Að standa af sér storminn Gerður Björk Sveinsdóttir skrifar 27. febrúar 2026 19:31 Umræðan um sjókvíaeldi hefur verið þung og á köflum hörð. Hér fyrir vestan finnum við það vel. Margir íbúar hafa lýst því yfir að þeir upplifi umræðuna ekki aðeins sem gagnrýni á atvinnugrein heldur sem gagnrýni á samfélagið sjálft og fólkið sem hér býr og starfar. Það er ekki einfalt að vera í þeirri stöðu að finna fyrir vantrausti og efa gagnvart heilu byggðarlögunum. Fólk sem hér býr og vinnur störf sín af heilindum á ekki að þurfa að upplifa það að biðjast afsökunar á sínu samfélagi. Samkvæmt nýrri könnun Gallup vill stór hluti landsmanna banna sjókvíaeldi. Sú staða kemur ekki á óvart í ljósi þess hversu einhliða umræðan hefur verið. Það er eðlilegt að fólk myndi sér skoðun á grundvelli þess sem það heyrir og les. En þegar umræðan verður mjög einsleit getur heildarmyndin tapast og staðreyndir fá minna rými en þær eiga skilið. Ef við ætlum að taka upplýstar ákvarðanir um framtíð heilla byggðarlaga og atvinnugreina verðum við að tryggja að réttar og vandaðar upplýsingar fái að heyrast, ekki síður en gagnrýnin. Í alþjóðlegri rannsókn sem kynnt var fyrir nokkru kom fram að andstaða við sjókvíaeldi væri mest á Íslandi, en á sama tíma töldu íslenskir þátttakendur sig hafa minni þekkingu á greininni en þátttakendur í öðrum löndum. Sú niðurstaða bendir til þess að við þurfum meiri fræðslu, aukið gagnsæi og opnari umræðu. Það er fullkomlega eðlilegt að spurt sé um umhverfisáhrif. Við sem hér búum lifum í nánum tengslum við náttúruna og viljum verja hana. En við vitum líka að atvinnulíf og umhverfisvernd þurfa ekki að vera andstæður. Þess vegna þarf skýran ramma, virkt eftirlit og gagnsæi. Nú liggur fyrir frumvarp um lagareldi sem ætlað er að styrkja og skýra umgjörð greinarinnar. Það er gríðarlega mikilvægt að Alþingi ljúki þeirri vinnu af festu og ábyrgð. Atvinnugrein sem er orðin stór hluti af byggðaþróun og verðmætasköpun landsins þarf traustan lagaramma, líkt og aðrar atvinnugreinar. Umræðan er nauðsynleg, en hún þarf að byggja á réttum upplýsingum og virðingu. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Vesturbyggð Fiskeldi Mest lesið Fótbolti og þjóðarmorð eiga ekki samleið Guðrún Sif Friðriksdóttir Skoðun Hver ber áfengið heim að dyrum? Arnar Sigurðsson Skoðun Arnarnesvegur og varnaðarorð sem voru hunsuð Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir Skoðun Varanlegar undanþágur? Björn Leví Gunnarsson Skoðun Vísindaferð í Brussel eða umsókn um aðild? Kristinn Karl Brynjarsson Skoðun Hugsjónir og hagsmunir fara saman Jón Steindór Valdimarsson Skoðun Krónan er ekki stríðsminjar – hún er megin ástæðan fyrir hagsæld okkar Eggert Guðmundsson Skoðun Öryggisvottaðir leikvellir: Úlfur í sauðagæru Davíð Már Sigurðsson Skoðun Þegar harður andstæðingur ESB-aðildar í Noregi skipti um skoðun Elvar Örn Arason Skoðun Bikarveiðar í búningi atvinnurekstrar Atli Sævar Guðmundsson Skoðun Skoðun Skoðun Krónan er ekki stríðsminjar – hún er megin ástæðan fyrir hagsæld okkar Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Vísindaferð í Brussel eða umsókn um aðild? Kristinn Karl Brynjarsson skrifar Skoðun Arnarnesvegur og varnaðarorð sem voru hunsuð Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Varanlegar undanþágur? Björn Leví Gunnarsson skrifar Skoðun Öryggisvottaðir leikvellir: Úlfur í sauðagæru Davíð Már Sigurðsson skrifar Skoðun Hver ber áfengið heim að dyrum? Arnar Sigurðsson skrifar Skoðun Hugsjónir og hagsmunir fara saman Jón Steindór Valdimarsson skrifar Skoðun Fótbolti og þjóðarmorð eiga ekki samleið Guðrún Sif Friðriksdóttir skrifar Skoðun Bikarveiðar í búningi atvinnurekstrar Atli Sævar Guðmundsson skrifar Skoðun Þegar harður andstæðingur ESB-aðildar í Noregi skipti um skoðun Elvar Örn Arason skrifar Skoðun Undarleg stefna í umræðunni um ESB Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun MBA: Meðvirkni, bómullar- og aumingjavæðing Davíð Bergmann skrifar Skoðun Börn þurfa meira en stærðfræði Aðalheiður Mjöll Þórarinsdóttir skrifar Skoðun Er málflutningur SJÁ samtakanna marktækur? Birgir Finnsson skrifar Skoðun Gjaldmiðill sem aldrei átti að verða til og þjóðin situr enn uppi með Baldur Pétursson skrifar Skoðun Hvernig náum við til ykkar? Guðrún Jónsdóttir skrifar Skoðun Að leggja rækt við tortryggnina Ingólfur Sverrisson skrifar Skoðun Hvernig gat fæðingarþjónustan orðið útundan í stærstu heilbrigðisframkvæmd Íslandssögunnar? Guðrún I. Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Milli gjörða og gilda býr vonin. Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Áfengi heim að dyrum? Halla Þorvaldsdóttir skrifar Skoðun Barnið vex en Fésbókin ekki Reyn Alpha Magnúsdóttir skrifar Skoðun Eru brotalamir menntakerfisins fyrst að koma upp núna? Þóranna Rósa Ólafsdóttir skrifar Skoðun Að segja „JÁ“ snýst um sanngirni og framþróun Nichole Leigh Mosty skrifar Skoðun „Lýðræðisveisla“ sem skaðar lýðræðið. Forsetinn er á matseðlinum Júlíus Valsson skrifar Skoðun Verðmætasköpunarhaustið? Af 1000 störfum voru 962 opinber og 38 á almenna markaðnum Elliði Vignisson skrifar Skoðun Hernaðarheilkenni Heimssýnar Gunnar Hólmsteinn Ársælsson skrifar Skoðun Hvað þarf til að verða sjúkraliði? Sandra B. Franks skrifar Skoðun Flýtum tvöföldun Vesturlandsvegar – í þágu umferðaröryggis Björn Bjarki Þorsteinsson skrifar Skoðun 24000 Íslendingar telja sig hafa skaðast alvarlega – af hverju er það ekki rannsakað? Jóhannes Loftsson skrifar Skoðun Sjálfbært laxeldi á Íslandi Kristján Ingimarsson skrifar Sjá meira
Umræðan um sjókvíaeldi hefur verið þung og á köflum hörð. Hér fyrir vestan finnum við það vel. Margir íbúar hafa lýst því yfir að þeir upplifi umræðuna ekki aðeins sem gagnrýni á atvinnugrein heldur sem gagnrýni á samfélagið sjálft og fólkið sem hér býr og starfar. Það er ekki einfalt að vera í þeirri stöðu að finna fyrir vantrausti og efa gagnvart heilu byggðarlögunum. Fólk sem hér býr og vinnur störf sín af heilindum á ekki að þurfa að upplifa það að biðjast afsökunar á sínu samfélagi. Samkvæmt nýrri könnun Gallup vill stór hluti landsmanna banna sjókvíaeldi. Sú staða kemur ekki á óvart í ljósi þess hversu einhliða umræðan hefur verið. Það er eðlilegt að fólk myndi sér skoðun á grundvelli þess sem það heyrir og les. En þegar umræðan verður mjög einsleit getur heildarmyndin tapast og staðreyndir fá minna rými en þær eiga skilið. Ef við ætlum að taka upplýstar ákvarðanir um framtíð heilla byggðarlaga og atvinnugreina verðum við að tryggja að réttar og vandaðar upplýsingar fái að heyrast, ekki síður en gagnrýnin. Í alþjóðlegri rannsókn sem kynnt var fyrir nokkru kom fram að andstaða við sjókvíaeldi væri mest á Íslandi, en á sama tíma töldu íslenskir þátttakendur sig hafa minni þekkingu á greininni en þátttakendur í öðrum löndum. Sú niðurstaða bendir til þess að við þurfum meiri fræðslu, aukið gagnsæi og opnari umræðu. Það er fullkomlega eðlilegt að spurt sé um umhverfisáhrif. Við sem hér búum lifum í nánum tengslum við náttúruna og viljum verja hana. En við vitum líka að atvinnulíf og umhverfisvernd þurfa ekki að vera andstæður. Þess vegna þarf skýran ramma, virkt eftirlit og gagnsæi. Nú liggur fyrir frumvarp um lagareldi sem ætlað er að styrkja og skýra umgjörð greinarinnar. Það er gríðarlega mikilvægt að Alþingi ljúki þeirri vinnu af festu og ábyrgð. Atvinnugrein sem er orðin stór hluti af byggðaþróun og verðmætasköpun landsins þarf traustan lagaramma, líkt og aðrar atvinnugreinar. Umræðan er nauðsynleg, en hún þarf að byggja á réttum upplýsingum og virðingu.
Skoðun Krónan er ekki stríðsminjar – hún er megin ástæðan fyrir hagsæld okkar Eggert Guðmundsson skrifar
Skoðun Gjaldmiðill sem aldrei átti að verða til og þjóðin situr enn uppi með Baldur Pétursson skrifar
Skoðun Hvernig gat fæðingarþjónustan orðið útundan í stærstu heilbrigðisframkvæmd Íslandssögunnar? Guðrún I. Gunnlaugsdóttir skrifar
Skoðun Verðmætasköpunarhaustið? Af 1000 störfum voru 962 opinber og 38 á almenna markaðnum Elliði Vignisson skrifar
Skoðun Flýtum tvöföldun Vesturlandsvegar – í þágu umferðaröryggis Björn Bjarki Þorsteinsson skrifar
Skoðun 24000 Íslendingar telja sig hafa skaðast alvarlega – af hverju er það ekki rannsakað? Jóhannes Loftsson skrifar