Japanir mótmæla fyrirhuguðum breytingum á stjórnarskránni Hólmfríður Gísladóttir skrifar 4. maí 2026 07:13 Takaichi segir nauðsynlegt að endurskoða stjórnarskrána með tilliti til breyttra tíma. AP/AAP/Lukas Coch Efnt var til mótmæla víða um Japan í gær, gegn fyrirhuguðum breytingum á stjórnarskrá landsins. Forsætisráðherrann Sanae Takaichi, hefur talað fyrir því að þingið taki málið til umræðu, með það að markmiði að efla getu hersins til að mæta ógn af hálfu Kína og Norður-Kóreu. Stjórnarskráin sem nú er í gildi var samin af Bandaríkjamönnum undir lok seinni heimstyrjaldarinnar. Takaichi og aðrir sem vilja endurskoða stjórnarskrána horfa aðallega til 9. ákvæðisins, sem bannar Japönum að hóta eða beita hervaldi til að leiða alþjóðlegar deilur til lykta. Japanska þingið samþykkti lög fyrir um áratug síðan sem heimilar Japönum að grípa hernaðaraðgera til að verja landið eða bandamenn sem sæta árásum. Takaichi og bandamenn hennar vilja hins vegar ganga lengra. Til að koma breytingum í gegn þyrfti bæði samþykki tveggja þriðjuhluta þingmanna og meirihluta landsmanna í þjóðaratkvæðagreiðslu. Skoðanir eru afar skiptar meðal almennings og stuðningur við breytingarnar hefur verið að mælast á bilinu 47 til 57 prósent. Þeir sem sóttu mótmælin í gær sögðu meðal annars að stjórnarskráin væri dýrmætur fjársjóður. Þá voru stjórnvöld sökuð um undirlægjuhátt gagnvart Bandaríkjunum. „Takaichi heldur að flestir Japanir vilji breyta stjórnarskránni af því að þeir halda að þeim stafi ógn af Kína og Norður-Kóreu en það er bara ekki satt,“ sagði einn mótmælenda. „Við eigum að vera að verja peningunum í heilbrigðismál, menntun og störf, ekki fleiri vopn.“ Japan Mest lesið „Erum við að fara að deyja?“ Innlent Mogginn afþakkar framlag Dags B. Innlent Hallast að því að þetta sé einbeittur brotavilji Innlent „Áreiðanlegar upplýsingar“ um að Sindri sé í varðhaldi Innlent Dró sér fé sem gjaldkeri framboðsins Innlent Með um 2,8 milljónir í laun sem bæjarstjóri Innlent Endurbætur kostuðu 415 milljónir: Veggfóður fyrir nítján milljónir og ljós fyrir ellefu Innlent Óvenjuleg fley undan ströndum Reykjavíkur Innlent Íslenskur ofurjeppi á leið í framleiðslu Innlent Réttmæt reiði vegna ofurkjara kjörinna fulltrúa og embættismanna Innlent Fleiri fréttir Pútín hafnar fundi með Selenskí og ítrekar kröfur Rússa Vill fá Ísland inn og tólf í viðbót Nýr leki á rússneskum hluta geimstöðvarinnar Danska lögreglan komin með nóg af drukknum börnum Hafði leigutekjur af húsnæði krúnunnar Breyttu fósturvísum af meiri nákvæmni en áður „Menningarleg hnignun“: Bandaríkjastjórn skýtur á Breta vegna Nowak Mette-Marit á biðlista fyrir lungnaígræðslu Segir Kúbu næsta á eftir Íran Repúblikanar unnu kjördæmastríðið „Ekki óttast leiðina út úr þessu stríði“ Hezbollah harðneitar samkomulagi Ísraels og Líbanons Höfuðpaur í Foxtrot hafi skipulagt sprengju- og skotárásir í Noregi Pelley látinn fjúka og óvissa uppi um framtíð 60 mínútna Maður sem tók tíu í gíslingu í Kaliforníu skotinn til bana Týndur í sex daga en komst einn niður af Everest Taívanar líta til Úkraínu og Íran Albanir mótmæla harðlega fyrirhugaðri milljarðamæringaparadís Trump verður að leita samþykkis þingsins fyrir aðgerðum í Íran Samþykkja að koma á vopnahléi Vilja banna rússneska túrista Árásir á Pétursborg á fyrsta degi fjárfestaráðstefnu Pútíns Sami flugmaðurinn skotinn niður yfir Íran og yfir Kúveit Konur meirihluti ráðherra í fyrsta sinn í sögu Danmerkur Mótmæli og átök vegna dauða Henry Nowak Gerðu árásir á eyju í Hormússundi í nótt „Þú værir í fangelsi ef ekki væri fyrir mig“ Steinsofandi þegar drunurnar riðu yfir: „Er þetta kjarnorkusprengja?“ Sundrung í Bretlandi vegna viðbragða lögreglu við drápi á ungmenni Fjarlægja mælitæki sem fylgist með AMOC nærri Íslandi Sjá meira
Stjórnarskráin sem nú er í gildi var samin af Bandaríkjamönnum undir lok seinni heimstyrjaldarinnar. Takaichi og aðrir sem vilja endurskoða stjórnarskrána horfa aðallega til 9. ákvæðisins, sem bannar Japönum að hóta eða beita hervaldi til að leiða alþjóðlegar deilur til lykta. Japanska þingið samþykkti lög fyrir um áratug síðan sem heimilar Japönum að grípa hernaðaraðgera til að verja landið eða bandamenn sem sæta árásum. Takaichi og bandamenn hennar vilja hins vegar ganga lengra. Til að koma breytingum í gegn þyrfti bæði samþykki tveggja þriðjuhluta þingmanna og meirihluta landsmanna í þjóðaratkvæðagreiðslu. Skoðanir eru afar skiptar meðal almennings og stuðningur við breytingarnar hefur verið að mælast á bilinu 47 til 57 prósent. Þeir sem sóttu mótmælin í gær sögðu meðal annars að stjórnarskráin væri dýrmætur fjársjóður. Þá voru stjórnvöld sökuð um undirlægjuhátt gagnvart Bandaríkjunum. „Takaichi heldur að flestir Japanir vilji breyta stjórnarskránni af því að þeir halda að þeim stafi ógn af Kína og Norður-Kóreu en það er bara ekki satt,“ sagði einn mótmælenda. „Við eigum að vera að verja peningunum í heilbrigðismál, menntun og störf, ekki fleiri vopn.“
Japan Mest lesið „Erum við að fara að deyja?“ Innlent Mogginn afþakkar framlag Dags B. Innlent Hallast að því að þetta sé einbeittur brotavilji Innlent „Áreiðanlegar upplýsingar“ um að Sindri sé í varðhaldi Innlent Dró sér fé sem gjaldkeri framboðsins Innlent Með um 2,8 milljónir í laun sem bæjarstjóri Innlent Endurbætur kostuðu 415 milljónir: Veggfóður fyrir nítján milljónir og ljós fyrir ellefu Innlent Óvenjuleg fley undan ströndum Reykjavíkur Innlent Íslenskur ofurjeppi á leið í framleiðslu Innlent Réttmæt reiði vegna ofurkjara kjörinna fulltrúa og embættismanna Innlent Fleiri fréttir Pútín hafnar fundi með Selenskí og ítrekar kröfur Rússa Vill fá Ísland inn og tólf í viðbót Nýr leki á rússneskum hluta geimstöðvarinnar Danska lögreglan komin með nóg af drukknum börnum Hafði leigutekjur af húsnæði krúnunnar Breyttu fósturvísum af meiri nákvæmni en áður „Menningarleg hnignun“: Bandaríkjastjórn skýtur á Breta vegna Nowak Mette-Marit á biðlista fyrir lungnaígræðslu Segir Kúbu næsta á eftir Íran Repúblikanar unnu kjördæmastríðið „Ekki óttast leiðina út úr þessu stríði“ Hezbollah harðneitar samkomulagi Ísraels og Líbanons Höfuðpaur í Foxtrot hafi skipulagt sprengju- og skotárásir í Noregi Pelley látinn fjúka og óvissa uppi um framtíð 60 mínútna Maður sem tók tíu í gíslingu í Kaliforníu skotinn til bana Týndur í sex daga en komst einn niður af Everest Taívanar líta til Úkraínu og Íran Albanir mótmæla harðlega fyrirhugaðri milljarðamæringaparadís Trump verður að leita samþykkis þingsins fyrir aðgerðum í Íran Samþykkja að koma á vopnahléi Vilja banna rússneska túrista Árásir á Pétursborg á fyrsta degi fjárfestaráðstefnu Pútíns Sami flugmaðurinn skotinn niður yfir Íran og yfir Kúveit Konur meirihluti ráðherra í fyrsta sinn í sögu Danmerkur Mótmæli og átök vegna dauða Henry Nowak Gerðu árásir á eyju í Hormússundi í nótt „Þú værir í fangelsi ef ekki væri fyrir mig“ Steinsofandi þegar drunurnar riðu yfir: „Er þetta kjarnorkusprengja?“ Sundrung í Bretlandi vegna viðbragða lögreglu við drápi á ungmenni Fjarlægja mælitæki sem fylgist með AMOC nærri Íslandi Sjá meira