Öryrkjar og eldri borgarar líða margir skort

Fulltrúar Landssambands eldri borgara og Öryrkjabandalagsins ítrekuðu kröfur sínar um að lífeyrisgreiðslur hækkuðu til samræmis við þróun á vinnumarkaði, á fundi fjárlaganefndar í dag. Þau segja heldur ekki eðlilegt að lífeyrir sé miðaður við lægstu laun sem fáir hafi í raun í atvinnulífinu.

Þessar klukkustundirnar takast stjórn og stjórnarandstaða á um fjáraukalög þessa árs og fjárlög næsta árs. Eitt stærsta ágreiningsefnið eru lífeyrisgreiðslur til eldri borgara og öryrkja. En hlé var gert á fjárlagaumræðunni, sem væntanlega stendur fram á nótt, til að fulltrúar þeirra gætu mættu á fund fjárlaganefndar í dag til að fara yfir stöðuna.

Samkvæmt fjárlagafrumvarpi hækka lífeyrisgreiðslur um 9,7 prósent eftir áramótin og telja stjórnvöld sig þannig mæta bæði hækkunum á vinnumarkaði á þessu ári og næsta.  Að beiðni stjórnarandstöðunnar mættu fulltrúar eldri borgara og öryrkja á fund fjárlaganefndar til að rökstyðja að hækkanir til þeirra ættu að fylgja hækkunum kjarasamninga frá í maí.

Æ erfiðara að ná endum saman

„Það virðist vera æ erfiðara fyrri þá sem eru á lágmarksbótum að ná endum saman. Þar koma margir hlutir til. Það eru hækkanir á ýmsum hlutum. Það er á húsnæðiskostnaði, húsaleiga og slíkt,“ sagði Haukur Ingibergsson formaður Landssambands eldri borgara við fulltrúa fjárlaganefndar.

Hann minnti á að stefna Landssambands eldri borgara væri skýr frá því á landsfundi samtakanna í vor.

„Hún er að hækkun bóta verði þá afturvirk frá 1. maí eins og almennt var í kjarasamningum. Það er meginatriði,“ sagði Haukur.

Hann og Ellen Calmon formaður Öryrkjabandalagsins bentu á að samkvæmt lögum ættu lífeyrisgreiðslur að fylgja launaþróun. Ellen segir marga öryrkja þurfa að neita sér um hollan mat og tómstundir og telur ekki rétt að miða bætur við lægstu laun þar sem einungis um eitt prósent vinnandi fólks sé á þeim launum og almennt viðurkennt að þau dugi ekki fyrir lágmarks framfærslu.

„Nú sjáum við fram á að ríkissjóður mun skila afgangi. Við sjáum fram á góðæri sem er dásamlegt. En fólk býr við fátækt og við getum auðveldlega útrýmt fátækt í þessu litla landi okkar,“ sagði Ellen.

Fjöldi fólks leyfir sér ekki neitt

Þórunn Sveinbjörnsdóttir formaður Félags eldri borgara í Reykjavík eins og hinir fulltrúarnir á fundinum sagði margar raunasögur sem dæmi um stöðu þeirra eldri borgara sem þyrftu að lifa á grunnbótunum einum.

„Það er þyngra en tárum tekur að fólk eigi ekki fyrir mat í lok mánaðarins. Fari aldrei í leikhús, aldrei í bíó; veit ekki hvað tónleikar eru,“ sagði Þórunn við fjárlaganefndarfólk sem hlustaði af athygli.

Halldór Sævar Guðbjartsson varaformaður Öryrkjabandalagsins sagði svipaðar sögur og sagðist vona að stjórn og stjórnarandstaða næðu saman um nauðsynlegar breytingar á lífeyrismálunum.

„Öryrkjum sem lifa skort eða mikinn skort fer fjölgandi. Sérstaklega í hópi þeirra sem líða mikinn skort. Ef ég man þetta rétt þá líða 23 prósent skort og mikinn skort,“ sagði Halldór Sævar Guðbjartsson.

Önnur umræða fjárlaga stendur nú yfir á Alþingi og er búist við að hún standi langt fram á nótt.