Fylgi Höllu Hrundar ekki fast í hendi

„Þetta sýnir það gríðarlega mikla ris sem hún hefur notið undanfarið. Hún er á ofboðslegu flugi og hefur breytt þessari keppni allri saman. Þetta er enn ein staðfestingin sem við höfum séð í öðrum könnunum,“ segir Eiríkur Bergmann prófessor í stjórnmálafræði, um niðurstöður könnunar Maskínu á fylgi forsetaframbjóðenda. 

Nýjustu niðurstöður, sem birtar voru í gær, sýndu að Halla Hrund Logadóttir var þar hástökkvari og mældist með mest fylgi allra.

Eiríkur segir að kjósendur eigi enn eftir að sjá Höllu Hrund reyna sig í umræðunni og það sé eftir í kosningabaráttunni.

Spurður um stöðu Katrínar Jakobsdóttur, fyrrverandi forsætisráðherra, segir Eiríkur hann hana ekki endilega hafa náð þeim hæðum í skoðanakönnunum sem fólk taldi hana munu ná. Því sé baráttan eins og stendur á milli hennar og Höllu Hrundar. Baldur Þórhallsson, prófessor, er svo ekki langt á eftir.

„Fólk er að máta þær saman. Munurinn er auðvitað sá að Katrín er rosalega vel þekkt og Íslendingar vita það nokkurn veginn hvort þeir geti hugsað sér að kjósa hana eða ekki. En fólkið í landinu er enn að kynnast Höllu. Þannig ég myndi gera ráð fyrir að fylgi hennar sé ekki alveg fast í hendi. Þekkingin á henni er ekki eins víðtæk í þjóðfélaginu,“ segir Eiríkur.

Það séu spennandi kosningar fram undan og það sé ekkert sem segi til um að svona ris, upp á 16 prósentustig, haldi. Það sýni þó og sanni að Halla Hrund sé komin til leiks til jafns við þau sem fremst standa.

Augljóst hverjir keppa

Hann segir augljóst hverjir keppa um embættið, það séu aðeins þau efstu. Katrín, Baldur, Halla Hrund og Jón Gnarr. Það eigi eftir að koma í ljós hvernig atkvæðin falla á milli þeirra.

„Þetta er engan veginn útkljáð.“

Öll helstu minni sem þekkt eru í kosningabaráttu hafi þegar komið fram: lopapeysan, sveitasælan og lömbin.

„Þjóðin er að máta það enn í huganum hvern hún sér helst fyrir sér á Bessastöðum. Þetta er oft það, hvernig hugmyndin um embættið og staðinn fer saman við áruna í kringum frambjóðandann. Forsögu hans og hætti. Þetta er mat sem er yfirstandandi. Íslensk þjóð hefur verið svolítið ólíkindatól,“ segir hann og að í fyrri kosningum hafi ekki verið hægt að segja það með vissu fyrir fram hver myndi fara með sigur.

„Smám saman fer einhver straumur af stað og þá fer hann annað hvort með mönnum eða gegn þeim. Þetta er einhverjar mest spennandi forsetakosningar frá því að Vigdís var kjörin 1980. Það er enginn sem hefur stungið af eins og hefur yfirleitt gerst áður,“ segir Eiríkur og það sé enn alveg opið hver taki forystu. Það sé að miklu leyti vegna þessa riss Höllu Hrundar í könnunum í gær.

Verulegur ágalli í stjórnarskrá

Mjög líklegt er að sá eða sú sem verður kjörin nú verði ekki með meirihluta, vegna fjölda frambjóðenda. Eiríkur það verulegan ágalla á stjórnarskrá Íslands að ekki sé tryggt að forseti hafi meirihlutastuðning að baki sér. Sama hvort það sé kosið í tveimur umferðum eða með röðuðu vali.

„Að þessu hafi ekki verið breytt og fært í betri lýðræðislega umgjörð er auðvitað verulega slæmt. Við sitjum einfaldlega uppi með það að forseti getur verið kosinn með lágu hlutfalli atkvæða.“