Drápu þúsundir í „fordæmalausri“ ofbeldisöldu Samúel Karl Ólason skrifar 15. febrúar 2026 14:16 Mohammed Hamdan Dagalo leiðir uppreisnarhópinn Rapid Support Forces. AP/Mahmoud Hjaj Að minnsta kosti sex þúsund manns voru myrt á þriggja daga tímabili þegar borgin El Fasher í Súdan féll í hendur uppreisnarmanna Rapid Support Forces (RSF) í október. Í nýrri skýrslu Sameinuðu þjóðanna segir að umfang ofbeldisins og grimmdarverka í borginni hafi verið af sláandi skala. Ódæðin hafi verið gífurleg og líklega sé um að ræða stríðsglæpi og mögulega glæpi gegn mannkyninu. Fljótt eftir fall hennar fóru að berast fregnir af umfangsmiklum ódæðum RSF-liða sem voru ófeimnir við að taka sjálfa sig upp við að myrða óbreytta borgara og birta myndböndin á netinu. Fjölda fólks er enn saknað eftir fall borgarinnar. Rannsakendur Mannréttindaskrifstofu Sameinuðu þjóðanna ræddu við rúmlega 140 vitni og fórnarlömb ofbeldis í Súdan og austurhluta Tjad en þangað flúðu margir frá borginni þegar hún féll. Gervihnattamyndir vörpuðu í kjölfarið ljósi á umfang ódæðanna í El Fasher, þar sem stórir blóðpollar og hrúgur líka voru sýnilegar á þeim. Áðurnefndir rannsakendur segja að minnsta kosti 4.400 manns hafa verið myrta í borginni og að rúmlega 1.600 hafi verið myrtir á flótta þaðan. Tekið er fram í skýrslunni að þessar tölur séu algjört lágmark. Raunverulegur fjöldi þeirra sem voru drepnir sé líklega mun meiri. Auk þess að myrða fjölda fólks frömdu RSF-liðar og bandamenn þeirra umfangsmikil kynferðisbrot, pyntuðu fólk, rændu fólk og fólki og eru þeir sagðir hafa rænt börnum til að nota í hernaði. Volker Türk, yfirmaður mannréttindamála hjá Sameinuðu þjóðunum, segir umfang ofbeldisins fordæmalaust og það sama megi segja um grimmdina. Sjá einnig: Milljón manna borg orðin að „draugabæ“ Rannsakendur ræddu við nokkur vitni þar sem vígamenn skutu úr þungavopnum á stóran hóp fólks sem hafði leitað skjóls í háskólanum í El Fasher. Þá dóu um fimm hundruð óbreyttir borgarar, samkvæmt vitnum. Eitt þeirra líkti árásinni við hryllingsmynd. Nauðsynlegt að rannsaka ódæðin frekar Türk segir að nauðsynlegt sé að rannsaka ódæðin ítarlega og draga þá sem bera ábyrgð á ódæðunum til ábyrgðar. Það verði annaðhvort að vera gert af yfirvöldum í Súdan, gegnum alþjóðastofnanir eða með öðrum leiðum. Þetta er alls ekki í fyrsta sinn sem RSF-liðar og bandamenn þeirra eru sakaðir um umfangsmikil ódæði. Uppreisnarmennirnir eru sagðir hafa komið hræðilega fram við fólk í Súdan og í Darfur-héraði, þar sem þeir eru allsráðandi. Þá kallar Türk eftir því að alþjóðasamfélagið grípi til aðgerða og reyni að binda enda á átökin. Borgarastyrjöldin í Súdan hófst árið 2023. Átökin hafa komið verulega niður á almenningi í Súdan og hafa þau verið mjög grimmileg. Milljónir hafa lengi staðið frammi fyrir hungursneyð vegna átakanna. Báðar fylkingar hafa verið sakaðar um stríðsglæpi og kynferðisofbeldi er mjög umfangsmikið. Abdel Fattah Al Burhan, leiðtogi hers Súdan, og Mohamed Hamdan Dagalo, leiðtogi RSF, tóku höndum saman árið 2021 og frömdu valdarán í Súdan. Árið 2023 stóð svo til að innleiða RSF í herinn en Dagalo var mótfallinn því og hófust átök þeirra á milli í kjölfarið. RSF var lengi með yfirhöndina í átökunum en stjórnarherinn sótti svo verulega á í fyrra og í upphafi þessa árs. Herinn rak vígamenn RSF frá Khartoum, höfuðborg Súdan, í mars. RSF hefur notið stuðnings annarra ríkja eins og Rússlands og Sameinuðu arabísku furstadæmanna. Súdan Sameinuðu þjóðirnar Hernaður Mest lesið Ógn á galakvöldverði og forsetinn fluttur á brott Erlent Bóndakonan á Bakkakoti er látin Innlent Hlaut alvarlega höfuðáverka eftir árekstur á rafhlaupahjóli Erlent Örvæntir ekki yfir fregnum af falli meirihlutans Innlent „Þessi snillingur er náttúrulega ótrúlegur“ Innlent Trump lífgar í gömlum glæðum Falklandseyjastríðsins fyrir konunglega heimsókn Erlent Skemmdarvargar á tjaldsvæði í Höfðavík Innlent Orbán hættir á þingi Erlent Samfylking og Miðflokkur á flugi í Kópavogi Innlent Gerðu árás á mörgum stöðum á sama tíma Erlent Fleiri fréttir Ógn á galakvöldverði og forsetinn fluttur á brott Hlaut alvarlega höfuðáverka eftir árekstur á rafhlaupahjóli Orbán hættir á þingi Trump lífgar í gömlum glæðum Falklandseyjastríðsins fyrir konunglega heimsókn Vinasamtök al-Qaeda sögð reyna að steypa ríkisstjórninni af stóli Gerðu árás á mörgum stöðum á sama tíma Gasabúar kjósa í fyrsta sinn í tuttugu ár Segja engan fund á dagskrá Ítreka yfirráð yfir Falklandseyjum eftir hótun Bandaríkjamanna Netanjahú greindist með krabbamein Sendimenn Trump fara á fund utanríkisráðherra Írans á morgun Vesturlönd tali opinskátt um fyrirætlað stríð við Rússland Ræða ekki loftslagsmál á umhverfisfundi til að friðþægja Bandaríkjastjórn Sækir aftur um reynslulausn Handtaka hermann sem veðjaði á að Maduro yrði tekinn Sefur í kjallaranum þar sem Heuermann myrti og sundurlimaði fórnarlömb sín Lánið í höfn og Harry veitir Trump óumbeðin ráð Segir vopnahlé framlengt um þrjár vikur Fyrirtæki MrBeast sakað um að afsaka kynferðislega áreitni Skjóta á alla báta sem leggja tundurdufl Með lista yfir góða og slæma bandamenn Fimm í lífshættu eftir lestarslysið Fjórir í lífshættu eftir lestarslys í Danmörku Vélmennið Ace sigrar atvinnumenn í borðtennis Tóku tvö skip og réðust á það þriðja Óvænt jafntefli í kjördæmastríðinu Sækja mannréttindasamtök til saka vegna njósna um öfgamenn Vilja senda afganska bandamenn og fjölskyldur til Kongó Hætta að styrkja Feneyjartvíæringinn vegna þátttöku Rússa Vilja tæpar tvö hundruð billjónir til varnarmála Sjá meira
Fljótt eftir fall hennar fóru að berast fregnir af umfangsmiklum ódæðum RSF-liða sem voru ófeimnir við að taka sjálfa sig upp við að myrða óbreytta borgara og birta myndböndin á netinu. Fjölda fólks er enn saknað eftir fall borgarinnar. Rannsakendur Mannréttindaskrifstofu Sameinuðu þjóðanna ræddu við rúmlega 140 vitni og fórnarlömb ofbeldis í Súdan og austurhluta Tjad en þangað flúðu margir frá borginni þegar hún féll. Gervihnattamyndir vörpuðu í kjölfarið ljósi á umfang ódæðanna í El Fasher, þar sem stórir blóðpollar og hrúgur líka voru sýnilegar á þeim. Áðurnefndir rannsakendur segja að minnsta kosti 4.400 manns hafa verið myrta í borginni og að rúmlega 1.600 hafi verið myrtir á flótta þaðan. Tekið er fram í skýrslunni að þessar tölur séu algjört lágmark. Raunverulegur fjöldi þeirra sem voru drepnir sé líklega mun meiri. Auk þess að myrða fjölda fólks frömdu RSF-liðar og bandamenn þeirra umfangsmikil kynferðisbrot, pyntuðu fólk, rændu fólk og fólki og eru þeir sagðir hafa rænt börnum til að nota í hernaði. Volker Türk, yfirmaður mannréttindamála hjá Sameinuðu þjóðunum, segir umfang ofbeldisins fordæmalaust og það sama megi segja um grimmdina. Sjá einnig: Milljón manna borg orðin að „draugabæ“ Rannsakendur ræddu við nokkur vitni þar sem vígamenn skutu úr þungavopnum á stóran hóp fólks sem hafði leitað skjóls í háskólanum í El Fasher. Þá dóu um fimm hundruð óbreyttir borgarar, samkvæmt vitnum. Eitt þeirra líkti árásinni við hryllingsmynd. Nauðsynlegt að rannsaka ódæðin frekar Türk segir að nauðsynlegt sé að rannsaka ódæðin ítarlega og draga þá sem bera ábyrgð á ódæðunum til ábyrgðar. Það verði annaðhvort að vera gert af yfirvöldum í Súdan, gegnum alþjóðastofnanir eða með öðrum leiðum. Þetta er alls ekki í fyrsta sinn sem RSF-liðar og bandamenn þeirra eru sakaðir um umfangsmikil ódæði. Uppreisnarmennirnir eru sagðir hafa komið hræðilega fram við fólk í Súdan og í Darfur-héraði, þar sem þeir eru allsráðandi. Þá kallar Türk eftir því að alþjóðasamfélagið grípi til aðgerða og reyni að binda enda á átökin. Borgarastyrjöldin í Súdan hófst árið 2023. Átökin hafa komið verulega niður á almenningi í Súdan og hafa þau verið mjög grimmileg. Milljónir hafa lengi staðið frammi fyrir hungursneyð vegna átakanna. Báðar fylkingar hafa verið sakaðar um stríðsglæpi og kynferðisofbeldi er mjög umfangsmikið. Abdel Fattah Al Burhan, leiðtogi hers Súdan, og Mohamed Hamdan Dagalo, leiðtogi RSF, tóku höndum saman árið 2021 og frömdu valdarán í Súdan. Árið 2023 stóð svo til að innleiða RSF í herinn en Dagalo var mótfallinn því og hófust átök þeirra á milli í kjölfarið. RSF var lengi með yfirhöndina í átökunum en stjórnarherinn sótti svo verulega á í fyrra og í upphafi þessa árs. Herinn rak vígamenn RSF frá Khartoum, höfuðborg Súdan, í mars. RSF hefur notið stuðnings annarra ríkja eins og Rússlands og Sameinuðu arabísku furstadæmanna.
Súdan Sameinuðu þjóðirnar Hernaður Mest lesið Ógn á galakvöldverði og forsetinn fluttur á brott Erlent Bóndakonan á Bakkakoti er látin Innlent Hlaut alvarlega höfuðáverka eftir árekstur á rafhlaupahjóli Erlent Örvæntir ekki yfir fregnum af falli meirihlutans Innlent „Þessi snillingur er náttúrulega ótrúlegur“ Innlent Trump lífgar í gömlum glæðum Falklandseyjastríðsins fyrir konunglega heimsókn Erlent Skemmdarvargar á tjaldsvæði í Höfðavík Innlent Orbán hættir á þingi Erlent Samfylking og Miðflokkur á flugi í Kópavogi Innlent Gerðu árás á mörgum stöðum á sama tíma Erlent Fleiri fréttir Ógn á galakvöldverði og forsetinn fluttur á brott Hlaut alvarlega höfuðáverka eftir árekstur á rafhlaupahjóli Orbán hættir á þingi Trump lífgar í gömlum glæðum Falklandseyjastríðsins fyrir konunglega heimsókn Vinasamtök al-Qaeda sögð reyna að steypa ríkisstjórninni af stóli Gerðu árás á mörgum stöðum á sama tíma Gasabúar kjósa í fyrsta sinn í tuttugu ár Segja engan fund á dagskrá Ítreka yfirráð yfir Falklandseyjum eftir hótun Bandaríkjamanna Netanjahú greindist með krabbamein Sendimenn Trump fara á fund utanríkisráðherra Írans á morgun Vesturlönd tali opinskátt um fyrirætlað stríð við Rússland Ræða ekki loftslagsmál á umhverfisfundi til að friðþægja Bandaríkjastjórn Sækir aftur um reynslulausn Handtaka hermann sem veðjaði á að Maduro yrði tekinn Sefur í kjallaranum þar sem Heuermann myrti og sundurlimaði fórnarlömb sín Lánið í höfn og Harry veitir Trump óumbeðin ráð Segir vopnahlé framlengt um þrjár vikur Fyrirtæki MrBeast sakað um að afsaka kynferðislega áreitni Skjóta á alla báta sem leggja tundurdufl Með lista yfir góða og slæma bandamenn Fimm í lífshættu eftir lestarslysið Fjórir í lífshættu eftir lestarslys í Danmörku Vélmennið Ace sigrar atvinnumenn í borðtennis Tóku tvö skip og réðust á það þriðja Óvænt jafntefli í kjördæmastríðinu Sækja mannréttindasamtök til saka vegna njósna um öfgamenn Vilja senda afganska bandamenn og fjölskyldur til Kongó Hætta að styrkja Feneyjartvíæringinn vegna þátttöku Rússa Vilja tæpar tvö hundruð billjónir til varnarmála Sjá meira