Áfram stelpur Bjarnveig Eiríksdóttir skrifar 8. mars 2017 07:00 Í dag er alþjóðlegur baráttudagur kvenna. Ráðstefnan „Öll störf eru kvennastörf“ hvetur til uppbrots hins kynskipta vinnumarkaðar. Íslenskur vinnumarkaður er talinn mjög kynskiptur. Lægri laun tíðkast í kvennastéttum. Kynbundið náms- og starfsval er talið viðhalda slíkum launamun kynjanna.Hvað er kvennastarf? Stjórnunarstörf eru líka kvennastörf. Fjöldi kvenna í stjórnunar- og stjórnarstöðum hér á landi endurspeglar ekki fjölda kvenna með menntun í hagfræði, viðskiptafræði og lögfræði sem er menntun sem stjórnendur hafa oftast. Samkvæmt lögum um kynjakvóta sem tóku gildi 2013 skal tryggja að í stjórnum fyrirtækja með fleiri en 50 starfsmenn sé hlutfall hvors kyns ekki lægra en 40%. Lögin gilda um yfir 300 fyrirtæki og höfðu strax þau áhrif að konum í stjórnum fyrirtækjanna fjölgaði úr 23% 2012 í u.þ.b. 33% 2015. Nýleg könnun Creditinfo bendir til þess að sambærileg þróun hafi ekki orðið hjá öðrum fyrirtækjum. Ekki hafi heldur fjölgað konum í hópi stjórnenda eða stjórnarformanna.Öðruvísi stjórnarhættir Konur og karlar í stjórnunarstöðum hjá stórum fyrirtækjum eru sammála um að konur eru jafn hæfar körlum til að stjórna fyrirtækjum (Skýrsla félagsvísindasviðs HÍ 2015). Athyglisvert er að fleiri konur (57%) en karlar (43%) telja að miklu leyti mögulegt að samræma starf sitt höfuðábyrgð á fjölskyldu og börnum. Meirihluti kvenna í stjórnunarstöðum telur að sem jafnast hlutfall stuðli að betri áhættustjórnun og fjárhagslegri afkomu fyrirtækis. Minnihluti karla telur svo vera. Erlendar rannsóknir sýna að góðir stjórnarhættir tengjast fjölda kvenna í stjórn og að skýr tengsl eru milli fjölda kvenna og góðrar afkomu fyrirtækja. Sally Krawcheck, sem var hjá bandarísku bönkunum Merill Lynch og Citi Group, segir að versta ráð sem hún hafi fengið í starfi hafi verið að hún ætti að haga sér eins og karlmaður. Þó það auðveldi stjórnendum að hafa einsleitan hóp sé ávinningur til lengri tíma að hafa meiri fjölbreytni. Miðað við þetta ætti val á stjórnarmanni að vera auðvelt. Það á ekki að kjósa konu í stjórn af því að hún er kona. Konur nálgast stjórnun almennt á annan hátt en karlar. Það er skynsamlegt að tryggja slíka fjölbreytni.Greinin birtist fyrst í Markaðnum, fylgiriti Fréttablaðsins um viðskipti og efnahagsmál. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið Hver á þennan bústað? Já eða nei? Stefán Hrafn Jónsson Skoðun Halldór 27.06.2026 Halldór Verður valdagræðgi Flokks fólksins honum að falli? Júlíus Valsson Skoðun Þjóðin föst í Groundhog Day krónunnar Baldur Pétursson Skoðun Velferð þarf rými Þorvaldur Davíð Kristjánsson Skoðun How to ruin a university system with one law Colin Fisher Skoðun Valdatafl eða nauðsynlegt stopp á gölluðu frumvarpi? Jóhann Helgi Stefánsson Skoðun Verður Ísland brothætt byggð? Sigurjón Þórðarson Skoðun Farsæld barna: Ekkert annað en rómantísk saga á blaði Ingibjörg Einarsdóttir Skoðun Kæru landar – Eigum við að hafna samningi sem við höfum ekki séð? Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun
Í dag er alþjóðlegur baráttudagur kvenna. Ráðstefnan „Öll störf eru kvennastörf“ hvetur til uppbrots hins kynskipta vinnumarkaðar. Íslenskur vinnumarkaður er talinn mjög kynskiptur. Lægri laun tíðkast í kvennastéttum. Kynbundið náms- og starfsval er talið viðhalda slíkum launamun kynjanna.Hvað er kvennastarf? Stjórnunarstörf eru líka kvennastörf. Fjöldi kvenna í stjórnunar- og stjórnarstöðum hér á landi endurspeglar ekki fjölda kvenna með menntun í hagfræði, viðskiptafræði og lögfræði sem er menntun sem stjórnendur hafa oftast. Samkvæmt lögum um kynjakvóta sem tóku gildi 2013 skal tryggja að í stjórnum fyrirtækja með fleiri en 50 starfsmenn sé hlutfall hvors kyns ekki lægra en 40%. Lögin gilda um yfir 300 fyrirtæki og höfðu strax þau áhrif að konum í stjórnum fyrirtækjanna fjölgaði úr 23% 2012 í u.þ.b. 33% 2015. Nýleg könnun Creditinfo bendir til þess að sambærileg þróun hafi ekki orðið hjá öðrum fyrirtækjum. Ekki hafi heldur fjölgað konum í hópi stjórnenda eða stjórnarformanna.Öðruvísi stjórnarhættir Konur og karlar í stjórnunarstöðum hjá stórum fyrirtækjum eru sammála um að konur eru jafn hæfar körlum til að stjórna fyrirtækjum (Skýrsla félagsvísindasviðs HÍ 2015). Athyglisvert er að fleiri konur (57%) en karlar (43%) telja að miklu leyti mögulegt að samræma starf sitt höfuðábyrgð á fjölskyldu og börnum. Meirihluti kvenna í stjórnunarstöðum telur að sem jafnast hlutfall stuðli að betri áhættustjórnun og fjárhagslegri afkomu fyrirtækis. Minnihluti karla telur svo vera. Erlendar rannsóknir sýna að góðir stjórnarhættir tengjast fjölda kvenna í stjórn og að skýr tengsl eru milli fjölda kvenna og góðrar afkomu fyrirtækja. Sally Krawcheck, sem var hjá bandarísku bönkunum Merill Lynch og Citi Group, segir að versta ráð sem hún hafi fengið í starfi hafi verið að hún ætti að haga sér eins og karlmaður. Þó það auðveldi stjórnendum að hafa einsleitan hóp sé ávinningur til lengri tíma að hafa meiri fjölbreytni. Miðað við þetta ætti val á stjórnarmanni að vera auðvelt. Það á ekki að kjósa konu í stjórn af því að hún er kona. Konur nálgast stjórnun almennt á annan hátt en karlar. Það er skynsamlegt að tryggja slíka fjölbreytni.Greinin birtist fyrst í Markaðnum, fylgiriti Fréttablaðsins um viðskipti og efnahagsmál.