Kosningaúrslitin í Reykjavík voru að mestu leyti í samræmi við þær skoðanakannanir sem gerðar voru í aðdragandanum. Sjálfstæðisflokkurinn vann mikinn kosningasigur en hann hafði mælst á uppleið í könnunum á sama tíma og Samfylkingin dalaði töluvert.

Kannanir höfðu einnig sýnt að mjótt væri á munum á milli Vinstrisins, Viðreisnar og Miðflokksins sem kepptust um að ná þremur mönnum inn í borgarstjórn. Miðflokkurinn hreppti hnossið á endanum.

Meðalfrávik í könnunum síðustu vikuna fyrir kosningar nam 1,22 prósentustigum samkvæmt greiningu Baldurs Héðinssonar stærðfræðings sem vann kosningaspá fyrir Vísi í aðdraganda kosninganna. Frávikið nam 1,06 stigum hjá Maskínu en 1,39 hjá Gallup.

Skekkjan hjá báðum könnunarfyrirtækjunum fór í sömu átt fyrir alla flokka nema einn. Bæði vanmátu Sjálfstæðisflokkinn og bæði ofmátu Samfylkinguna. Maskína ofmat hins vegar Viðreisn á meðan Gallup vanmat fylgið.

Aðeins tvö könnunarfyrirtæki stóðu fyrir könnunum á fylgi flokkanna í borginni í ár, Maskína og Gallup. Fyrirtækin hafa verið fleiri fyrir kosningar á undanförnum árum og segir Baldur að þá hafi verið meiri gæðamunur á könnunum en nú. Meðalfrávikið viku fyrir kosningar árið 2022 var 1,74 prósentustig.

„Þetta eru bæði almennt mjög góðir könnunaraðilar og það sést alveg í frávikinu, bæði núna og í síðustu alþingiskosningum, að kannanir eru sögulega nærri úrslitum sem sýnir gæði þessara aðila,“ segir Baldur.

Gaf hugmynd um hvað gæti gerst við frávik

Kosningaspá Baldurs, sem byggist á niðurstöðum skoðanakannana og gefur frambjóðendum svo líkur á kjöri eftir hemun á hundrað þúsund sýndarkosningum, fór að sama skapi einnig nærri úrslitunum í borginni.

„Það sem hermanirnar gefa okkur er að geta ekki bara horft á hvað kannanir gefa upp sem stöðuna heldur innsýn í hvað getur gerst þegar það er frávik frá þeirri mynd og hversu líklegar mismunandi myndir eru,“ segir Baldur.

Meðalfrávikið á milli lokamats kosningaspárinnar annars vegar og atkvæðahlutfalls flokkanna nam 1,09 prósentustigum. Stærstu frávikin í kosningaspánni voru þriðju menn Viðreisnar og Vinstrisins sem lokaútgáfa hennar gaf 53 prósent líkur hvorum að komast inn.

Hér fyrir neðan má sjá líkur hvers og eins frambjóðanda samkvæmt lokaútgáfu kosningaspár Baldurs og Vísis fyrir kjördag.

Borgarstjórn Reykjavíkur

kosningaspá 16. maí

Í staðinn náði níundi maður Sjálfstæðisflokks kjöri með 36 prósent líkur og þriðji maður Miðflokks með 42 prósent líkur í kosningaspánni. Aðeins fimmtungslíkur voru á því að Miðflokkur og Sjálfstæðisflokkur næðu saman þeim tólf borgarfulltrúum sem þarf til þess að mynda meirihluta.

Baldur segir þetta gott dæmi um þessa innsýn inn í mögulegar sviðsmyndir sem hermanirnar í kosningaspánni veiti.

„Ástæðan fyrir því að þeir fengu ekki hærri líkur á að komast inn er einmitt að þeir voru ekki öruggir að komast inn,“ segir Baldur um líkurnar sem þriðju menn Viðreisnar og Vinstrisins höfðu í spánni fyrir kjördag.

Að sama skapi hafi þriðji maður Miðflokks verið inni í 42 prósentum hermana í kosningaspánni þótt hann mældist með minnstar líkur flokkanna þriggja.

„Maður má ekki hunsa það. Það segir manni að það þarf lítið að breytast til að hann sé inni. Það er svo það sem endaði á að gerast.“

Þóra Ásgeirsdóttir hjá Maskínu ræddi niðurstöður kannana í Bítinu á Bylgjunni í gærmorgun.