Fylltist sorg yfir hlutskipti jarðarinnar í geimferðinni Kjartan Kjartansson skrifar 10. október 2022 15:22 William Shatner varð elsti maðurinn sem hefur ferðast út í geim þegar hann flaug með Blue Origins upp í rétt rúmlega hundrað kílómetra hæð yfir jörðu í um tíu mínútur í fyrra. Vísir/Getty Kanadíski leikarinn William Shatner segist aldrei hafa upplifað eins mikla sorg og í geimferðinni sem hann fór í fyrir ári. Að sjá jörðina í köldum geimnum vitandi að mannkynið sé að rústa henni hafi gert ferðina líkari jarðarför en hátíð. Shatner var einn fjögurra almennra borgara sem ferðuðust út í geim með geimferju Blue Origins í október í fyrra. Fyrirtækið bauð Shatner, sem þá var níræður, í ferðina en hann gerði garðinn ekki síst frægan í hlutverki James T. Kirk, skipstjórans á geimskipinu Enterprise, í Star Trek. Eftir ferðina var Shatner uppnuminn og grét þegar hann lýsti upplifuninni fyrir Jeff Bezos, eiganda Blue Origins. Nú þegar ár er liðið frá ferðinni hefur Shatner gefist tími til að melta reynsluna enn frekar. Í nýrri bók hans segir hann að hann hafi búist við því að upplifa tengsl allra lifandi hluta og alheimsins sem aldrei fyrr. Þess í stað hann upplifað að fegurðina væri ekki að finna í geimnum heldur niðri á jörðinni. Að yfirgefa hana tímabundið hafi gert taug hans til jarðarinnar enn rammari en áður. Á meðan samferðarfólk hans hafi opnað kampavínsflöskur hafi honum sjálfur ekki verið fögnuður í huga. Eftir á hafi hann áttað sig á að hann hafi verið að syrgja plánetuna. „Þetta var ein mesta sorg sem ég hef upplifað. Andstæðurnar á milli nístandi kulda geimsins annars vegar og hlýrrar og nærandi jarðarinnar fyrir neðan mig fylltu mig af yfirþyrmandi depurð. Á hverjum degi stöndum við frammi fyrir þeirri vissu að við berum ábyrgð á frekari eyðileggingu jarðar: útrýmingu dýrategunda, gróðurs og dýra, hluta sem tók fimm milljarða ára að þróast, og skyndilega sjáum við þá aldrei aftur vegna afskipta mannkynsins. Það fyllti mig kvíða. Geimferðin mín átti að vera hátíð en í staðinn var hún eins og jarðarför,“ skrifar Shatner í bókina sem tímaritið Variety birtir glefsur úr. Ákall um aðgerðir gegn loftslagsbreytingum Þekkt er að geimfarar sem sjá jörðina frá geimnum í fyrsta skipti öðlist nýja sýn á heiminn og upplifi sterkari tengsl við mannkynið og jörðina sjálfa. Mynd sem bandaríski geimfarinn William Anders tók af jörðinni þegar hann var á braut um tunglið í Apollo 8-geimfarinu árið 1968 hefur meðal annars verið lýst sem innblæstrinum að umhverfisverndarhreyfingu samtímans. Jörðin rís yfir sjóndeildarhring tunglsins á mynd sem áhöfn Apollo 8-leiðangursins tók á aðfangadagskvöld árið 1968. William Anders sagði að sjónin kenndi mönnum að meta lífsins á jörðinni.NASA „Maður öðlast samstundis hnattræna meðvitund, mannhyggju, ákafa óánægju með ástand heimsins og áráttu til að gera eitthvað í því. Frá tunglinu séð virka alþjóðastjórnmál svo smávægileg. Mann langar til þess að grípa í hnakkadrambið á stjórnmálamanni, draga hann kvartmilljón mílur út eftir og segja við hann: „Líttu á þetta, tíkarsonurinn þinn“,“ sagði Edgar Mitchell sem flaug tunglferjunni í Apollo 14-leiðangrinum. Shatner hefur verið virkur umhverfisverndarsinni um áratugaskeið. Hann segir upplifun sína í geimferðina hafa verið skýrt ákall um að grípa verði til aðgerða gegn loftslagsbreytingum af völdum manna. Afleiðingar þeirra væru þegar lýðum ljósar og vísar hann til hamfaranna á Flórída vegna fellibyljarsins Ians í síðasta mánuði og flóðanna miklu í Pakistan í sumar. Leikarinnar telur þörf á meiriháttar samstarfsverkefni vísindamanna til að finna leiðir til að fjarlægja gróðurhúsalofttegundir eins og koltvísýring og metan úr andrúmslofti jarðar í anda Manhattan-verkefnisins í síðari heimsstyrjöldinni þegar vísindamenn þróuðu kjarnorkusprengjuna. „Það er enginn tími fyrir stríð. Það flýtir aðeins fyrir komandi útrýmingu sem á eftir að ná til manna,“ segir Shatner við Washington Post. Geimurinn Loftslagsmál Tengdar fréttir William Shatner er elsti geimfari jarðarinnar Geimskot Blue Origin þar sem níræði leikarinn William Shatner varð elsti maður jarðarinnar til að fara út í geim, heppnaðist vel. Eftir að vera skotið á loft frá Texas lentu geimfararnir nýju heilu og höldnu annarsstaðar í ríkinu. 13. október 2021 15:00 „Ég vil horfa á þennan hnött og meta fegurð hans“ Leikarinn William Shatner fer út í geim á morgun. Það mun hann gera með þremur öðrum geimförum um borð í geimfarinu NS-18. Hinum níræða Shatner og geimförunum verður svo skotið á loft af starfsmönnum Blue Origins. 12. október 2021 15:49 Mest lesið Stóru spurningunni um dularfullt slys enn ósvarað Lífið „Ég mun aldrei stíga á svið í Bandaríkjunum aftur“ Tónlist Minnast Magnúsar Eiríkssonar: „Góða ferð, elsku vinur“ Lífið RÚV hættir við Söngvakeppnina Lífið Magnús Eiríksson er látinn Lífið Fréttatía vikunnar: Björk, EM í handbolta og Alvotech Lífið Kynntist ástinni á Spáni eftir að hafa verið orðin leið á að vera ein Lífið Ný skólína frá Nike: Air Inga – „just do it“ Lífið Plötuverslun sniðgengur Björk og tekur tónlist hennar úr hillum Lífið Þórunn Antonía frumsýnir nýtt útlit Lífið Fleiri fréttir Stóru spurningunni um dularfullt slys enn ósvarað Minnast Magnúsar Eiríkssonar: „Góða ferð, elsku vinur“ Fréttatía vikunnar: Björk, EM í handbolta og Alvotech RÚV hættir við Söngvakeppnina Magnús Eiríksson er látinn Kynntist ástinni á Spáni eftir að hafa verið orðin leið á að vera ein Enn óvíst hvað verður um Söngvakeppnina Eyjamenn dansa með tröllum um helgina „eins og alvöru sértrúarsöfnuður“ Býðst að bóka leikara til að þykjast vera maki Ný skólína frá Nike: Air Inga – „just do it“ Þórunn Antonía frumsýnir nýtt útlit Eyjólfur og Suzanne eignuðust stúlku Móðguð fyrir hönd ferðaþjónustunnar Skotin ganga á víxl um „eitraðan mömmuhóp“ Snorri Másson leggi hornin á hilluna Tónlistarpar fékk draumaprins í síðbúna jólagjöf Sonurinn kominn með nafn Plötuverslun sniðgengur Björk og tekur tónlist hennar úr hillum Hverjum var boðið á Bessastaði og hverjum ekki? Allt að 450 þúsund bíógestir á einu ári Gugga fer yfir eineltið, frægðina og eftirpartýið með Drake Smurði kúk um allt stofugólfið þar til hann kafnaði úti í horni Hvað vildu Íslendingar vita á árinu 2025? Olli sjálfum sér vonbrigðum í sturtunni Skautasvell á Stokkseyri slær í gegn Kallar Sóla klónabarnið sitt Mótmælir söfnuninni: „Ég myndi frekar stinga byssu upp í rassgatið á mér“ Uppáhaldsatriðin að mati höfunda Skaupsins Golfkúlan hafnaði í höfði forsætisráðherra Barnabarn Íþróttaálfsins á leiðinni Sjá meira
Shatner var einn fjögurra almennra borgara sem ferðuðust út í geim með geimferju Blue Origins í október í fyrra. Fyrirtækið bauð Shatner, sem þá var níræður, í ferðina en hann gerði garðinn ekki síst frægan í hlutverki James T. Kirk, skipstjórans á geimskipinu Enterprise, í Star Trek. Eftir ferðina var Shatner uppnuminn og grét þegar hann lýsti upplifuninni fyrir Jeff Bezos, eiganda Blue Origins. Nú þegar ár er liðið frá ferðinni hefur Shatner gefist tími til að melta reynsluna enn frekar. Í nýrri bók hans segir hann að hann hafi búist við því að upplifa tengsl allra lifandi hluta og alheimsins sem aldrei fyrr. Þess í stað hann upplifað að fegurðina væri ekki að finna í geimnum heldur niðri á jörðinni. Að yfirgefa hana tímabundið hafi gert taug hans til jarðarinnar enn rammari en áður. Á meðan samferðarfólk hans hafi opnað kampavínsflöskur hafi honum sjálfur ekki verið fögnuður í huga. Eftir á hafi hann áttað sig á að hann hafi verið að syrgja plánetuna. „Þetta var ein mesta sorg sem ég hef upplifað. Andstæðurnar á milli nístandi kulda geimsins annars vegar og hlýrrar og nærandi jarðarinnar fyrir neðan mig fylltu mig af yfirþyrmandi depurð. Á hverjum degi stöndum við frammi fyrir þeirri vissu að við berum ábyrgð á frekari eyðileggingu jarðar: útrýmingu dýrategunda, gróðurs og dýra, hluta sem tók fimm milljarða ára að þróast, og skyndilega sjáum við þá aldrei aftur vegna afskipta mannkynsins. Það fyllti mig kvíða. Geimferðin mín átti að vera hátíð en í staðinn var hún eins og jarðarför,“ skrifar Shatner í bókina sem tímaritið Variety birtir glefsur úr. Ákall um aðgerðir gegn loftslagsbreytingum Þekkt er að geimfarar sem sjá jörðina frá geimnum í fyrsta skipti öðlist nýja sýn á heiminn og upplifi sterkari tengsl við mannkynið og jörðina sjálfa. Mynd sem bandaríski geimfarinn William Anders tók af jörðinni þegar hann var á braut um tunglið í Apollo 8-geimfarinu árið 1968 hefur meðal annars verið lýst sem innblæstrinum að umhverfisverndarhreyfingu samtímans. Jörðin rís yfir sjóndeildarhring tunglsins á mynd sem áhöfn Apollo 8-leiðangursins tók á aðfangadagskvöld árið 1968. William Anders sagði að sjónin kenndi mönnum að meta lífsins á jörðinni.NASA „Maður öðlast samstundis hnattræna meðvitund, mannhyggju, ákafa óánægju með ástand heimsins og áráttu til að gera eitthvað í því. Frá tunglinu séð virka alþjóðastjórnmál svo smávægileg. Mann langar til þess að grípa í hnakkadrambið á stjórnmálamanni, draga hann kvartmilljón mílur út eftir og segja við hann: „Líttu á þetta, tíkarsonurinn þinn“,“ sagði Edgar Mitchell sem flaug tunglferjunni í Apollo 14-leiðangrinum. Shatner hefur verið virkur umhverfisverndarsinni um áratugaskeið. Hann segir upplifun sína í geimferðina hafa verið skýrt ákall um að grípa verði til aðgerða gegn loftslagsbreytingum af völdum manna. Afleiðingar þeirra væru þegar lýðum ljósar og vísar hann til hamfaranna á Flórída vegna fellibyljarsins Ians í síðasta mánuði og flóðanna miklu í Pakistan í sumar. Leikarinnar telur þörf á meiriháttar samstarfsverkefni vísindamanna til að finna leiðir til að fjarlægja gróðurhúsalofttegundir eins og koltvísýring og metan úr andrúmslofti jarðar í anda Manhattan-verkefnisins í síðari heimsstyrjöldinni þegar vísindamenn þróuðu kjarnorkusprengjuna. „Það er enginn tími fyrir stríð. Það flýtir aðeins fyrir komandi útrýmingu sem á eftir að ná til manna,“ segir Shatner við Washington Post.
Geimurinn Loftslagsmál Tengdar fréttir William Shatner er elsti geimfari jarðarinnar Geimskot Blue Origin þar sem níræði leikarinn William Shatner varð elsti maður jarðarinnar til að fara út í geim, heppnaðist vel. Eftir að vera skotið á loft frá Texas lentu geimfararnir nýju heilu og höldnu annarsstaðar í ríkinu. 13. október 2021 15:00 „Ég vil horfa á þennan hnött og meta fegurð hans“ Leikarinn William Shatner fer út í geim á morgun. Það mun hann gera með þremur öðrum geimförum um borð í geimfarinu NS-18. Hinum níræða Shatner og geimförunum verður svo skotið á loft af starfsmönnum Blue Origins. 12. október 2021 15:49 Mest lesið Stóru spurningunni um dularfullt slys enn ósvarað Lífið „Ég mun aldrei stíga á svið í Bandaríkjunum aftur“ Tónlist Minnast Magnúsar Eiríkssonar: „Góða ferð, elsku vinur“ Lífið RÚV hættir við Söngvakeppnina Lífið Magnús Eiríksson er látinn Lífið Fréttatía vikunnar: Björk, EM í handbolta og Alvotech Lífið Kynntist ástinni á Spáni eftir að hafa verið orðin leið á að vera ein Lífið Ný skólína frá Nike: Air Inga – „just do it“ Lífið Plötuverslun sniðgengur Björk og tekur tónlist hennar úr hillum Lífið Þórunn Antonía frumsýnir nýtt útlit Lífið Fleiri fréttir Stóru spurningunni um dularfullt slys enn ósvarað Minnast Magnúsar Eiríkssonar: „Góða ferð, elsku vinur“ Fréttatía vikunnar: Björk, EM í handbolta og Alvotech RÚV hættir við Söngvakeppnina Magnús Eiríksson er látinn Kynntist ástinni á Spáni eftir að hafa verið orðin leið á að vera ein Enn óvíst hvað verður um Söngvakeppnina Eyjamenn dansa með tröllum um helgina „eins og alvöru sértrúarsöfnuður“ Býðst að bóka leikara til að þykjast vera maki Ný skólína frá Nike: Air Inga – „just do it“ Þórunn Antonía frumsýnir nýtt útlit Eyjólfur og Suzanne eignuðust stúlku Móðguð fyrir hönd ferðaþjónustunnar Skotin ganga á víxl um „eitraðan mömmuhóp“ Snorri Másson leggi hornin á hilluna Tónlistarpar fékk draumaprins í síðbúna jólagjöf Sonurinn kominn með nafn Plötuverslun sniðgengur Björk og tekur tónlist hennar úr hillum Hverjum var boðið á Bessastaði og hverjum ekki? Allt að 450 þúsund bíógestir á einu ári Gugga fer yfir eineltið, frægðina og eftirpartýið með Drake Smurði kúk um allt stofugólfið þar til hann kafnaði úti í horni Hvað vildu Íslendingar vita á árinu 2025? Olli sjálfum sér vonbrigðum í sturtunni Skautasvell á Stokkseyri slær í gegn Kallar Sóla klónabarnið sitt Mótmælir söfnuninni: „Ég myndi frekar stinga byssu upp í rassgatið á mér“ Uppáhaldsatriðin að mati höfunda Skaupsins Golfkúlan hafnaði í höfði forsætisráðherra Barnabarn Íþróttaálfsins á leiðinni Sjá meira
William Shatner er elsti geimfari jarðarinnar Geimskot Blue Origin þar sem níræði leikarinn William Shatner varð elsti maður jarðarinnar til að fara út í geim, heppnaðist vel. Eftir að vera skotið á loft frá Texas lentu geimfararnir nýju heilu og höldnu annarsstaðar í ríkinu. 13. október 2021 15:00
„Ég vil horfa á þennan hnött og meta fegurð hans“ Leikarinn William Shatner fer út í geim á morgun. Það mun hann gera með þremur öðrum geimförum um borð í geimfarinu NS-18. Hinum níræða Shatner og geimförunum verður svo skotið á loft af starfsmönnum Blue Origins. 12. október 2021 15:49