,“ segir Lilja.

Spjall hennar við þáttastjórnendur Bítisins má heyra hér að neðan.