Það er ekki allt í góðu í orkumálum í Svíþjóð Gunnar Einarsson skrifar 18. mars 2026 13:00 Miðað við það sem ég hafði heyrt, af orkumálum í Svíþjóð, þá kom mér á óvart efni greinar Eyþórs Eðvarðsson hér fyrir skömmu. Veruleikin sem hann lýsir er glansmynd. Vissulega hafa verið reistar margar vindmyllur í Svíþjóð, sem hafa minnkað losun á CO2. Margir Svíar eru farnir að efast um ágæti vindmyllnanna. Maður er nefndur Christian Steinbeck. Hann er hagfræðingur sem unnið hefur við fjármálastjórn í mörgum fyrirtækjum í Svíþjóð. Hann fór að skoða fjármálahlið raforkuframleiðslu með vindmyllum. Í stuttu máli segist hann aldrei hafa séð jafn dapran rekstrargrunn fyrir nokkurt fyrirtæki. Opinber nefnd, ákvað að það ætti að tala á jákvæðum nótum um vindorkuna. Evrópski fjárfestingarbankinn og sjóðir erlendra ríkja hafa dælt í þetta lánum, sem hafa fengist með mjög lágum vöxtum. Sænska ríkið hefur líka verið hjálplegt og meðal annars beint peningum úr lífeyrissjóðum í grænu orkuna. Eitt sem Christian nefnir er að minni vindmyllurnar, sem fyrst voru reistar og voru gjarnan 35-45 metrar, virðast oft geta endst 25-30 ár, eins og gert var ráð fyrir. Eftir því sem þær verða hærri endast þær skemur, oft ekki nema nokkur ár og geta þannig aldrei orðið hagkvæmar. Vindmillur eru oft 170-200 metrar í dag. Vegna orkustefnunnar er rafmagnið orðið dýrt og mörg fyrirtæki eru hætt að fjárfesta og munu flytja annað eða koðna niður. Ekki taka mín orð fyrir þessu, hlustið á málflutning Christian: https://www.youtube.com/watch?v=a9c0Jrc2dgg Tökum annan, Christian Sandström. Hann er bæði verkfræðingur og hagfræðingur, sem hefur stundað rannsóknir á vindmylluvæðingunni í Svíþjóð. Úttekt hans á vindmyllu ævintýrinu, ætti að vera skyldu áhorf fyrir þá sem eru ólmir í að reisa vindmyllur á Íslandi. https://www.youtube.com/watch?v=UZAWDGYL_c0 Hér er enn eitt youtube myndaband af löngum lista. Það er með Henrik Jönsson og er bæði skýrt og upplýsandi: https://www.youtube.com/watch?v=3ydpZoADsKA Það eru vindmyllugarðar í Svíþjóð, sem engin vill kaupa og fengust án efa ódýrt. Græna stálið. Tunguliprum tókst að raka saman gríðarlegum peningum til að fjárfesta í stálverkssmiðju „STEGA“, sem á að framleiða grænt stál. Framkvæmdir hafa tafist mikið og kostnaður farið langt fram úr áætlun. Það var alltaf ljóst að stálið, sem kæmi frá verksmiðjunni yrði dýrt. Nú er ljóst, að ef framleiðslan fer í gang, verður stálið þaðan rándýrt eða fjórum til 8 sinnum dýrara en stál frá Kína. Það er mjög harðnandi samkeppni, til dæmis í bílaiðnaðinum. Markaðurinn slóst ekki um kísilmálminn frá Bakka þó þar væri framleitt með grænni orku. Þeir svartsýnu spá því að það muni ekki koma neitt stál úr þessari verksmiðju. Bjartsýnir vona að sænska ríkið dæli enn fleiri milljörðum inn í fyrirtækið til að fjárfestar vilji þá ef til vill koma með meira fé í þetta. Annað grænt fyrirtæki átti að framleiða batterí í Græna ævintýrið, „NORTHVOLT“ . Það fór á hausinn áður en þeir gátu framleitt eitt batterí. Fjármögnunin var eftir svipuðum aðferðum og er í Græna stálinu. Margir þeir sem komu að stofnun NORTHVOLT eru með í STEGA. Gjaldþrotið NORTHVOLT var upp á 1100 milljarða. Hugmyndin um græna stálið virðist hafa verið rekið áfram af draumórum frekar en raunsæi. Vonandi tekst að koma framleiðslunni í gang. Það fengist þá einhver lærdómur út úr öllum þessum peningum, sem hafa farið í þetta verkefni. Hér er lýsing Henrik Jönsson á græna stálinu. Sannleikurinn er frekar dapur. https://www.youtube.com/watch?v=Ebw-R9EelVc Orkuframleiðsla Svía og okkar. Ég spurði gervigreindina um framleiðslu annarsvegar Svía og hins vegar okkar, á hreinni orku. Svíar framleiða 16000 kílówatt stundir af hreinni orku á ári á mann, ef við tökum kjarnorkuna með. Þetta er meiri hrein orka en flestir aðrir framleiða. Við framleiðum 55000 kws. Hvernig má það vera að einhverjir telji að Svíar hafi staðið sig vel, en við illa, við að stuðla að minni losun á CO2? Við erum að spara öðrum að brenna jarðefnum með því að framleiða rafmagn fyrir stóriðju. Þjóðir heims eru jú saman um loftslagið. Ef bókaldið er rétt, hlýtur að vera betra að spara mikið fyrir aðra, heldur en að spara smávegis fyrir okkur sjálf. Ég skil ekki af hverju einhverjir vilji endilega túlka tölur, sem eru allar okkur í hag, þannig að við séum syndaselir. Græna byltingin í Svíþjóð hefur verið knúin áfram með því að flétta saman gamaldags sósíalisma, pilsfalda kapítalisma og draumóra. Útkoman er að örfáir græða, almenningur borgar kostnaðinn. Allir þessir peningar eru að gera lítið sem ekkert gagn. Það ættu sem flestir að kynna sér sænska skrímslið, sem þeir kalla „grönne omstellningen“. Skrímslið er víti að varast alls ekki eitthvað til að herma eftir. Það fer um mann kulda hrollur þegar það berast núna af því fréttir að ráðherra ferðist um Ísland með vindmyllu agentum, til að boða að við þurfum vindmyllur á sem flesta hóla og enn verra að heyra, þetta eigi að gera til að bjarga þjóðarhag. Höfundur er fyrrverandi bóndi. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið Hægrisveiflan hættulega Samúel Guðmundsson Skoðun Til hamingju, Runólfur! Ragnar Freyr Ingvarsson Skoðun Burt með bölvað ofstækið Hjörtur Magni Jóhannsson Skoðun Tjáningarfrelsið við Bústaðaveg Þorvaldur Víðisson Skoðun Hagræðing Hildar á sannleikanum Kári Sigurðsson,Sonja Ýr Þorbergsdóttir Skoðun Við skorum á ríkisstjórnina að standa við fyrirheitin og tryggja framtíð Skipholts 37 Hópur listafólks Skoðun Á ykkar vakt! Hjálmtýr Heiðdal Skoðun Um fóbíu og hatur á Íslam Sverrir Agnarsson Skoðun Heilsugæslan miðaldra Hildur Svavarsdóttir Skoðun Skógrækt er þjóðaröryggismál Auður Elva Kjartansdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Má manneskja skipta um trú — og halda lífi? Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Tilkoma gervigreindar – kötturinn í Undralandi? Ólafur Aron Sveinsson skrifar Skoðun Veistu hvaða netvíti á að varast? Vilhjálmur Alvar Þórarinsson skrifar Skoðun Borgarnesréttlætið – saga úr umferðinni Guðmundur H Guðjónsson skrifar Skoðun Viðskiptaráð og Láki jarðálfur Andri Snær Magnason skrifar Skoðun Fertugt félag sem ætlar ekki að setjast í helgan stein Guðrún Barbara Tryggvadóttir skrifar Skoðun Ráðherra innviða tók af skarið: Reglugerð um vanhæfismörk við stjórn ökutækis loks gefin út Vilhjálmur Hjálmarsson skrifar Skoðun Um fóbíu og hatur á Íslam Sverrir Agnarsson skrifar Skoðun Gerast enn kraftaverk á Íslandi? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Viðey – perla í dvala Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Er öryggi barna sökkvandi skip? Alfa Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Brjóstaskimun enn mikilvæg? Anna Kristín Höskuldsdóttir,Helga Tryggvadóttir,Inga Reynisdóttir,Ólöf Kristjana Bjarnadóttir,Þórður Tryggvason skrifar Skoðun Það sem allir vilja hafa – en enginn vill sjá S. Hjörtur Guðjónsson skrifar Skoðun Burt með bölvað ofstækið Hjörtur Magni Jóhannsson skrifar Skoðun Tíu ár af skattfrjálsri ráðstöfun Daði Már Kristófersson skrifar Skoðun Farsælt ferðalag fólks og villts fisks Ingvi Örn Þorsteinsson skrifar Skoðun Til hamingju, Runólfur! Ragnar Freyr Ingvarsson skrifar Skoðun Heilsugæslan miðaldra Hildur Svavarsdóttir skrifar Skoðun Afföll í laxeldi Kristján Ingimarsson skrifar Skoðun Peptíð og íþróttir Birgir Sverrisson skrifar Skoðun Stórsókn eða stór orð? Álfhildur Leifsdóttir,Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Skógrækt er þjóðaröryggismál Auður Elva Kjartansdóttir skrifar Skoðun Hægrisveiflan hættulega Samúel Guðmundsson skrifar Skoðun Á ykkar vakt! Hjálmtýr Heiðdal skrifar Skoðun Tímamót fyrir notendur – samningur SÍ og SÁÁ Kristín I. Pálsdóttir skrifar Skoðun Ólafur, gæsin og gulleggin Kjartan Björgvinsson skrifar Skoðun Eftirlit, útvistun og ábyrgð í velferðarþjónustu Þórhallur Guðmundsson skrifar Skoðun Það hefðu allir gott af því að greiða sín eigin laun Geir Kristinsson skrifar Skoðun Tjáningarfrelsið við Bústaðaveg Þorvaldur Víðisson skrifar Skoðun Nokkur orð um röflritun Kristján Logason skrifar Sjá meira
Miðað við það sem ég hafði heyrt, af orkumálum í Svíþjóð, þá kom mér á óvart efni greinar Eyþórs Eðvarðsson hér fyrir skömmu. Veruleikin sem hann lýsir er glansmynd. Vissulega hafa verið reistar margar vindmyllur í Svíþjóð, sem hafa minnkað losun á CO2. Margir Svíar eru farnir að efast um ágæti vindmyllnanna. Maður er nefndur Christian Steinbeck. Hann er hagfræðingur sem unnið hefur við fjármálastjórn í mörgum fyrirtækjum í Svíþjóð. Hann fór að skoða fjármálahlið raforkuframleiðslu með vindmyllum. Í stuttu máli segist hann aldrei hafa séð jafn dapran rekstrargrunn fyrir nokkurt fyrirtæki. Opinber nefnd, ákvað að það ætti að tala á jákvæðum nótum um vindorkuna. Evrópski fjárfestingarbankinn og sjóðir erlendra ríkja hafa dælt í þetta lánum, sem hafa fengist með mjög lágum vöxtum. Sænska ríkið hefur líka verið hjálplegt og meðal annars beint peningum úr lífeyrissjóðum í grænu orkuna. Eitt sem Christian nefnir er að minni vindmyllurnar, sem fyrst voru reistar og voru gjarnan 35-45 metrar, virðast oft geta endst 25-30 ár, eins og gert var ráð fyrir. Eftir því sem þær verða hærri endast þær skemur, oft ekki nema nokkur ár og geta þannig aldrei orðið hagkvæmar. Vindmillur eru oft 170-200 metrar í dag. Vegna orkustefnunnar er rafmagnið orðið dýrt og mörg fyrirtæki eru hætt að fjárfesta og munu flytja annað eða koðna niður. Ekki taka mín orð fyrir þessu, hlustið á málflutning Christian: https://www.youtube.com/watch?v=a9c0Jrc2dgg Tökum annan, Christian Sandström. Hann er bæði verkfræðingur og hagfræðingur, sem hefur stundað rannsóknir á vindmylluvæðingunni í Svíþjóð. Úttekt hans á vindmyllu ævintýrinu, ætti að vera skyldu áhorf fyrir þá sem eru ólmir í að reisa vindmyllur á Íslandi. https://www.youtube.com/watch?v=UZAWDGYL_c0 Hér er enn eitt youtube myndaband af löngum lista. Það er með Henrik Jönsson og er bæði skýrt og upplýsandi: https://www.youtube.com/watch?v=3ydpZoADsKA Það eru vindmyllugarðar í Svíþjóð, sem engin vill kaupa og fengust án efa ódýrt. Græna stálið. Tunguliprum tókst að raka saman gríðarlegum peningum til að fjárfesta í stálverkssmiðju „STEGA“, sem á að framleiða grænt stál. Framkvæmdir hafa tafist mikið og kostnaður farið langt fram úr áætlun. Það var alltaf ljóst að stálið, sem kæmi frá verksmiðjunni yrði dýrt. Nú er ljóst, að ef framleiðslan fer í gang, verður stálið þaðan rándýrt eða fjórum til 8 sinnum dýrara en stál frá Kína. Það er mjög harðnandi samkeppni, til dæmis í bílaiðnaðinum. Markaðurinn slóst ekki um kísilmálminn frá Bakka þó þar væri framleitt með grænni orku. Þeir svartsýnu spá því að það muni ekki koma neitt stál úr þessari verksmiðju. Bjartsýnir vona að sænska ríkið dæli enn fleiri milljörðum inn í fyrirtækið til að fjárfestar vilji þá ef til vill koma með meira fé í þetta. Annað grænt fyrirtæki átti að framleiða batterí í Græna ævintýrið, „NORTHVOLT“ . Það fór á hausinn áður en þeir gátu framleitt eitt batterí. Fjármögnunin var eftir svipuðum aðferðum og er í Græna stálinu. Margir þeir sem komu að stofnun NORTHVOLT eru með í STEGA. Gjaldþrotið NORTHVOLT var upp á 1100 milljarða. Hugmyndin um græna stálið virðist hafa verið rekið áfram af draumórum frekar en raunsæi. Vonandi tekst að koma framleiðslunni í gang. Það fengist þá einhver lærdómur út úr öllum þessum peningum, sem hafa farið í þetta verkefni. Hér er lýsing Henrik Jönsson á græna stálinu. Sannleikurinn er frekar dapur. https://www.youtube.com/watch?v=Ebw-R9EelVc Orkuframleiðsla Svía og okkar. Ég spurði gervigreindina um framleiðslu annarsvegar Svía og hins vegar okkar, á hreinni orku. Svíar framleiða 16000 kílówatt stundir af hreinni orku á ári á mann, ef við tökum kjarnorkuna með. Þetta er meiri hrein orka en flestir aðrir framleiða. Við framleiðum 55000 kws. Hvernig má það vera að einhverjir telji að Svíar hafi staðið sig vel, en við illa, við að stuðla að minni losun á CO2? Við erum að spara öðrum að brenna jarðefnum með því að framleiða rafmagn fyrir stóriðju. Þjóðir heims eru jú saman um loftslagið. Ef bókaldið er rétt, hlýtur að vera betra að spara mikið fyrir aðra, heldur en að spara smávegis fyrir okkur sjálf. Ég skil ekki af hverju einhverjir vilji endilega túlka tölur, sem eru allar okkur í hag, þannig að við séum syndaselir. Græna byltingin í Svíþjóð hefur verið knúin áfram með því að flétta saman gamaldags sósíalisma, pilsfalda kapítalisma og draumóra. Útkoman er að örfáir græða, almenningur borgar kostnaðinn. Allir þessir peningar eru að gera lítið sem ekkert gagn. Það ættu sem flestir að kynna sér sænska skrímslið, sem þeir kalla „grönne omstellningen“. Skrímslið er víti að varast alls ekki eitthvað til að herma eftir. Það fer um mann kulda hrollur þegar það berast núna af því fréttir að ráðherra ferðist um Ísland með vindmyllu agentum, til að boða að við þurfum vindmyllur á sem flesta hóla og enn verra að heyra, þetta eigi að gera til að bjarga þjóðarhag. Höfundur er fyrrverandi bóndi.
Við skorum á ríkisstjórnina að standa við fyrirheitin og tryggja framtíð Skipholts 37 Hópur listafólks Skoðun
Skoðun Ráðherra innviða tók af skarið: Reglugerð um vanhæfismörk við stjórn ökutækis loks gefin út Vilhjálmur Hjálmarsson skrifar
Skoðun Brjóstaskimun enn mikilvæg? Anna Kristín Höskuldsdóttir,Helga Tryggvadóttir,Inga Reynisdóttir,Ólöf Kristjana Bjarnadóttir,Þórður Tryggvason skrifar
Við skorum á ríkisstjórnina að standa við fyrirheitin og tryggja framtíð Skipholts 37 Hópur listafólks Skoðun