Kim heitir afvopnun í Kínaheimsókn

Kína Kim Jong-un, einræðisherra Norður-Kóreu, hefur lofað því að losa sig við kjarnorkuvopnin. „Það er eindreginn vilji okkar að stuðla að afvopnun á Kóreuskaga í samræmi við óskir Kim Il-sung og Kim Jong-il,“ sagði einræðisherrann á fundi með Xi Jinping, forseta Kína.

Norðurkóreska ríkissjónvarpið, KCNA, staðfesti í gær fréttir af því að Kim hafi verið í óopinberri heimsókn í Kína. Þeirri fyrstu sem Kim fer í frá því hann tók við leiðtogasætinu. Heimsókninni lýkur í dag en samkvæmt KCNA hefur Xi þegið boð Norður-Kóreumannsins um að ferðast til Norður-Kóreu síðar á árinu.

Fundur leiðtoganna er ekki sá eini sem Kim mun taka þátt í á árinu. Á dagskrá einræðisherrans er fundur með Moon Jae-in, forseta Suður-Kóreu, í apríl og Donald Trump, forseta Bandaríkjanna, stuttu seinna, líklegast í maí.

Á fundi leiðtoganna sagði Kim við Xi að ástandið á Kóreuskaga færi batnandi vegna frumkvæðis Norður-Kóreumanna. Sagði Kim jafnframt að Norður-Kórea væri opin fyrir fleiri fundum með leiðtogum Suður-Kóreu og Bandaríkjanna, að því er kínverski ríkismiðillinn Xinhua greindi frá. „Hægt er að leysa afvopnunarmálin á Kóreuskaga ef Bandaríkin og Suður-Kórea svara viðleitni okkar með frekari velvild. Hægt er að koma á friði og stöðugleika ef við erum samstiga,“ hafði Xinhua eftir Kim.

Ljóst er að heimsóknin vakti áhuga Norður-Kóreumanna. Rodong Sinmun, ríkisdagblað Norður-Kóreu, gaf út sérstaka viðhafnarútgáfu í gær og var fjallað um Kínaheimsóknina á sjö heilum síðum af átta. Sú síðasta fjallaði um innanríkismál. Birti blaðið myndir frá heimsókninni ásamt brotum úr ræðum leiðtoganna.

Suður-Kóreumenn höfðu sömuleiðis áhuga á fundinum. Að sögn talsmanns forseta létu Kínverjar þá vita af fundinum með nokkrum fyrirvara. Talsmaðurinn vildi þó ekki svara spurningu blaðamanna um hvenær sú tilkynning barst.

„Heimsóknin er tilraun til að bæta stirð samskipti við Kína, eina bandamann og helsta viðskiptaríki Norður-Kóreu, sem hefur tekið þátt í viðskiptaþvingunum gegn norðrinu,“ sagði í umfjöllun suðurkóreska miðilsins Yonhap um fundinn.

Aðrir suðurkóreskir miðlar sögðu ástæðu heimsóknarinnar þá að Kim vildi reyna að létta á viðskiptaþvingununum. Íhaldsmiðillinn Chosun Ilbo sagði frá því að Kim vildi koma sér vel fyrir undir verndarvæng Kínverja ef svo færi að viðræðurnar við Trump misheppnuðust. Frjálslyndi miðillinn Hankyoreh sagði Xi staðráðinn í að leika lykilhlutverk í Kóreudeilunni.

Kínverski ríkismiðillinn Global Times fagnaði nýjum kafla í samskiptum Kínverja og Norður-Kóreumanna. „Alþjóðasamfélagið ætti að styðja heimsóknir sem þessa. Líklegt er að þær verði drifkraftur í átt að friði og hagsæld á Kóreuskaga.“

Af hverju vil Kim nú stilla til friðar?

Eftir að hafa gert sextán eldflaugatilraunir og eina kjarnorkutilraun, raunar þá stærstu í sögu ríkisins, á síðasta ári þykir einkennilegt að Kim vilji nú reyna að stilla til friðar. Hafa Norður-Kóreumenn ekki gert neina slíka tilraun það sem af er ári, höfðu gert tvær á sama tíma í fyrra.

Togstreitan á Kóreuskaga, og á milli Norður-Kóreu og Bandaríkjanna, var gríðarleg áður en boðað var til viðræðnanna á milli suðurs og norðurs og svo norðurs og vesturs. En hvað breyttist?

Fréttaskýrendur víða um heim hafa bent á að mögulega séu viðskiptaþvinganir gegn einræðisríkinu nú að bera árangur. Norður-Kórea þurfi nauðsynlega á því að halda að á þeim verði slakað. Því sé Kim nú opinn fyrir því að losa sig við kjarnorkuvopnin gegn því að öryggi einræðisstjórnarinnar verði tryggt.

Blaðamaður Washington Post kom með þá skýringu að með því að funda með Trump öðlaðist Kim það sem hann þráði helst. Viðurkenningu á lögmæti stjórnar sinnar. Hann þyrfti að umgangast og fjalla um sem jafningja forseta stórveldisins og fundurinn gæti tryggt það.

Aðrir hafa haldið því fram að með því að sýna núna vilja til viðræðna, til þess að stilla til friðar, sé Kim að reyna að vinna tíma svo að hægt sé að klára smíði eldflauga sem geti flutt kjarnorkuvopn til Bandaríkjanna með ásættanlegri nákvæmni.

Dagbók Kim Jong-un

1. janúar

Kveður við sáttatón í nýársávarpi Kim þar sem hann segist íhuga að senda keppnislið á Vetrar­ólympíuleikana í Pyeongchang í Suður-Kóreu.

3. janúar

Opnað á neyðarlínu á milli ríkjanna eftir tveggja ára lokun.

8. janúar

Norður-Kórea samþykkir að senda keppendur og klapplið á Vetrarólympíuleikana.

9.-25. febrúar

Norður-Kórea tekur þátt í Vetrarólympíuleikunum. Ganga inn undir sama fána og senda sameiginlegt lið í íshokkí kvenna. Sendinefnd undir forystu Kim Yo-jong, systur einræðisherrans, fundar með Suður-Kóreumönnum.

4. mars

Suðurkóresk sendinefnd mætir til fundar með Kim í norðurkóresku höfuðborginni Pjongjang. Kim segist opinn fyrir afvopnun.

7. mars

Samkomulag næst um að Moon Jae-in, forseti Suður-Kóreu, fundi með Kim í fyrsta skipti.

8. mars

Kim býður Donald Trump Bandaríkjaforseta til viðræðna um kjarnorkuvopnaáætlun ríkisins. Trump samþykkir og stefnt að viðræðum innan tveggja mánaða.

20. mars

Suður-Kórea tilkynnir að ríkið muni senda tónlistarmenn til að spila á tónlistarhátíð í Pjongjang.

27. mars

Kim kemur til Kína. Heimsóknin er sú fyrsta sem hann fer í frá því hann tók við leiðtogasætinu.

29. mars (í dag)

Sendinefndir Kóreuríkjanna skipuleggja leiðtogafund Kim og Moon. Búist er við því að þeir fundi í næstu viku í landamærabænum Panmunjom.

31. mars

Tónlistarhátíð suðurkóreskra listamanna hefst í Pjongjang.

Apríl

Moon fundar með Kim.

Maí

Trump fundar með Kim.