MAST kærir Kaldvík til lög­reglu

Þar segir að meint brot varði útsetningu seiða í of kaldan sjó með þeim afleiðingum að þau drápust í stórum stíl. Matvælastofnun telur meint brot varða við ákveðin ákvæði dýravelferðarlaga. Stofnunin metur brotin alvarleg og segist þar af leiðandi hafa óskað eftir lögreglurannsókn.

Ekki kemur fram í tilkynningu MAST hvaða fyrirtæki um ræði en samkvæmt heimildum fréttastofu er um Kaldvík að ræða. Lögreglan á Austurlandi hefur málið til meðferðar og veitir Matvælastofnun ekki frekari upplýsingar um málið að sinni.

Hátt í 100 prósent afföll

Eftirlitsmenn MAST hófu þann 9. desember síðastliðinn rannsókn á aðdraganda affalla sem áttu sér stað eftir útsetningu seiða á eldissvæðum Kaldvíkur á Einstigi og Fögrueyri í Fáskrúðsfirði í nóvember og desember í fyrra. Seiðin höfðu verði flutt úr seiðastöð Kaldvíkur í Þorlákshöfn austur á firði. 

Hátt í hundrað prósent afföll urðu á seiðunum eftir flutningana sem voru talin mega rekja til margra þátta; lágs sjávarhita við útsetningu, vonds veðurs, langrar og krefjandi flutningaleiðar auk ástands seiða við komu í sjókvíar.

Fram kemur í skýrslu MAST sem skilað var í lok febrúar (og sjá má neðst í fréttinni) að ekki sé æskilegt að setja seiði út í sjó sem er undir 4°C og lækkandi. Hitastig á Einstigi og Fögrueyri var 3,7°C annars vegar og 2,8°C hins vegar umrædda daga í nóvember og desember.

Streituvaldandi 70 klukkustunda flutningur

Flutningur á seiðum er sagður streituvaldandi og þá myndast oft hreisurslos. Venjulega tekur flutningur frá Þorlákshöfn austur á firði 40 til 50 klukkustundir en vegna vonds veðurs tók flutningurinn 42 klukkustundir annars vegar og um 70 klukkustundir hins vegar.

Í niðurstöðum úr gæðamati seiða sem framkvæmt var af starfsfólki Kaldvíkur fyrir flutning þann 21. nóvember kom fram að stór hluti þeirra seiða var með misalvarlegar uggaskemmdir. Við skoðun dýralæknis í brunnbát eftir sama flutning var 82 seiða úrtak skoðað og voru öll seiðin með hreisturslos. 

„Sár og áverkar gróa hægt í lágu hitastigi eins og var í sjó við útsetningu og opnar hreisturslos leið fyrir sáramyndandi tækifærisbakteríur. Slæmt veður var á eldissvæðunum sem ollu fiskunum enn meira álagi og áverkum, þar sem veiklaður fiskur getur slegist utan í nótina og hlotið áverka,“ sagði í skýrslu MAST.

Mátti vera ljóst að seiðin ættu varla séns

Eftir rannsókn málsins og skoðun gagna frá Kaldvík telur Matvælastofnun að forsvarsmönnum Kaldvíkur hefði átt að vera ljóst að líkurnar á að seiðin gætu aðlagast og lifað af í þeim aðstæðum sem ríktu í sjó á þeim tíma sem flutningarnir áttu sér stað væru litlar sem engar, sérstaklega í ljósi reynslunnar af fyrri flutningi seiða 31. október þar sem mikil afföll urðu þótt aðstæður meðal annars með tilliti til hitastigs hefðu verið mun ákjósanlegri. 

„Það er mat Matvælastofnunar að rekstraraðili hafi með háttsemi sinni brotið gegn ákvæðum laga um velferð dýra nr. 55/2013 við flutning seiðanna frá Þorlákshöfn á eldissvæðin Einstigi og Fögrueyri í Fáskrúðsfirði þann 21. nóvember og 1. desember 2024,“ segir í skýrslunni.

Fréttin er í vinnslu. Í fyrstu útgáfu var fullyrt að um laxadauða í Berufirði væri að ræða en samkvæmt heimildum fréttastofu er um laxadauða í Fáskrúðsfirði að ræða.