Sagði frá ofbeldinu í fyrsta skipti Silja Rún Sigurbjörnsdóttir skrifar 4. mars 2026 16:57 Þráinn Bj. Farestveit sagði sögu sína í fyrsta skipti opinberlega í morgun. Vísir/Vilhelm Þráinn Farestveit, framkvæmdastjóri Verndar fangahjálpar og varaformaður SÁÁ, tjáði sig í fyrsta skipti um ofbeldi sem hann varð fyrir á unga aldri á Landssamráðsfundi gegn ofbeldi í morgun. Hann lýsti mikilvægi þess að koma til móts við börn sem eiga í erfiðleikum. „Ég elst upp við mjög gott fjölskyldulíf, það var engin óregla eða slíkt en ég verð fyrir því að í nærumhverfinu eru konur sem að beita mig kynferðislegu ofbeldi,“ sagði Þráinn við gesti fundarins, sem var í beinu streymi á Vísi. „Í ljósi þess fór ég sem barn að sækja mér stuðning hjá eldri félögum og þá upphefst annars konar ofbeldi sem endar með skelfingu og ég enda á sjúkrahúsi mjög illa farinn líkamlega. Eftir þetta breyttist ég og fólk fer að spyrja hvað hafi orðið um dregninn sem var áður.“ Hann segist hafa átt í miklum erfiðleikum í skólanum, eitthvað sem margir skjólstæðingar hans í dag lýsa einnig. Áföll á unga aldri leiða oft til þess að fólk, sér í lagi drengir, eigi afskaplega erfitt með að fóta sig í skóla. Aðspurður segist Þráinn hafa þurft á eins konar áheyrn að halda á þessum tímapunkti og segir að á hans yngri árum hafi samfélagið verið þannig uppbyggt að lítið sem ekkert samtal átti sér stað um erfið málefni. Að lokum var hann sendur á upptökuheimili fyrir utan höfuðborgina í von um að það myndi hafa jákvæð áhrif á hann. „Þarna kem ég og er í úrræði þar sem er þegar annar einstaklingur vistaður sem er mér miklu eldri. Eins og ég man hann var þetta eins og í Mús og menn þar sem maðurinn var þykkur og feitur. Hann bjó á loftinu með mér, það var lítill gangur á milli og þessi maður var að koma seint inn í herbergið og bera sig og fitla við sig. Hann gerði mér ekki neitt en í ljósi þess svaf ég ekkert þarna í heilt ár,“ segir Þráinn. Sneri við blaðinu eftir rúman áratug Þráinn segist einnig hafa átt erfitt í skólanum sem hann var í á þessum tíma vegna ofbeldisins. Aðrir krakkar forðuðust hann og settist hann alltaf aftast í skólastofuna. Eftir ársdvöl sneri hann aftur en gerðist að hans sögn „algjör stjórnleysingi“. Við tók um áratugur af erfiðleikum og segist Þráinn hafa verið sífellt í nýjum meðferðum eða á stofnunum. „Ég náði ekki fótunum undir mig.“ „1987 fer ég inn í vímuefnameðferð hjá SÁÁ og við tekur annað tímabil. Frá því ég hef ég gengið þennan veg í trú um það að aðrir sem fóru þennan veg eigi von um að fá nýja fortíð, ekki það sem áður var,“ segir Þráinn. „Ég skil vel, ef við skoðum ofbeldisbrot, að maður nær ekki endurheimt í hvað maður gerir og viðheldur tilfinningum eins og reiði, sorg og situr eftir með sig skemmdan.“ Í dag er Þráinn menntaður afbrotafræðingur og nýtir reynsluna sína til að hjálpa öðrum í störfum sínum hjá Vernd fangahálp og SÁÁ. Hann ítrekar hvað það sé mikilvægt að hlusta á börnin þegar þau biðja um hjálp. Hann hefur barist í þágu þeirra sem vistaðir voru á hinum ýmsu heimilum á árum áður, þar á meðal á Bakkakoti sem hefur verið töluvert til umfjöllunar nýverið. „Ég bendi fólki á að hlusta á börnin, það sem gerist á einhverjum tímapunkti er að börnin rétta fram höndina og biðja um svörun. Það er oft þannig að það er bara einn gluggi og þá er eins gott að grípa hann.“ Lögreglan Ofbeldi gegn börnum Mest lesið Ekki jákvætt þegar lögregla tekur af manni launin Innlent Sneri sér við, greip í spaðann á Kristrúnu og gekk út Innlent Skemmdarvargar máluðu yfir regnbogafánann Innlent „Líkist meira fána Grænhöfðaeyja heldur en þeim íslenska“ Innlent Lentu í slysi á flugbraut í Kirgistan: „Börn farin að gráta og fullorðnir farnir að öskra“ Innlent Sníkjudýrsaðferðin komin til Íslands: Hvers vegna var efnunum komið fyrir í sjókistu? Innlent Kominn með nóg af áfengisauglýsingum áhrifavalda Innlent Trump fer hamförum í Ankara: Búinn að fá nóg af Írönum, sparkar í Nató og vill hætta öllum viðskiptum við Spán Erlent Fær mál vegna sáðláts í andlit ekki tekið upp á ný Innlent Lögreglan leitar þessara manna Innlent Fleiri fréttir Rússneska herskipið aftur innan lögsögunnar Jón Ingvar vildi níutíu milljónir en fær ekki krónu Kristrún um Trump: „Það er hlýtt á milli okkar“ Ríkisútvarpið braut ekki gegn siðareglum Trump, hóteldeilur og VestFest í kvöldfréttum Evrópusambandið sé verkfæri til að ná stöðugleika Stjórnandi drónans taldi sér ógnað og byssumaðurinn dæmdur Aukin framlög til varnarmála og öflugur stuðningur við Úkraínu á leiðtogafundi NATO Talið að tveir hafi staðið að meintum hatursglæp Gæsluvarðhald framlengt í Straumsvíkurmálinu Lögreglan leitar þessara manna Ísland skari fram úr ESB á flestum mælikvörðum Rannsaka málið sem hatursglæp Sneri sér við, greip í spaðann á Kristrúnu og gekk út Eldsvoði á Siglufirði nam þriðjungi bættra tjóna Ekki jákvætt þegar lögregla tekur af manni launin Fara áfram fram á varðhald yfir öllum níu Fær mál vegna sáðláts í andlit ekki tekið upp á ný Raforkueftirlitið fylgist með að lægri raforkukostnaður skili sér til neytenda Spenna á ráðstefnu NATO, raforkukostnaður og biskup um regnbogafánann „Líkist meira fána Grænhöfðaeyja heldur en þeim íslenska“ Lokuð akrein á Suðurlandsvegi og kvikmyndatökur á Krýsuvíkurleið Ummæli Trump um Grænland þurfi ekki að koma á óvart Skemmdarvargar máluðu yfir regnbogafánann Bjóða 250 þúsund krónur fyrir staðsetningu hvalveiðiskipanna Sníkjudýrsaðferðin komin til Íslands: Hvers vegna var efnunum komið fyrir í sjókistu? Hættuástand skapist eftir fráhvarf 3G „Hugsið ykkur hvað þetta er nöturleg afmælisgjöf“ Hiti gæti náð tuttugu og fimm stigum um helgina Bruninn á Stuðlum kominn til ákærusviðs og tíu með réttarstöðu sakbornings Sjá meira
„Ég elst upp við mjög gott fjölskyldulíf, það var engin óregla eða slíkt en ég verð fyrir því að í nærumhverfinu eru konur sem að beita mig kynferðislegu ofbeldi,“ sagði Þráinn við gesti fundarins, sem var í beinu streymi á Vísi. „Í ljósi þess fór ég sem barn að sækja mér stuðning hjá eldri félögum og þá upphefst annars konar ofbeldi sem endar með skelfingu og ég enda á sjúkrahúsi mjög illa farinn líkamlega. Eftir þetta breyttist ég og fólk fer að spyrja hvað hafi orðið um dregninn sem var áður.“ Hann segist hafa átt í miklum erfiðleikum í skólanum, eitthvað sem margir skjólstæðingar hans í dag lýsa einnig. Áföll á unga aldri leiða oft til þess að fólk, sér í lagi drengir, eigi afskaplega erfitt með að fóta sig í skóla. Aðspurður segist Þráinn hafa þurft á eins konar áheyrn að halda á þessum tímapunkti og segir að á hans yngri árum hafi samfélagið verið þannig uppbyggt að lítið sem ekkert samtal átti sér stað um erfið málefni. Að lokum var hann sendur á upptökuheimili fyrir utan höfuðborgina í von um að það myndi hafa jákvæð áhrif á hann. „Þarna kem ég og er í úrræði þar sem er þegar annar einstaklingur vistaður sem er mér miklu eldri. Eins og ég man hann var þetta eins og í Mús og menn þar sem maðurinn var þykkur og feitur. Hann bjó á loftinu með mér, það var lítill gangur á milli og þessi maður var að koma seint inn í herbergið og bera sig og fitla við sig. Hann gerði mér ekki neitt en í ljósi þess svaf ég ekkert þarna í heilt ár,“ segir Þráinn. Sneri við blaðinu eftir rúman áratug Þráinn segist einnig hafa átt erfitt í skólanum sem hann var í á þessum tíma vegna ofbeldisins. Aðrir krakkar forðuðust hann og settist hann alltaf aftast í skólastofuna. Eftir ársdvöl sneri hann aftur en gerðist að hans sögn „algjör stjórnleysingi“. Við tók um áratugur af erfiðleikum og segist Þráinn hafa verið sífellt í nýjum meðferðum eða á stofnunum. „Ég náði ekki fótunum undir mig.“ „1987 fer ég inn í vímuefnameðferð hjá SÁÁ og við tekur annað tímabil. Frá því ég hef ég gengið þennan veg í trú um það að aðrir sem fóru þennan veg eigi von um að fá nýja fortíð, ekki það sem áður var,“ segir Þráinn. „Ég skil vel, ef við skoðum ofbeldisbrot, að maður nær ekki endurheimt í hvað maður gerir og viðheldur tilfinningum eins og reiði, sorg og situr eftir með sig skemmdan.“ Í dag er Þráinn menntaður afbrotafræðingur og nýtir reynsluna sína til að hjálpa öðrum í störfum sínum hjá Vernd fangahálp og SÁÁ. Hann ítrekar hvað það sé mikilvægt að hlusta á börnin þegar þau biðja um hjálp. Hann hefur barist í þágu þeirra sem vistaðir voru á hinum ýmsu heimilum á árum áður, þar á meðal á Bakkakoti sem hefur verið töluvert til umfjöllunar nýverið. „Ég bendi fólki á að hlusta á börnin, það sem gerist á einhverjum tímapunkti er að börnin rétta fram höndina og biðja um svörun. Það er oft þannig að það er bara einn gluggi og þá er eins gott að grípa hann.“
Lögreglan Ofbeldi gegn börnum Mest lesið Ekki jákvætt þegar lögregla tekur af manni launin Innlent Sneri sér við, greip í spaðann á Kristrúnu og gekk út Innlent Skemmdarvargar máluðu yfir regnbogafánann Innlent „Líkist meira fána Grænhöfðaeyja heldur en þeim íslenska“ Innlent Lentu í slysi á flugbraut í Kirgistan: „Börn farin að gráta og fullorðnir farnir að öskra“ Innlent Sníkjudýrsaðferðin komin til Íslands: Hvers vegna var efnunum komið fyrir í sjókistu? Innlent Kominn með nóg af áfengisauglýsingum áhrifavalda Innlent Trump fer hamförum í Ankara: Búinn að fá nóg af Írönum, sparkar í Nató og vill hætta öllum viðskiptum við Spán Erlent Fær mál vegna sáðláts í andlit ekki tekið upp á ný Innlent Lögreglan leitar þessara manna Innlent Fleiri fréttir Rússneska herskipið aftur innan lögsögunnar Jón Ingvar vildi níutíu milljónir en fær ekki krónu Kristrún um Trump: „Það er hlýtt á milli okkar“ Ríkisútvarpið braut ekki gegn siðareglum Trump, hóteldeilur og VestFest í kvöldfréttum Evrópusambandið sé verkfæri til að ná stöðugleika Stjórnandi drónans taldi sér ógnað og byssumaðurinn dæmdur Aukin framlög til varnarmála og öflugur stuðningur við Úkraínu á leiðtogafundi NATO Talið að tveir hafi staðið að meintum hatursglæp Gæsluvarðhald framlengt í Straumsvíkurmálinu Lögreglan leitar þessara manna Ísland skari fram úr ESB á flestum mælikvörðum Rannsaka málið sem hatursglæp Sneri sér við, greip í spaðann á Kristrúnu og gekk út Eldsvoði á Siglufirði nam þriðjungi bættra tjóna Ekki jákvætt þegar lögregla tekur af manni launin Fara áfram fram á varðhald yfir öllum níu Fær mál vegna sáðláts í andlit ekki tekið upp á ný Raforkueftirlitið fylgist með að lægri raforkukostnaður skili sér til neytenda Spenna á ráðstefnu NATO, raforkukostnaður og biskup um regnbogafánann „Líkist meira fána Grænhöfðaeyja heldur en þeim íslenska“ Lokuð akrein á Suðurlandsvegi og kvikmyndatökur á Krýsuvíkurleið Ummæli Trump um Grænland þurfi ekki að koma á óvart Skemmdarvargar máluðu yfir regnbogafánann Bjóða 250 þúsund krónur fyrir staðsetningu hvalveiðiskipanna Sníkjudýrsaðferðin komin til Íslands: Hvers vegna var efnunum komið fyrir í sjókistu? Hættuástand skapist eftir fráhvarf 3G „Hugsið ykkur hvað þetta er nöturleg afmælisgjöf“ Hiti gæti náð tuttugu og fimm stigum um helgina Bruninn á Stuðlum kominn til ákærusviðs og tíu með réttarstöðu sakbornings Sjá meira
Trump fer hamförum í Ankara: Búinn að fá nóg af Írönum, sparkar í Nató og vill hætta öllum viðskiptum við Spán Erlent
Trump fer hamförum í Ankara: Búinn að fá nóg af Írönum, sparkar í Nató og vill hætta öllum viðskiptum við Spán Erlent