Formaður VR: Blekkingarleikur að tala um góðæri og fordæmalausan kaupmátt

Ragnar Þór Ingólfsson, formaður VR, flutti ræðu á útifundi nú fyrir skömmu eftir kröfugöngu í tilefni verkalýðsdagsins. Hann sagði okkur hafa brugðist sem samfélag á mörgum stöðum.

„Styrkur samfélagsins er mældur í stöðu okkar veikustu bræðra og systra. Velmegun og góðæri er mælt í stöðu þeirra sem höllustum fæti standa í íslensku samfélagi. Og það er skemmst frá því að segja að við höfum brugðist.“

Hann sagði það vera blekkingaleik að tala um góðæri þegar hér byggi fjöldi fólks ekki við húsnæðisöryggi, hefði ekki efni á að veikjast og næði vart endum saman. Þá sagði Ragnar að mælingar kaupmáttar í prósentum segðu aðeins hálfa söguna:

„Hvernig geta tveir einstaklingar, annar með 300 þúsund en hinn með þrjár milljónir í laun á mánuði verið með sömu kaupmáttaraukningu ef þeir hækka báðir um 5% í launum? Annar fær fimmtán þúsund en hinn 150 þúsund, en þeir hafa fengið sömu kaupmáttaraukningu. Hverskonar vitleysu er verið að bera á borð fyrir launafólk á Íslandi?“

Lýsir yfir stríði á hendur leigufélögum

Í ræðunni sagði Ragnar Þór leigufélögin stunda kerfisbundna fjárkúgun í ljósi skelfilegrar aðstöðu á húsnæðismarkaði. Þar veigri leigufélögin sér ekki við að hækka leigu um tugi þúsunda á einu bretti, vitandi að fólk hefði ekki um annað að velja en að samþykkja slíkt – annars myndi það enda á götunni.

Hann segir að þó að sumir búi við öryggi og í eigin húsnæði sé mikilvægt að allir taki þátt í baráttunni gegn leigufélögum því aðstæður gætu breyst á örskotsstundu.

„Svarið er að þó við teljum okkur hafa það gott í dag getur það breyst á einu augnabliki. Við erum þremur launaseðlum, þremur afborgunum og alvarlegum veikindum frá sárri fátækt.“

Boðar baráttu sem hefur ekki sést í áratugi

„Við höfum hingað til verið alin á uppgjöf og aumingjaskap af þeim sem segjast hafa hagsmuni okkar að leiðarljósi. Sömu aðilar og hrósa þeim mikla árangri sem náðst hefur undanfarin ár.“ sagði Ragnar, og sagði það vera ekki bara kjaramál heldur lýðheilsu- og mannréttindamál að fólk gæti lifað mannsæmandi lífi og haft öruggt húsaskjól fyrir dagvinnulaun.

Hann segir verkalýðsforystuna hafa breitt sængina upp fyrir haus þegar harðast var sótt að fólki í kjölfar hrunsins og nú sé breytinga að vænta í kjölfar mikillar endurnýjunar og nýliðunar undanfarið. Það sé mikil áskorun að standa undir væntingum félagsmanna en baráttan muni standa og falla með fólkinu.

Baráttumálin sem Ragnar Þór boðaði voru meðal annars gegn verðtryggingu og fyrir lækkun vaxta. Hann vill breytingar á skattkerfinu með áherslu á hækkun persónuafsláttar og innleiða regluverk sem verndar leigjendur.

„Það verður ekkert skilið eftir í okkar baráttu sem skiptir ykkur máli. Ykkar kröfur eru okkar baráttumál.“

Boðar skæruverkföll ef breytingar verða ekki

Ragnar Þór segir það standa til að teikna upp samfélagssáttmála til þriggja eða fjögurra ára og bjóða stjórnvöldum og atvinnulífinu með í það verkefni. Hann segir bæði stjórnvöld og atvinnulíf hafa stigið trylltasta dansinn í sjálftöku og ofurlaunum og að sáttin fáist ekki gefins. „Sú sátt kostar ekki endilega mikið en mun skila langþráðu trausti á kerfin okkar.“

Hann segir þó ekki standa til að fara í allsherjarverkföll, þau séu úrelt og verkfallssjóðir myndu ekki standa undir því. Þess í stað segist hann ætla stunda skæruverkföll. Minni hópar verði sendir í verkföll á fullum launum og það verði gert þar sem það „bítur mest“. Þetta sé gert til þess að stjórnvöld og viðsemjendur fari að taka þeim alvarlega. Ef ekki verði farið að sjást til kerfisbreytinga um næstu áramót munu aðgerðir hefjast.

„Okkur er alvara og það er komin tími á að stjórnvöld og viðsemjendur okkar fari að taka okkur alvarlega ef ekki á illa að fara. Ef við verðum ekki farin að sjá til sólar um næstu áramót um mikilvægar kerfisbreytingar munum við hefja aðgerðir. Við ætlum ekki að bíða fram á næsta vor.“