Ekkert lát á ásókn heimilanna í íbúðalán á föstum óverðtryggðum vöxtum
Væntingar um viðvarandi háa verðbólgu og hækkun stýrivaxta hefur valdið því að heimilin hafa að undanförnu verið að færa sig í stórum stíl yfir í óverðtryggð lán á föstum vöxtum. Ekkert lát var á þeirri þróun í liðnum mánuði, en á sama tíma eru einstaklingar að greiða niður húsnæðislán á breytilegum vaxtakjörum.
Tengdar fréttir
Landsbankinn með langmest undir í lánum til byggingageirans
Eftir verulegan lánavöxt á liðnu ári til byggingageirans er Landsbankinn núna með um helminginn af öllum útistandandi lánum stóru bankanna til verktakafyrirtækja. Greinendur hafa varað við því að fyrirséð er að útlánasafn bankanna til geirans eigi eftir að „súrna“ núna þegar meðalsölutími nýrra íbúða hefur aldrei mælst lengri og þrengt hefur að aðgengi að lánsfé.
Greinendur spá því að verðbólgan fari undir fimm prósent í fyrsta sinn á árinu
Gangi meðalspá fimm greinenda eftir mun tólf mánaða verðbólgan í þessum mánuði fara undir fimm prósent í fyrsta sinn á þessu ári, en það sem helst er talið að muni drífa áfram hækkun á vísitölu neysluverðs í júní eru meðal annars flugfargjöld og húsnæðisliðurinn. Skýr merki eru hins vegar um kólnun á vinnumarkaði með auknu atvinnuleysi og lausum störfum fækkar sem ætti að draga úr launaþrýstingi.
Vextir hækkaðir samhliða horfum á minni hagvexti og meira atvinnuleysi
Annan fundinn í röð hefur peningastefnunefnd ákveðið að hækka meginvexti Seðlabankans um 25 punkta, sem var í samræmi við spár flestra greinenda, á sama tíma og ný þjóðhagsspá teiknar upp dekkri efnahagshorfur sem einkennast af minni hagvexti og meira atvinnuleysi. Nefndin segist reiðubúin að herða taumhald peningastefnunnar frekar en ekki er útlit fyrir að verðbólgan fari undir fjögur prósent fyrr en á seinni hluta næsta árs.
Forsendum fjárlaga ógnað og hallinn gæti orðið 40 milljörðum meiri
Á meðan óveðursskýin hrannast upp yfir innlendu efnahagslífi, sem er líklegt til að birtast í minni vexti einkaneyslu og verulega auknu atvinnuleysi, þá mun það óhjákvæmilega raska forsendum fjárlaga ríkissjóðs og gæti halli þessa árs orðið nærri fjörutíu milljörðum meiri en var áætlað, samkvæmt nýrri greiningu Acro. Ef stjórnvöld ætla að standa við fyrirheit sín um hallalaus fjárlög á árinu 2027 þá er ljóst að hægari efnahagsumsvif munu kalla á víðtækari hagræðingaraðgerðir, eða enn meiri hækkun skatta.
Heimilin óttast viðvarandi háa verðbólgu og flykkjast í fasta óverðtryggða vexti
Á allra síðustu mánuðum hafa orðið talsvert umskipti á lánamarkaði en samhliða því að væntingar í efnahagslífinu hafa breyst til hins verra, með auknum líkum á þrálátri verðbólgu og háum stýrivöxtum, hafa heimilin brugðist við með því að færa sig yfir í óverðtryggð lán á föstum vöxtum. Hrein ný lántaka heimila á slíku lánaformi hefur aldrei mælst meiri en í liðnum mánuði.
