Sumt er hægt að verja aðeins einu sinni Steinunn Ólína Þorsteinsdóttir skrifar 7. febrúar 2026 12:15 Kæru systur og bræður, hvar sem þið eruð stödd. Mig langar til að eiga við ykkur einlægt samtal.Hvað er það sem sameinar okkur?Það er landið okkar, Ísland. Stærsta gjöf sem mér hefur hlotnast var að fá að fæðast á Íslandi — í þessu strjálbýla en fallega landi þar sem formæður okkar lifðu aðra og erfiða tíma. Við lifum líka erfiða tíma.Það virðist forsenda lífs — og hlutskipti kvenna — að þrauka erfiða tíma.Það er fyrir þrautseigju og úthald íslenskra kvenna að við tórum hér enn. Ekki vegna þess að formæður okkar hlýddu því sem þeim var sagt.Ekki vegna þess að þær samþykktu þegjandi aðfarir að lífi og landi.Heldur vegna þess að þær gerðu kröfur sem sjálfsagt var að gera. Íslenskar konur lögðu hart að sér að búa í haginn fyrir okkur, dætur sínar og syni.Þær báru samfélagið í brjósti sér, jafnvel þegar samfélagið bar enga virðingu fyrir þeim.Þær elskuðu, misstu og syrgðu — svo við gætum öll staðið hér í dag. Ég er að rifja upp úr hverju við erum gerðar, stelpur. Hvaðan við komum!Við sem erum svo magnaðar! Við sem örkum út í snjóinn með börnin okkar á morgnana, látum regnið dynja á okkur sumarlangt, öskrum upp í rokið, grátum í laugunum svo lítið beri á, vöðum yfir ár og klífum fjöll. Við sem syndum allsberar í söltum sjó og drekkum hvaða meginlandshrút undir borðið ef sá gállinn er á okkur! Við erum landið, stelpur! Við erum sjálf náttúran í öllu sínu veldi! Sprelllifandi kynjaverur — ólíkindatól. Sem gjósum og blásum og rifnum og skjálfum, en erum líka, þegar vel liggur á okkur, eins og skælbrosandi firðir í sól og stillu. Við þurfum nú að rifja upp og sýna hvað í okkur býr þegar óráðsíufólk veður hér uppi.Krafturinn, þrautseigjan, kjafturinn býr í okkur öllum; allt litróf landsins býr í skapgerð okkar og eiginleikum. Þetta eru eiginleikar þeirra sem kunna að bjarga sér og lifa af! Konur eru ekki gestir í náttúrunni.Konur eru sjálf náttúran.Og aðför að náttúrunni er aðför að konum. Líkamar kvenna bera sköpunarhæfni sem er eldri en öll hagfræðilíkön heimsins.Hvort sem við eignum börn eða ekki, erum við fulltrúar lífsins sjálfs. Árið er 2026.Enn geysa stríð. Enn eru gripdeildir stundaðar. Enn eru ungar konur, líkt og frjósöm lönd, skiptimynt í viðskiptum karlmanna.Árið 2026. Það verður alltaf hlutskipti kvenna að stilla til friðar og lifa af þegar karlkynið fer fram úr sér. Á ástum og átökum formæðra okkar við karlkynið byggist öll tilvera okkar, og það er enn hlutverk okkar kvenna að gæta þess sem okkur er heilagast: sjálfs heimilisins — Íslands. Fjallkonan fríð. Að eyðileggja vistkerfi fjarða með laxeldi í opnum sjókvíum er eins og að berja í móðurlíf konunnar, binda hana, eitra fyrir henni, veikja hana, kæfa hana og að endingu drepa. Kunnulegt stef, ekki satt. Til að manneskjur megi dafna verðum við konur að hafa skjól — og land undir fótum okkar. Hvers konar karlmenn leiða konur sínar undir nýlenduherra? Við þykjumst hissa þegar Bandaríkin ágirnast Grænland, en hvað má þá segja um norskt laxagróðamódel og ágirnd í íslenska firði? Hvernig dettur íslenskum karlmönnum í hug að veita slíkum mönnum, íslenskum sem norskum, heimildir til að breyta fjörðunum okkar í iðnaðarpytti? Sparkar maður ekki slíkum mönnum á dyr? Vitanlega verður það hlutskipti okkar kvenna að bera bæði fjárhags- og tilfinningaskaðann þegar spilaborgin hrynur — að lifa af með börnin þegar allt hefur verið tekið. En engin lífsreynd kona lætur drekka sig út á Guð og gaddinn nema einu sinni. Ég bið ykkur: látum ekki grunnhyggna karlmenn taka snúning á okkur eina ferðina enn: Braska með okkar almannafé.Selja lífríki og land fyrir slikk.Byggja sundlaug — sem við eigum að þakka fyrir.Og láta okkur bera óhjákvæmilegan og fyrirsjáanlegan náttúru- og fjárhagsskaða. Ég vona svo innilega að þið finnið það í hjarta ykkar hversu mikilvægt það er að við látum það ekki líðast að enn og aftur sé farið svona með landið okkar og okkur sjálfar. Ég bið alla vel gerða karla á Íslandi að standa einnig vörð um íslenskar konur og íslenska jörð. Nú reynir á ykkur. Íslensk náttúra er íslensk kona.Íslensk náttúra er móðir okkar allra.Sumt er hægt að verja aðeins einu sinni. Höfundur er leikkona. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Steinunn Ólína Þorsteinsdóttir Fiskeldi Mest lesið Hvað er títt af Seðlabankastjóra og unnustu hans? Einar Steingrímsson Skoðun Tóm-stundar-iðkun Kristín Björg Viggósdóttir Skoðun Afkomuöryggi er forsenda listsköpunar Jóna Hlíf Halldórsdóttir Skoðun Hálf sagan um fjármagnstekjuskatt Björn Brynjúlfur Björnsson Skoðun Sjáðu þig - taktu eftir breytingum Birgitta Lind Vilhjálmsdóttir Skoðun Geðheilbrigði - sameiginlegt verkefni okkar allra Snæfríður Jóhannesdóttir,Þórey Rósa Einarsdóttir Skoðun Alþjóðlegi geðheilbrigðisdagurinn – Hlustum á raddir fólks með reynslu Helga Arnardóttir Skoðun Réttið upp hönd sem eruð á móti Gunnar Salvarsson Skoðun Halldór 10.10.2026 Halldór Ríkið hefur gert sig að ritstjóra Sigríður Dagný Sigurbjörnsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Alþjóðlegi geðheilbrigðisdagurinn – Hlustum á raddir fólks með reynslu Helga Arnardóttir skrifar Skoðun Hvert fara milljarðarnir og hver hjálpar fólki út úr neyslunni? Halldóra Lillý Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Réttið upp hönd sem eruð á móti Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Ríkið hefur gert sig að ritstjóra Sigríður Dagný Sigurbjörnsdóttir skrifar Skoðun Afkomuöryggi er forsenda listsköpunar Jóna Hlíf Halldórsdóttir skrifar Skoðun Tóm-stundar-iðkun Kristín Björg Viggósdóttir skrifar Skoðun Sjáðu þig - taktu eftir breytingum Birgitta Lind Vilhjálmsdóttir skrifar Skoðun Hálf sagan um fjármagnstekjuskatt Björn Brynjúlfur Björnsson skrifar Skoðun Geðheilbrigði - sameiginlegt verkefni okkar allra Snæfríður Jóhannesdóttir,Þórey Rósa Einarsdóttir skrifar Skoðun Í hverju felst virðing fyrir lífinu? Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Hvað er títt af Seðlabankastjóra og unnustu hans? Einar Steingrímsson skrifar Skoðun Ríkið stal þremur árum frá ungum föður og syni hans Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Glassúrfólkið Ólöf Skaftadóttir,Kristín Gunnarsdóttir,Hjörvar Hafliðason,Birkir Karl Sigurðsson,Leifur Þorsteinsson,Þórarinn Hjartarson,Gísli Freyr Valdórsson,Gurrý Jónsdóttir,Lína Birgitta,Sólrún Diego skrifar Skoðun Hvenær á að segja upp kjarasamningum? Jónas Yngvi Ásgrímsson skrifar Skoðun „Raflítri“ Hvað kostar bensínlítraígildi? Sigurður Ingi Friðleifsson skrifar Skoðun Orð skipta máli Guðrún Jóna Guðlaugsdóttir skrifar Skoðun Tóbaksfyrirtækin eiga ekki að skrifa lögin Vala Smáradóttir,Jóhanna Kristjánsdóttir skrifar Skoðun Er ríkið að styrkja sveitarstjórnarstigið – en veikja undirstöður þess? Sigríður Hjaltadóttir skrifar Skoðun Að skattleggja fjarlægðir og búsetu fólks Jón Bjarnason skrifar Skoðun Ertu þroskaheft? Áslaug Þorsteinsdóttir skrifar Skoðun Börn eiga ekki að bera ábyrgð á vandamálum fullorðinna Elísabet Heiða Valdemarsdóttir skrifar Skoðun Hvað fær Ísland fyrir Seyðisfjörð? Ólafur Margeirsson skrifar Skoðun Gerum gott betra – þorum að horfa á allar hliðar Elísabet Reynisdóttir skrifar Skoðun Það gengur svo vel hjá okkur! Kristján Freyr Halldórsson skrifar Skoðun Hver er framtíð litlu hjúkrunarheimilanna á landsbyggðinni? Eydís Inga Sigurjónsdóttir skrifar Skoðun Skammsýni eða skynsemi? Skúli Mogensen skrifar Skoðun Mjúkt net og snjallrassar Unnar Geir Unnarsson skrifar Skoðun Frá gullsöltum til líftæknilyfja Hrönn Stefánsdóttir skrifar Skoðun Orð eiga að hafa merkingu og undirskriftir að skipta máli Guðmundur Halldór Björnsson skrifar Skoðun Hvernig styðja skal við árangur í Efra-Breiðholti Sæmundur Árni Hermannsson skrifar Sjá meira
Kæru systur og bræður, hvar sem þið eruð stödd. Mig langar til að eiga við ykkur einlægt samtal.Hvað er það sem sameinar okkur?Það er landið okkar, Ísland. Stærsta gjöf sem mér hefur hlotnast var að fá að fæðast á Íslandi — í þessu strjálbýla en fallega landi þar sem formæður okkar lifðu aðra og erfiða tíma. Við lifum líka erfiða tíma.Það virðist forsenda lífs — og hlutskipti kvenna — að þrauka erfiða tíma.Það er fyrir þrautseigju og úthald íslenskra kvenna að við tórum hér enn. Ekki vegna þess að formæður okkar hlýddu því sem þeim var sagt.Ekki vegna þess að þær samþykktu þegjandi aðfarir að lífi og landi.Heldur vegna þess að þær gerðu kröfur sem sjálfsagt var að gera. Íslenskar konur lögðu hart að sér að búa í haginn fyrir okkur, dætur sínar og syni.Þær báru samfélagið í brjósti sér, jafnvel þegar samfélagið bar enga virðingu fyrir þeim.Þær elskuðu, misstu og syrgðu — svo við gætum öll staðið hér í dag. Ég er að rifja upp úr hverju við erum gerðar, stelpur. Hvaðan við komum!Við sem erum svo magnaðar! Við sem örkum út í snjóinn með börnin okkar á morgnana, látum regnið dynja á okkur sumarlangt, öskrum upp í rokið, grátum í laugunum svo lítið beri á, vöðum yfir ár og klífum fjöll. Við sem syndum allsberar í söltum sjó og drekkum hvaða meginlandshrút undir borðið ef sá gállinn er á okkur! Við erum landið, stelpur! Við erum sjálf náttúran í öllu sínu veldi! Sprelllifandi kynjaverur — ólíkindatól. Sem gjósum og blásum og rifnum og skjálfum, en erum líka, þegar vel liggur á okkur, eins og skælbrosandi firðir í sól og stillu. Við þurfum nú að rifja upp og sýna hvað í okkur býr þegar óráðsíufólk veður hér uppi.Krafturinn, þrautseigjan, kjafturinn býr í okkur öllum; allt litróf landsins býr í skapgerð okkar og eiginleikum. Þetta eru eiginleikar þeirra sem kunna að bjarga sér og lifa af! Konur eru ekki gestir í náttúrunni.Konur eru sjálf náttúran.Og aðför að náttúrunni er aðför að konum. Líkamar kvenna bera sköpunarhæfni sem er eldri en öll hagfræðilíkön heimsins.Hvort sem við eignum börn eða ekki, erum við fulltrúar lífsins sjálfs. Árið er 2026.Enn geysa stríð. Enn eru gripdeildir stundaðar. Enn eru ungar konur, líkt og frjósöm lönd, skiptimynt í viðskiptum karlmanna.Árið 2026. Það verður alltaf hlutskipti kvenna að stilla til friðar og lifa af þegar karlkynið fer fram úr sér. Á ástum og átökum formæðra okkar við karlkynið byggist öll tilvera okkar, og það er enn hlutverk okkar kvenna að gæta þess sem okkur er heilagast: sjálfs heimilisins — Íslands. Fjallkonan fríð. Að eyðileggja vistkerfi fjarða með laxeldi í opnum sjókvíum er eins og að berja í móðurlíf konunnar, binda hana, eitra fyrir henni, veikja hana, kæfa hana og að endingu drepa. Kunnulegt stef, ekki satt. Til að manneskjur megi dafna verðum við konur að hafa skjól — og land undir fótum okkar. Hvers konar karlmenn leiða konur sínar undir nýlenduherra? Við þykjumst hissa þegar Bandaríkin ágirnast Grænland, en hvað má þá segja um norskt laxagróðamódel og ágirnd í íslenska firði? Hvernig dettur íslenskum karlmönnum í hug að veita slíkum mönnum, íslenskum sem norskum, heimildir til að breyta fjörðunum okkar í iðnaðarpytti? Sparkar maður ekki slíkum mönnum á dyr? Vitanlega verður það hlutskipti okkar kvenna að bera bæði fjárhags- og tilfinningaskaðann þegar spilaborgin hrynur — að lifa af með börnin þegar allt hefur verið tekið. En engin lífsreynd kona lætur drekka sig út á Guð og gaddinn nema einu sinni. Ég bið ykkur: látum ekki grunnhyggna karlmenn taka snúning á okkur eina ferðina enn: Braska með okkar almannafé.Selja lífríki og land fyrir slikk.Byggja sundlaug — sem við eigum að þakka fyrir.Og láta okkur bera óhjákvæmilegan og fyrirsjáanlegan náttúru- og fjárhagsskaða. Ég vona svo innilega að þið finnið það í hjarta ykkar hversu mikilvægt það er að við látum það ekki líðast að enn og aftur sé farið svona með landið okkar og okkur sjálfar. Ég bið alla vel gerða karla á Íslandi að standa einnig vörð um íslenskar konur og íslenska jörð. Nú reynir á ykkur. Íslensk náttúra er íslensk kona.Íslensk náttúra er móðir okkar allra.Sumt er hægt að verja aðeins einu sinni. Höfundur er leikkona.
Geðheilbrigði - sameiginlegt verkefni okkar allra Snæfríður Jóhannesdóttir,Þórey Rósa Einarsdóttir Skoðun
Skoðun Alþjóðlegi geðheilbrigðisdagurinn – Hlustum á raddir fólks með reynslu Helga Arnardóttir skrifar
Skoðun Hvert fara milljarðarnir og hver hjálpar fólki út úr neyslunni? Halldóra Lillý Jóhannsdóttir skrifar
Skoðun Geðheilbrigði - sameiginlegt verkefni okkar allra Snæfríður Jóhannesdóttir,Þórey Rósa Einarsdóttir skrifar
Skoðun Glassúrfólkið Ólöf Skaftadóttir,Kristín Gunnarsdóttir,Hjörvar Hafliðason,Birkir Karl Sigurðsson,Leifur Þorsteinsson,Þórarinn Hjartarson,Gísli Freyr Valdórsson,Gurrý Jónsdóttir,Lína Birgitta,Sólrún Diego skrifar
Skoðun Er ríkið að styrkja sveitarstjórnarstigið – en veikja undirstöður þess? Sigríður Hjaltadóttir skrifar
Skoðun Börn eiga ekki að bera ábyrgð á vandamálum fullorðinna Elísabet Heiða Valdemarsdóttir skrifar
Skoðun Hver er framtíð litlu hjúkrunarheimilanna á landsbyggðinni? Eydís Inga Sigurjónsdóttir skrifar
Skoðun Orð eiga að hafa merkingu og undirskriftir að skipta máli Guðmundur Halldór Björnsson skrifar
Geðheilbrigði - sameiginlegt verkefni okkar allra Snæfríður Jóhannesdóttir,Þórey Rósa Einarsdóttir Skoðun